KAFKAS KARTALI

YAZAR : Dr. Halis Ç. DEMİRCAN cetindemircan2@hotmail.com

h_c_demircan_yuzakidergisi_mart2016

Her zamanki gibi k─▒r─▒┼č─▒ks─▒z dar siyah g├Âmle─či, jilet gibi ├╝t├╝lenmi┼č siyah pantolonu, alt─▒nda p─▒r─▒l p─▒r─▒l cil├ól─▒ siyah yumurta topuk ayakkab─▒lar─▒ ile salona girdi.

O girince salondakiler sus pus oldu.

B├╝y├╝k bir ciddiyetle ellerini birbirine ├žarparak;

ÔÇťHaydi, bakal─▒m!ÔÇŁ dedi.

Koltuk davulunun t─▒nlamalar─▒yla salondaki herkes pozisyonunu alm─▒┼čt─▒ bile.

Art─▒k akordeon na─čmeleri, davulun t─▒nlamalar─▒na e┼člik etmeye ba┼člam─▒┼č, bizler kollar─▒m─▒z kartal duru┼čunda, parmaklar─▒m─▒z─▒n ucunda, u├žmaya haz─▒r h├ólde bekliyorduk.

Onun;

ÔÇťDas hey!!!ÔÇŁ

Komutuyla birlikte salonda akmaya ba┼člad─▒k.

Kendisi ma─črur bir edayla; bir sa─ča bir sola y├╝r├╝yor, bizi izliyordu.

Birden ba┼č─▒n─▒ hafif sola do─čru ├ževirip, ├Âne do─čru e─čdi.

Kollar─▒n─▒ i├že do─čru b├╝k├╝p, geriye do─čru gerdirdi.

Ayaklar─▒ i├že bakar h├ólde parmaklar─▒n─▒n ucunda kalkt─▒, s─▒rt─▒n─▒ dikle┼čtirdi.

Art─▒k havalanmak ├╝zere olan bir kartala benziyordu.

Alttan keskin bir bak─▒┼č f─▒rlatarak, unutamayaca─č─▒m o l├óf─▒n─▒ s├Âyledi:

ÔÇť┬źHayata kar┼č─▒ duru┼čunuz daima b├Âyle olacak, Kafkas Kartal─▒ ─░MAM ┼×├éM─░L gibi; m├╝tev├óz─▒, ma─črur ve gururlu, g├╝├žl├╝, ├ževik ve sert!┬╗ ─░┼čte b├Âyle duracaks─▒n─▒z.ÔÇŁ

Kafkas halk oyunlar─▒ e─čitmenimizdi.

─░mam ┼×├ómilÔÇÖi anlat─▒rd─▒ s─▒k s─▒k:

ÔÇť┼×eyh ┼×├ómil; iki metreyi a┼čk─▒n boyu, geni┼č omuzu, levent end├óm─▒, ilm├« kudreti, sars─▒lmaz ├«m├ón─▒ ve keskin bak─▒┼člar─▒ ile muhte┼čem bir insand─▒. KafkasyaÔÇÖda ya┼čayan T├╝rkler; onu ba┼člar─▒na imam, rehber se├žmi┼člerdi.

─░mam ┼×├ómil; m├╝sl├╝manlar─▒ bir bayrak alt─▒nda toplamak i├žin, k├Ây k├Ây, kasaba kasaba dola┼č─▒r, oralarda Rus es├óretinin k├Ât├╝l├╝─č├╝n├╝; ─░sl├ómiyetÔÇÖi ortadan kald─▒rmay─▒, m├╝sl├╝man─▒n namusunu kirletmeyi, hasta, ya┼čl─▒, kad─▒n, ├žocuk demeden k─▒l─▒├žtan ge├žirmeyi kendilerince ┼čeref sayan bu h├óinlerin al├žakl─▒─č─▒n─▒ anlat─▒rd─▒ onlara.ÔÇŁ

┼×ehrin kapal─▒ spor salonunda, okulumuzun halk oyunlar─▒ ekibi olarak, bayram g├Âsterisindeydik.

Akordeonun h├╝z├╝nl├╝ na─čmeleri ile birlikte; k─▒zlar ko┼čarak salona girip, d├Ârt bir yana da─č─▒ld─▒lar, yere diz ├ž├Âkerek, ellerini sem├óya kald─▒r─▒p bir kurtar─▒c─▒n─▒n gelmesi i├žin temsilen du├ó etmeye ba┼člad─▒lar.

Ve onun g├╝r sesi duyuldu:

Bayraklar─▒ bayrak yapan ├╝st├╝ndeki kand─▒r,
Toprak, e─čer u─črunda ├Âlen varsa vatand─▒r.

┼×iir bitti─činde ortal─▒─č─▒ bir sessizlik kaplad─▒, birden koltuk davulunun h─▒zl─▒ ve ritmik vuru┼člar─▒ duyuldu, ard─▒ndan ba┼člayan ┼×eyh ┼×├ómil ezgisi ile birlikte erkekler olarak g├╝├žl├╝ ve kararl─▒ birer kartal gibi h─▒zla salona girmeye ba┼člad─▒k.

Temsil├« olarak du├ó eden e┼člerimizin ba┼č─▒na vard─▒─č─▒m─▒zda, aya─ča kalkan e┼čler ayn─▒ h─▒z ve kararl─▒l─▒kla, m├╝cadeleye ba┼člamak ├╝zere, ├ódeta kartallar─▒n kanatlar─▒ alt─▒na girdiler ve birlikte s├╝z├╝lmeye ba┼člad─▒k.

Salon alk─▒┼čtan inlerken g├Âzlerimden ya┼člar─▒n d├Âk├╝ld├╝─č├╝n├╝ ayaklar─▒m─▒n yerden kesildi─čini hat─▒rlar─▒m.

Bayraklar─▒ bayrak yapan ├╝st├╝ndeki kand─▒r,
Toprak, e─čer u─črunda ├Âlen varsa vatand─▒r.

Her g├Âsteride kula─č─▒mda bu m─▒sralar ├ž─▒nlar, g├Âz├╝mde, ─░mam ┼×├ómilÔÇÖin o tesirli sesiyle halka hit├óbeti canlan─▒rd─▒.

G├Âsteride temsil edilen; Rus ├žizmesi ve dip├žikleri alt─▒nda ezilen, yard─▒m bekleyen Kafkas m├╝sl├╝manlar─▒yd─▒. Onlara yard─▒ma gelenler ise Kafkas Kartal─▒ ─░mam ┼×├ómil ve arkada┼člar─▒yd─▒.

─░lerleyen y─▒llarda ─░mam ┼×├ómilÔÇÖin hayat─▒n─▒ ve m├╝cadelesini daha bir hayranl─▒kla incelemeye ba┼člad─▒m.

─░mam ┼×├ómil; Mevl├ón├ó H├ólid-i Ba─čd├ód├« HazretleriÔÇÖnin ahl├ók, irfan ve ir┼čad tedris├ót─▒ndan ge├žmi┼č tasavvuf ehli bir z├ót olmas─▒ hasebiyle te┼čkil├ótlanmas─▒n─▒ ger├žekle┼čtirirken, emri alt─▒nda olan her k├Ây, kasaba ve ┼čehirde medreseler a├žt─▒rm─▒┼č. K├Âylerde bulunan b├╝t├╝n ├žocuklar─▒n KurÔÇÖ├ón-─▒ Kerim okumas─▒, b├╝y├╝klerin; tefsir, hadis, f─▒k─▒h gibi z├óhir├« ilimlerin yan─▒ s─▒ra, zaman─▒n fen bilimleriyle de yeti┼čmesi i├žin u─čra┼čm─▒┼č. Kendisi bizzat bu derslere kat─▒l─▒p, talebelerine ders vermi┼č, ba┼čar─▒l─▒ olan talebelerine m├╝k├ófatlar da─č─▒tm─▒┼č. Medreselerde okutulan bu derslerin yan─▒ s─▒ra; sil├óh kullanmak, k─▒l─▒├ž ├žekmek, ok atmak, ata binmek gibi konularda e─čitimler yapt─▒r─▒p, sava┼č ├ón─▒nda onlar─▒ birer komutan olacak ┼čekilde yeti┼čtirmi┼č.

Kuzey KafkasyaÔÇÖda, ─░mam ┼×├ómil liderli─činde, m├╝sl├╝man soyda┼člar─▒m─▒z taraf─▒ndan s├╝rd├╝r├╝len dillere destan m├╝cadele, yard─▒mlar─▒n bat─▒l─▒ ├╝lkeler taraf─▒ndan engellenmesine ra─čmen 25 y─▒l s├╝rm├╝┼č. ─░mam ┼×├ómil; bir avu├ž kahramanla, Kafkas da─člar─▒n─▒ g├Âz├╝ d├Ânm├╝┼č Rus s├╝r├╝lerine dar etmi┼č ve t├╝m m├╝sl├╝manlar─▒n kalbine taht kurmu┼č.

En son ├žarp─▒┼čmada ┼×├ómilÔÇÖin askerleri eriye eriye y├╝z ki┼či kal─▒r. Aralar─▒nda kad─▒n ve ├žocuklar da vard─▒r. Durumu g├Âren ┼×├ómil; kad─▒nlara, ├žocuklara ve yerli ahaliye dokunulmamak kayd─▒yla teslim olur.

On y─▒l s├╝ren es├óretinin ard─▒ndan ancak evl├ótlar─▒n─▒ rehin b─▒rakarak ─░stanbulÔÇÖa gelen ─░mam ┼×├ómil, ba┼čta Sultan Abd├╝laziz Han taraf─▒ndan;

ÔÇťBabam kabrinden kalksayd─▒ ancak bu kadar sevinebilirdim.ÔÇŁ denilerek hayranl─▒k ve iltifatlarla saray─▒n kap─▒s─▒nda kar┼č─▒lan─▒r ve m├╝sl├╝man-T├╝rk milleti onu iftihar ve g├Âzya┼člar─▒yla ba─čr─▒na basar.

Bir s├╝re sarayda misafir edilen ─░mam ┼×├ómilÔÇÖin asl─▒nda padi┼čahtan bir dile─či vard─▒r ve bunu da ┼ču s├Âzlerle dile getirir:

ÔÇťPadi┼čah─▒m! Hayat─▒m─▒n ┼ču son g├╝nlerini a┼čk─▒yla yand─▒─č─▒m sevgili PeygamberimÔÇÖin huz├╗r-i ┼čeriflerinde ge├žirmek istiyorum.ÔÇŁ

Hemen gerekli haz─▒rl─▒klar yap─▒l─▒r, PeygamberimizÔÇÖin ve K├óbeÔÇÖnin hasretiyle yanan ┼×eyh ┼×├ómil yola koyulur.

Mescid-i Har├ómÔÇÖa var─▒l─▒r. Hac esnas─▒nda d├╝nyan─▒n d├Ârt bir yan─▒ndan gelen hac─▒lar; n├óm─▒n─▒ i┼čittikleri bu ┼čanl─▒ m├╝c├óhidi g├Ârmek, elini ├Âp├╝p, du├ós─▒n─▒ almak isterler, l├ókin ister istemez izdiham meydana gelir. Bu duruma ├žare olmak ├╝zere idareciler ┼×eyh ┼×├ómilÔÇÖi K├óbeÔÇÖnin dam─▒na ├ž─▒kar─▒rlar. Bir m├╝ddet orada duran ─░mam ┼×├ómilÔÇÖi hac─▒lar doyas─▒ya seyrederler.

┼×eyh ┼×├ómil; hacc─▒n─▒ yapt─▒ktan sonra, nurlu Medine yollar─▒na d├╝┼čer. Med├«ne-i M├╝nevvere g├Âr├╝nmeye ba┼člad─▒─č─▒nda olduk├ža heyecanlanan ┼×eyh ┼×├ómil; topra─ča kapanarak, hocas─▒ Mevl├ón├ó H├ólid-i Ba─čd├ód├« HazretleriÔÇÖnin ┼ču m─▒sralar─▒n─▒ terenn├╝m etmeye ba┼člar:

ÔÇťServer-i ├élem Sana ├ó┼č─▒k olup da, yanar─▒m! Her nerede olsam o g├╝zel cem├ólin arar─▒m.ÔÇŁ

┼×eyh ┼×├ómil, Hazret-i Muhammed -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-ÔÇÖin huzurlar─▒nda uzun m├╝ddet du├ó edip g├Âzya┼č─▒ d├Âkerek hasret giderip, g├Ânl├╝ndeki f─▒rt─▒nalar─▒ dindirir.

Med├«ne-i M├╝nevvereÔÇÖye geldikten k─▒sa bir s├╝re sonra hastalan─▒r. Bir s├╝re sonra da ba┼č─▒nda okunan KurÔÇÖ├ón-─▒ Kerim til├óvetleri aras─▒nda, 1871 senesi ZilkaÔÇśde ay─▒n─▒n 25. g├╝n├╝nde kelime-i ┼čah├ódet getirerek vefat edip, sevdiklerine kavu┼čur. Cennet├╝ÔÇÖl-BakiÔÇś kabristan─▒na defnedilir. Allah -celle cel├ól├╝h├╗- gan├« gan├« rahmet eylesin.

Milletinin, askerinin devlet reisi, kumandan─▒, ayn─▒ zamanda hocas─▒, imam─▒ olan Kafkas Kartal─▒ ─░mam ┼×├ómil; kimli─čiyle, ki┼čili─čiyle, karakteriyle, duru┼čuyla, m├╝cadelesiyle velh├ós─▒l hayat─▒yla, g├╝n├╝m├╝zde de t├╝m ─░sl├óm ├óleminin ├Ârnek almas─▒ gereken bir ┼čahsiyet.

─░mam ┼×├ómilÔÇÖin nezdinde M├«s├ók-─▒ Mill├« hudutlar─▒m─▒z d─▒┼č─▒nda ya┼čayan; yurdunu d├╝┼čmana ├ži─čnetmemek u─čruna, d├╝┼čman─▒n topuna, t├╝fe─čine g├Â─čs├╝n├╝ siper edip, kanlar─▒yla bu topraklar─▒ bin y─▒ld─▒r vatan yapan ecd├ód─▒m─▒za sel├óm olsun.

─░mam ┼×├ómil ┼čuurunu bizlere a┼č─▒layan, Kafkas halk danslar─▒ e─čitmenimizin de All├óhÔÇÖ─▒n sel├óm─▒ ├╝zerine olsun.

Sa─čl─▒cakla kal─▒n.