AllahÔÇÖtan Kullar─▒na Sorular! -4-

YAZAR : Mustafa As─▒m K├ť├ç├ťKA┼×CI tali@yuzaki.com

D├ťNYADA NE KADAR KALDINIZ?

ZAMAN FARKI

Cenâb-ı Hak zaman telâkkîmiz üzerinde durur.

Zamana yemin eden Allah, insan─▒n onu iyice tefekk├╝r etmesini de ister.

Âhirette;

ÔÇťÔÇôNe kadar kald─▒n─▒z?ÔÇŁ diye hakik├« m├ón├óda sorulacak, insanlar;

ÔÇťÔÇôBir g├╝n veya yar─▒m g├╝n…ÔÇŁ (el-M├╝ÔÇÖmin├╗n, 112-113), diyeceklerdir. Ba┼čka ├óyetlerde de; k─▒y├ómet g├╝n├╝n├╝n s─▒k─▒nt─▒lar─▒ kar┼č─▒s─▒nda ├Âmr├╝n azl─▒─č─▒n─▒ ifade eden, ┬źOn g├╝n┬╗, ┬źbir tek g├╝n┬╗ (T├óh├ó, 103-104) hatt├ó; ┬źancak bir ku┼čluk veya ak┼čam vakti kadar…┬╗ (en-N├ózi├ót, 46; el-Ahk─üf, 35), ┬źancak g├╝nd├╝z├╝n bir k─▒sm─▒┬╗ (Y├╗nus, 45) ve benzeri miktarlar s├Âyleyeceklerdir. (el-─░sr├ó, 52)

Ebediyet kar┼č─▒s─▒nda, 1000 y─▒ll─▒k ├Âm├╝r de hi├ž h├╝km├╝ndedir. (Bkz. el-M├╝ÔÇÖmin├╗n, 114; el-Bakara, 96)

Di─čer taraftan bu az g├Âr├╝┼č├╝n, Mahkeme-i K├╝br├óÔÇÖda ileri s├╝r├╝lmeye ├žal─▒┼č─▒lan bir bahane oldu─čunu ve hakikat olmad─▒─č─▒n─▒ ise ┼ču ├óyetlerdeki cevaptan anl─▒yoruz:

ÔÇťK─▒y├ómet koptu─ču g├╝n; g├╝nahk├órlar, (d├╝nyada) ancak pek k─▒sa bir m├╝ddet kald─▒klar─▒na yemin ederler. ─░┼čte onlar, (d├╝nyada da haktan, hakikatten) b├Âyle d├Ând├╝r├╝l├╝yorlard─▒.

Kendilerine ilim ve ├«man verilenler ┼č├Âyle derler:

ÔÇôAndolsun ki siz, All├óhÔÇÖ─▒n yaz─▒s─▒nda (h├╝kmedildi─či gibi) yeniden dirilme g├╝n├╝ne kadar kald─▒n─▒z. ─░┼čte bug├╝n yeniden dirilme g├╝n├╝d├╝r; fakat siz onu tan─▒m─▒yordunuz.ÔÇŁ (er-R├╗m, 55-56)

Bu bahane aray─▒┼č─▒; imtihan─▒ tekrarlatmak, yeniden bir f─▒rsat bulmak, yani az├ób─▒ geciktirmek i├žindir:

ÔÇťOnlar orada ┼č├Âyle feryat ederler:

ÔÇôRabbimiz! Bizi ├ž─▒kar, (d├╝nyaya d├Ând├╝r de ├Ânce) yapt─▒─č─▒m─▒z─▒n yerine iyi i┼čler yapal─▒m!

(Onlara ┼č├Âyle cevap verilir):

ÔÇôSize d├╝┼č├╝necek kimsenin d├╝┼č├╝nebilece─či kadar bir ├Âm├╝r vermedik mi?

Size uyar─▒c─▒ da gelmedi mi?

(Ni├žin inanmad─▒n─▒z?)

┼×imdi tad─▒n (az├ób─▒)!

Z├ólimlerin yard─▒mc─▒s─▒ yoktur.ÔÇŁ (F├ót─▒r, 37)

─░nsan mah┼čer yerinde d├╝nya ├Âmr├╝n├╝ pek az g├Ârse de; d├╝nyada iken hayat─▒ hi├ž bitmeyecekmi┼č, hi├ž sona ermeyecekmi┼č gibi hissetmektedir.

─░nsan─▒n zaman tel├ókk├«sine ┼čeytan─▒n oynad─▒─č─▒ bir ba┼čka oyun daha vard─▒r:

Ge├žmi┼či iptid├ó├« (ilkel) g├Ârmek. Kendi zaman─▒n─▒ olabilece─čin en iyisi, en ilerisi saymak.

Ne garip, bundan bin y─▒llar ├Ânce, bizim tel├ókk├«mizde olduk├ža iptid├ó├« olan toplumlar, peygamberlerinin getirdi─či dinlere; ┬źEvvelkilerin masallar─▒!┬╗ dediler. (el-EnÔÇś├óm, 25 vb)

D├«ni, ge├žmi┼čten gelen bir aldatmaca yahut bir tehdit g├Ârme hususunda, antik ile modern m├╝nkir birle┼čiyorlar. (el-M├╝ÔÇÖmin├╗n, 81-83; en-Neml, 68) Modern m├╝nkir, dinleri sosyal tek├óm├╝l├╝n (evrimin) bir merhalesi say─▒yor. ├ľnce ruhlara, sonra putlara, sonra tek tanr─▒l─▒ dinlere inan─▒ld─▒─č─▒n─▒, sonunda da inanma meselesinin sona erdi─čini iddia ediyor. H├ólbuki v├ók─▒a onlar─▒ yalanlad─▒.

H├ólbuki ge├žmi┼č ile gelecek aras─▒nda k├Âkl├╝ bir tek├óm├╝l ve terakk├« fark─▒n─▒n olu┼čmas─▒, ancak toplu hel├óklerin sona ermesiyle ger├žekle┼čmi┼čtir. Bu da Hazret-i Peygamber -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-ÔÇÖin du├ós─▒n─▒n kabul├╝ bereketidir.

Bu sebeple ─░sl├ómÔÇÖdan ├Ânce; gelip ge├žen ve tarihe kar─▒┼čan topluluklar, terakk├« s─▒ralamas─▒ i├žinde de─čildirler. Daha evvel oldu─ču h├ólde, daha ileri, daha sonra geldi─či h├ólde daha geri topluluklar olmu┼čtur. ├ç├╝nk├╝ toplu hel├ókler, tecr├╝be ve ilmin intizaml─▒ ve d├óim├« intikaline imk├ón tan─▒mam─▒┼čt─▒r. Bu sebeple bug├╝n antik M─▒s─▒rÔÇÖ─▒n piramitleri nas─▒l yapt─▒─č─▒ gibi meseleler esr├ór─▒n─▒ korumaktad─▒r. Hazret-i S├╝leyman ve Z├╝lkarneyn -aleyhimessel├óm- gibi z├ótlar─▒n da normal ak─▒┼čtan daha ┬źileri┬╗ imk├ónlara sahip olduklar─▒ anla┼č─▒lmaktad─▒r.

Bu sebeple Rabbimiz, m├╝┼čriklere ┼č├Âyle sorar:

ÔÇťOnlar, yery├╝z├╝nde gezip de kendilerinden ├Âncekilerin ├ók─▒betlerinin nice oldu─čuna bakmad─▒lar m─▒? Ki onlar, kendilerinden daha g├╝├žl├╝ idiler; yery├╝z├╝n├╝ kaz─▒p alt├╝st etmi┼čler, onu bunlar─▒n ├«mar ettiklerinden daha ├žok ├«mar etmi┼člerdi…ÔÇŁ (er-R├╗m, 9)

Daha g├╝├žl├╝ de olsalar, onlar da hel├ók oldular. Onlar da peygamberlerinin h├╝km├╝ne t├ób├« idiler. RabbimizÔÇÖin ┼ču sualleri, bize kendi zaman─▒m─▒z─▒n ge├žicili─čini d├╝┼č├╝nd├╝rmeye ve ├╝st├╝n zaman tel├ókk├«mizi y─▒kmaya m├ótuftur:

ÔÇťBiz, onlardan ├Ânce nice nesilleri hel├ók ettik. Sen, onlardan herhangi birinden (bir varl─▒k em├óresi) hissediyor veya onlara ait c─▒l─▒z bir ses i┼čitiyor musun?ÔÇŁ (Meryem, 98)

ÔÇť┼×imdi onlardan (├éd ve Sem├╗d kavminden) arta kalan bir ┼čey g├Âr├╝yor musun?ÔÇŁ (el-H├ókka, 8)

Ge├žmi┼č kavimlerden bir sesin veya hayat belirtisinin kalmam─▒┼č olmas─▒ normal bir ┼čeydir. Fakat insan d├╝┼č├╝nmelidir ki, bug├╝n i├žinde ya┼čad─▒─č─▒ medeniyet de bir g├╝n ├Âyle olacakt─▒r. Bu g├Âkdelenler, bu teknoloji, bu ma─čl├╗p edilemez g├Âr├╝nen d├╝nya da bir g├╝n yok olacakt─▒r.

Modern ve terakk├« etmi┼č zaman tel├ókkisi, hususen bat─▒ kar┼č─▒s─▒nda ma─čl├╗p duruma d├╝┼čt├╝─č├╝m├╝z son as─▒rlarda, bize d├«nin muhtev├ós─▒ a├ž─▒s─▒ndan da ters d├╝┼č├╝nceler f─▒s─▒ldad─▒. Din, p├ó-bend-i terakk├« (ilerlemeye ayak ba─č─▒) g├Âr├╝ld├╝. H├ó┼č├ó ┬źKit├ób-─▒ k├Âhne┬╗nin sahifeleri y─▒rt─▒lmal─▒ ve en hakik├« m├╝r┼čid olan bilime uyulmal─▒yd─▒!..

Bat─▒l─▒la┼čma; bizde Avrupa tahsilli b├╝rokratlar─▒n tesiriyle, Tanz├«matÔÇÖla ba┼člam─▒┼čt─▒r. Tanz├«matÔÇÖta ─░sl├ómÔÇÖ─▒n birka├ž prensibi art─▒k uygulanamaz denilerek bir kenara konulur. Taviz k├╝├ž├╝kt├╝r fakat o kap─▒n─▒n sonuna kadar a├ž─▒lmas─▒ i├žin ac─▒ bir ba┼člang─▒├ž olmu┼čtur. Devam─▒nda gelen ─▒slahat ve ink─▒l├óplarla; k─▒yafet, takvim, elif-b├ó, kanun gibi hemen her ┼čeyimizi bat─▒ya uyarak de─či┼čtirdik. Mehmed ├ékif;

Y─▒kmad─▒k bir ┼čey b─▒rakt─▒k, S├óde bir ┼čey: ├éile!

diyordu, l├ókin bug├╝n o da Avrupa pe┼činde y─▒k─▒ld─▒ y─▒k─▒lacak. Fakat ┼ču g├╝ncelleme bir t├╝rl├╝ bitmedi!..

Zamana ve de─či┼čime dair bir ├Ârne─čimiz ve ├Âl├že─čimiz vard─▒r: Ehl-i kitap.

Tarih├« ak─▒┼č i├žinde, ─░sl├óm toplumu da ehl-i kitab─▒n ya┼čad─▒─č─▒ imtihanlardan ge├žecektir. Asliyetini muhafaza edenler muvaffak olacak, ehl-i kitapla ayn─▒ hatalar─▒ yapanlar hel├ók olacakt─▒r. ├éyet-i ker├«me a├ž─▒k├ža ├«kaz ediyor:

ÔÇť├Äm├ón edenler (…) daha ├Ânce kendilerine kitap verilenler gibi olmas─▒nlar!..

(├ç├╝nk├╝) onlar─▒n ├╝zerinden uzun zaman ge├žti de kalpleri kat─▒la┼čt─▒. Onlardan bir├žo─ču yoldan ├ž─▒km─▒┼č kimselerdir.ÔÇŁ (el-Had├«d, 16)

Bug├╝n ├žok da iyi niyet g├Âsterileri yaparak, reforma te┼čvik eden tarihselcilerin ak─▒l hocalar─▒, ┬źyoldan ├ž─▒km─▒┼č┬╗ ehl-i kitap oryantalistlerdir.1 ─░bretliktir ki; ge├žti─čimiz aylarda Papa da m├╝sl├╝manlara, kitaplar─▒n─▒ tarihsel bak─▒┼č a├ž─▒s─▒yla yorumlama ├ža─čr─▒s─▒ yapm─▒┼čt─▒r.2

Buna kar┼č─▒l─▒k reformcular da, ─░sl├ómÔÇÖ─▒n mevcut ehl-i s├╝nnet veÔÇÖl-cemaat anlay─▒┼č─▒n─▒, ┬źyahudile┼čme, h─▒ristiyanla┼čma tem├óy├╝l├╝┬╗ g├Âstermekle, yani orijinalden uzakla┼čmakla, hur├ófelerle dolu olmakla su├žlarlar.

L├ókin ┬źar─▒nma┬╗ ┼čeklinde g├Âsterdikleri yol, asl├« kaynaklar─▒m─▒z─▒ budamay─▒ da i├žine ald─▒─č─▒ ve bat─▒ akl─▒n─▒ hakem tuttu─ču i├žin, tam da ehl-i kitab─▒n d├╝┼čt├╝─č├╝ hataya, tahrife ├ža─č─▒rmaktad─▒r.

Ehl-i kitap ├Ârne─činden alaca─č─▒m─▒z dersler:

ÔÇó Bozulma, zaman─▒n otomatik neticesi de─čildir.3 Sebepler vard─▒r:

Ô×ó Namaz─▒ (ib├ódetlerin r├╗hunu) terk etmeleri,4

Ô×ó D├╝nyaya meyletmeleri,

Ô×ó ├éhireti unutmalar─▒,5

Ô×ó Cih├ód─▒ ve tebli─či terk etmeleri,

Ô×ó T├ó─čutlara boyun e─čmeleri, ink├órc─▒lar─▒ dost edinmeleri,6

Ô×ó Cen├ób-─▒ HakkÔÇÖ─▒n, kendisine d├Âns├╝nler diye verdi─či s─▒k─▒nt─▒larda, tam tersine ┼čeytan─▒n s├╝sledi─či yanl─▒┼člara y├Ânelmeleri,7

Ô×ó Ahl├ók zaaf─▒ (f├óiz, r├╝┼čvet gibi haramlar─▒ yemeleri, ┼čehev├óta kap─▒lmalar─▒),8

Ô×ó Ad├ólet zaaf─▒ (il├óh├« kanunlar─▒ sadece fakirlere uygulamalar─▒ vs.),9

Ô×ó Dinde a┼č─▒r─▒ gitmeleri (peygamberlerini il├óh, din adamlar─▒n─▒ Rab yerine koymalar─▒, peygamberlerini ├Âld├╝rmeleri, ruhbanl─▒k)10 gibi kabahatler neticesinde kalpleri kat─▒la┼čm─▒┼čt─▒r.

Ô×ó Bunun neticesinde dinlerini ya┼čay─▒┼člar─▒na uydurmu┼člard─▒r. Kitaplar─▒n─▒ din adamlar─▒ eliyle ve devlet adamlar─▒n─▒n bask─▒s─▒yla tahrif etmi┼člerdir.11

Biz tecr├╝beden istifade ile;

ÔÇó Kalplerimizin kat─▒la┼čmamas─▒ i├žin d├«nin m├ónev├«, b├ót─▒n├« ├Âz├╝n├╝ muhafaza etmeliyiz.

ÔÇó Asl├« kaynaklar─▒m─▒za (KurÔÇÖ├ón-S├╝nnet) tesl├«miyeti, ├«m├ón─▒n bir gere─či g├Ârmeli; onlar ├╝zerine bina edilen ahk├óm─▒, d─▒┼č telkinlerle de─čil, ger├žek ihtiya├žlarla ve ├Âz us├╗llerle te┼čr├« ve icr├ó sahas─▒na almal─▒y─▒z.

ÔÇó Asl├« kaynaklardan uzakla┼čm─▒┼č olan gelenek unsurlar─▒n─▒, zaman─▒n zar├╗r├« de─či┼čimlerine ayak uyduramayan be┼čer├« i├žtihadlar─▒ ve anlay─▒┼člar─▒, k├Âr├╝ k├Âr├╝ne m├╝dafaa etmemeliyiz.

ÔÇó Ehl-i kitab─▒ (dal├ólet ehlini ve gazaba u─čram─▒┼člar─▒, bat─▒y─▒, Avrupa normlar─▒n─▒ vs.) ihy├ó ve tecdidde asla model almamal─▒y─▒z!..12

Zaman tel├ókk├«mizi yerine oturtmak i├žin Necip Faz─▒lÔÇÖ─▒n ┼ču m─▒sralar─▒ bize yol g├Âstericidir:

Zamanı kokutanlar mürtecî diyor bana;

Y├╝kseldik san─▒yorlar, al├žald─▒k├ža tabana.
Zaman, korkun├ž daire; ilk ve son nokta nerde?
Baz─▒ geriden gelen, y├╝z bin devir ilerde!

(…)

Yeni ├žirkine mahk├╗m, eskisi g├╝zellerin;
Allah kuluna hâkim, kulları heykellerin!

(…)

Bekleyin, g├Ârecektir, duranlar y├╝r├╝yeni!
Sabredin, gelecektir, solmaz, p├Ârs├╝mez yeni!

___________________

1 Joseph Schacht, Abraham Geiger, Rudi Paret…

2 http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-41129169

Vatikan’─▒n soytar─▒s─▒ bize dinimizi ├Â─čretiyor!

3 ├ç├╝nk├╝ Rabbimiz, bir toplulu─čun nasibini -onlar h├óllerini de─či┼čtirmedik├že- de─či┼čtirmez. (Bkz. el-Enf├ól, 53; er-RaÔÇśd, 11) ─░sl├óm, k─▒y├ómete kadar sahih ┼čekilde s├╝recektir. Allah, n├╗runu tamamlayacakt─▒r. Fakat istikametten ├ž─▒kan topluluklar─▒, Allah d├╝zg├╝nleriyle de─či┼čtirecektir. (el-EnÔÇś├óm, 133; et-Tevbe, 39; H├╗d, 57; el-Enbiy├ó, 11; en-N├╗r, 55 vb.)

4 Meryem, 59.

5 el-AÔÇśr├óf, 169;

6 en-Nisâ, 51, 60; el-Mâide, 78-81.

7 el-EnÔÇś├óm, 42-43.

8 en-Nisâ, 161; el-Mâide, 62, 63; Meryem, 59.

9 Âl-i İmrân, 75; Buhârî, Enbiyâ, 54.

10 Âl-i İmrân, 64, 80; el-Mâide, 77; et-Tevbe, 31; el-Hadîd, 27; Nesâî, Hacc, 217.

11 el-Bakara, 75; en-Nisâ, 46; el-Mâide, 13.

12 Zaman tel├ókk├«si ve Sosyal Darwinizm ├╝zerine: Do├ž. Dr. Ebubekir S─░F─░L: