─░RFAN ve ─░HSAN

YAZAR : Ayla A─×ABEG├ťM aylaagabegum@hotmail.com

a_agabegum-SAYI121

K├╝├ž├╝k├žekmece Belediyesi Ahmet KABAKLI HocaÔÇÖy─▒ anma program─▒ d├╝zenledi. Salon; ├╝niversiteli ve liseli gen├žlerle dolu, hepsi dikkatle dinliyor. Belediyelerin yapt─▒─č─▒ k├╝lt├╝r programlar─▒na gen├žlerin gelmemesi beni ├╝zm├╝┼čt├╝r. K├╝lt├╝r m├╝d├╝rl├╝kleri biraz gayret edip lise ve ├╝niversite gen├žlerinin programlara gelmesini sa─člasa, programda konu┼čmac─▒ olanlar─▒n heyecan─▒ artacakt─▒r. Kabakl─▒ HocaÔÇÖn─▒n, ┬ź─░rfan ve ─░hsan┬╗ kitab─▒ndan baz─▒ b├Âl├╝mler okuyarak konu┼čmama devam ederken gen├žler dikkatle dinliyordu, 1978 y─▒l─▒nda yap─▒lan bir r├Âportajdan okudu─čum bir b├Âl├╝m├╝ okuyucularla da payla┼čmak isterim:

ÔÇťBug├╝n T├╝rkiyeÔÇÖmizin i├žinde bulundu─ču bunal─▒mlar kar┼č─▒s─▒nda, sanat adam─▒na d├╝┼čen g├Ârev nedir? Elbette birle┼čtiriciliktir. M├╝mk├╝n olan ├Âl├ž├╝lerde m├╝sbet yazabilmek, T├╝rk k├╝lt├╝r├╝n├╝ yeni nesillere tan─▒tabilmektir. T├╝rk k├╝lt├╝r├╝n├╝n bu memleketi kurtaraca─č─▒na, aram─▒zdaki anla┼čmazl─▒klar─▒ giderece─čine inan─▒yorum. B├╝t├╝n meselemiz; sanattan, dolay─▒s─▒yla k├╝lt├╝rden kopmu┼č olmakt─▒r. K├╝lt├╝r bir milletin m├ónev├« anla┼čma vas─▒tas─▒d─▒r. Zevklerde, ifadelerde, dilde, heyecanda ortakl─▒k, milletin fertleri aras─▒nda birli─či sa─člar.ÔÇŁ

Y─▒llar ├Âncesinden bug├╝ne seslenen hocam─▒za hak vermemek elde de─čil. Toplumun hat─▒r i├žin, ┼č├Âhret ve para kazanmak i├žin, taviz vermeyen sanatk├órlara ve gazetecilere ihtiyac─▒ var.

ÔÇťMeden├« d├╝nyada namus; kalemde, s├Âzde, tav─▒rda aran─▒yor. ─░sl├ómÔÇÖda da elbette b├Âyledir. T├╝rkiyeÔÇÖmizde ne yaz─▒k ki; kalem namusu, s├Âz namusu, d├╝┼č├╝nce namusu ├Ânem kazanmad─▒─č─▒ i├žin memleketimiz b├Âyle ├žirkinlikler ve zavall─▒l─▒klara d├╗├ž├ór oluyor. ─░yi bir yazar ve kalem sahibi her ┼čeyden evvel g├╝venilir olmal─▒d─▒r.ÔÇŁ

Taviz vermeyen kalemlere, sanatk├órlara ihtiyac─▒m─▒z oldu─čuna inan─▒yorsak, biz okuyucular─▒n, dinleyicilerin de dikkatli olmas─▒, uyan─▒k olmas─▒, sorgulayan bir okuyucu olmas─▒ gerekiyor. Y─▒llarca okudu─čumuz yazarlar─▒n sat─▒r aralar─▒na dikkat etmedi─čimiz i├žin; alk─▒┼čl─▒yoruz, be─čeniyoruz, sonra bir r├╝zg├ór esiyor birdenbire uyan─▒yoruz. Su├žlu kim yazar m─▒ okuyucu mu? Cevab─▒ Kabakl─▒ HocaÔÇÖdan alal─▒m:

ÔÇťCanl─▒ bir k├╝lt├╝r ortam─▒n─▒n olu┼čabilmesi i├žin; daima okuyucunun da uyan─▒k, anlay─▒┼čl─▒, k├╝lt├╝rl├╝, seviyeli ve te┼čvik edici olmas─▒ l├óz─▒md─▒r. Zaten yazarlara da daima okuyucular ┼čekil vermi┼člerdir. Onun ├žok zaman memlekete daha faydal─▒ olmas─▒n─▒, okuyucular te┼čvikleri ve uyar─▒lar─▒yla sa─člam─▒┼člard─▒r.ÔÇŁ

Dikkatli okuyucuyu iyi yeti┼čmi┼č ├Â─čretmenler ve aileler yeti┼čtirebilir. Aileler dikkatli olursa, ├Â─čretmenler dikkatli olursa, ├Â─črenciler de dikkatli olacakt─▒r.

Cemil MERİÇ okuma konusunda bizi uyarıyor:

ÔÇťOkudu─čunu tahlil etmeyen, daha ├Ânce okuduklar─▒yla kar┼č─▒la┼čt─▒rmayan, her an kendi kafas─▒n─▒ kullanmayan; zek├ós─▒n─▒ mahveder. Okumak; sayfan─▒n b├╝t├╝n├╝n├╝, c├╝mleleri, kelimeleri anlamakt─▒r. Dikkat gev┼čeyince g├Âlge d├╝┼č├╝nceler kal─▒r kafada. ├çabuk okuyan dikkatini teksif edemez.ÔÇŁ (Bu ├ťlke)

Y├╗nus Emre bizi as─▒rlar ├Âncesinden uyar─▒yor:

─░lim ilim bilmektir,
─░lim kendin bilmektir.
Sen kendini bilmezsin,
Ya nice okumakt─▒r.

Okumaktan mânâ ne,
Ki┼či HakkÔÇÖ─▒ bilmektir.
Çün okudun bilmezsin,
Ha bir kuru emektir.

┼×u ana kadar yazd─▒klar─▒m─▒n do─črulu─čunu iki y─▒ld─▒r okullarda yapt─▒─č─▒m─▒z toplant─▒larda g├Ârebiliyorum. Bu y─▒l ├ťmraniye Belediyesi, mill├« e─čitim projesi olan okur-yazar bulu┼čmalar─▒na yard─▒mc─▒ olmak i├žin; benim Y├╝zak─▒ Dergimizdeki yaz─▒lar─▒mdan se├žilerek olu┼čturulan; ┬źM─▒sralarla Konu┼čsak┬╗ kitab─▒n─▒ alarak, ├Â─črencilerine da─č─▒t─▒yor, ben de ├Â─črencilerle sohbet ediyorum.

Dola┼čt─▒─č─▒m okullarda, birinci d├Ânem sonuna kadar m├╝d├╝rler atanmam─▒┼č. Okullardaki d├╝zensizlikler, ├Â─čretmenlere de yans─▒m─▒┼čt─▒. Konferans salonu olmayan okullarda, sohbeti s─▒n─▒flarda yap─▒yorduk. Unutamad─▒─č─▒m bir h├ót─▒ra:

├ľnde ├╝├ž gen├ž han─▒m ayak ayak ├╝st├╝ne atm─▒┼č oturuyor, ellerinde benim kitab─▒m, ba┼č muavin de ├Ânde oturuyor. S─▒n─▒f─▒ susturarak sohbete devam zor. Konuyu b─▒rakarak, ─░mam-Hatip liseli olman─▒n sorumlulu─čunu anlatarak sessizli─či sa─člayabildim. Sohbet bitince, ba┼č muavine;

ÔÇť├ľnde oturan gen├ž han─▒mlar, veliler miydi?ÔÇŁ diye sordum. Me─čer ├Â─čretmen han─▒mlarm─▒┼č.

Oturma, giyinme, konu┼čma ├ód├ób─▒n─▒ nas─▒l ├Â─črenece─čiz?

Tan─▒┼čt─▒─č─▒m il ve il├že mill├« e─čitim m├╝d├╝rlerine;

ÔÇť├ľ─črencileri b─▒rakal─▒m, ├Â─čretmenlere okur-yazar bulu┼čmas─▒ yapal─▒m.ÔÇŁ dedim. Teklifimi ilgi ├žekici bulsalar da uygulama konusunda harekete ge├žmediler.

Son gitti─čimiz okul, ├ťmraniyeÔÇÖde ├çakmak Orta ├ľ─čretim OkuluÔÇÖydu. ├ľ─črenciler s─▒n─▒fa al─▒nm─▒┼čt─▒. T├╝rk├že ├Â─čretmeni P─▒nar Han─▒m, sohbetin sonuna kadar ayakta. ├ľ─črenciler dikkatle dinliyor, sorular─▒ma cevap veriyordu. ─░lgi ├žekici sorular sordular. ├ľ─čretmene te┼čekk├╝r ettim. ├ľ─črenciler anlama konusunda, liseli abla ve a─čabeylerinden daha ba┼čar─▒l─▒yd─▒lar. ─░┼či ehline vermek, i┼činin ehli insanlar yeti┼čtirmek mecburiyetindeyiz.

─░┼čini severek yapan m├╝d├╝r Gas─▒m Bey, okulun konferans salonu olmamas─▒ndan dolay─▒ ├╝z├╝nt├╝ i├žindeydi. Sanat ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n yap─▒labilmesi i├žin konferans salonu olmayan okullarda, ben de ├Â─čretmenlik yapt─▒m. Okullarda dersler kadar sanat ├žal─▒┼čmalar─▒ da ├Ânemlidir. ┼×iddetin ├Ânlenmesi, ruhlar─▒n e─čitimiyle olacakt─▒r. Benim ├Â─črencilerle, b├╝y├╝klerle y─▒llard─▒r yapt─▒─č─▒m ┬źayn─▒ kitab─▒ okumak ve tart─▒┼čmak┬╗ program─▒n─▒; P─▒nar ├ľ─čretmen, ├Â─čretmen arkada┼člar─▒yla ba┼člatm─▒┼č. Her ay ayn─▒ kitab─▒ okuyarak tart─▒┼čacaklar. P─▒nar ├Â─čretmenlerin say─▒s─▒n─▒n artmas─▒ i├žin gayret edelim.