┼×anl─▒ M├ózimizden Se├žme N├╝kteler – KALPLERE AZIK VEREN

YAZAR : Abdullah Mesud HIDIR mahidir@gmail.com

abdullah_mesud_hidir-yuzakidergisi-haziran2015-1

Eb├╗ T├ólib el-Mekk├« aslen ─░ranÔÇÖ─▒n bat─▒s─▒ndaki Cebel b├Âlgesinden olup MekkeÔÇÖde uzun s├╝re kald─▒─č─▒ ve burada yeti┼čti─či i├žin ┬źMekk├«┬╗ nisbesini ald─▒. Tahsiline MekkeÔÇÖde ba┼člayan ve burada hadis okuyan Eb├╗ T├ólib, ├že┼čitli beldeleri dola┼čt─▒, gitti─či yerlerde tan─▒nm─▒┼č ├ólimlerden faydaland─▒, vaazlar verdi ve ders okuttu. ├çok perhizk├ór ve ├žileli bir hayat ya┼čayan Eb├╗ T├ólibÔÇÖin uzun bir s├╝re hel├ól bitkilerden ba┼čka bir ┼čey yemedi─či i├žin cildinin renk de─či┼čtirdi─či riv├óyet edilir. Yeti┼čti─či MekkeÔÇÖden ayr─▒ld─▒ktan sonra BasraÔÇÖya giden Eb├╗ T├ólib, orada Salimiye mektebine kat─▒ld─▒.

Eb├╗ T├ólib el-Mekk├«ÔÇÖnin en ├Ânemli ve g├╝n├╝m├╝ze kadar gelen tek eseri, tasavvufun do─ču┼č d├Ânemi hakk─▒nda bilgiler veren, z├╝hd ve ib├ódet konular─▒n─▒ geni┼č├že i┼čleyen K├╗t├╝ÔÇÖl-kul├╗b (Kalplerin Az─▒─č─▒)ÔÇÖd─▒r.

─░m├óm-─▒ Gazz├ól├« ve Abd├╝lk─üdir-i Geyl├ón├« ├╝zerinde ├Ânemli tesirleri olan Eb├╗ T├ólib, hayat─▒n─▒n son y─▒llar─▒n─▒ Ba─čdatÔÇÖta ir┼čad hizmetinde ge├žirdi. 26 Haziran 996ÔÇÖda vefat etti. Kabri, Ba─čdatÔÇÖtaki M├ólik├« Mezarl─▒─č─▒ÔÇÖndad─▒r.

***

Ebû Tâlib el-Mekkî:

ÔÇťB├╝y├╝k g├╝nahlar on yedidir.ÔÇŁ der ve ekler:

ÔÇťBu g├╝nahlar─▒n d├Ârd├╝ kalptedir; ┼×irk ko┼čmak, g├╝nahta ─▒srar etmek, rahmet-i il├óhiyeden ├╝mit kesmek, zaman i├žinde All├óhÔÇÖ─▒n kendisini s─▒namas─▒ndan emin olmakt─▒r.

D├Ârd├╝ dildedir: Yalanc─▒ ┼čahitlik, namuslu kad─▒na iftira etme, yalan yere yemin etme.

├ť├ž├╝ mide ile ilgilidir: ─░├žki i├žmek, haks─▒z yere yetim mal─▒ yemek, f├óiz yemek.

İkisi cinsî organlarla ilgilidir; Zinâ ve livata.

─░ki g├╝nah el ile ilgilidir: ├ľld├╝rmek ve h─▒rs─▒zl─▒k.

Biri ayaklarla ilgilidir: Cephede d├╝┼čmandan ka├žmak.

Bir di─čeri de v├╝cutla ilgilidir: Ana-babaya isyan…ÔÇŁ

abdullah_mesud_hidir-yuzakidergisi-haziran2015-2

HIRKA-─░ SA├éDETÔÇÖ─░N HUZ├ŤRUNDA

Abd├╝lhakim Arvas├« Hazretleri, 1865ÔÇÖte VanÔÇÖ─▒n Ba┼čkale kazas─▒nda do─čdu. ─░lk derslerini babas─▒ndan ald─▒. Ba┼čkaleÔÇÖdeki iptid├ó├« ve r├╝┼čdiye mekteplerini bitirdikten sonra, e─čitim maksad─▒yla IrakÔÇÖa gitti. Burada baz─▒ ├ólimlerden ic├ózet ald─▒. Ba┼čkaleÔÇÖye d├Ând├╝kten sonra kendisine miras olarak kalan servetle burada bir medrese yapt─▒rd─▒. Halid├« ┼čeyhlerinden Seyyid FehimÔÇÖe intisab etti. Bu arada bir├žok m├╝sbet ve din ilimleri ├Â─črenerek kendini yeti┼čtirdi.

1919 y─▒l─▒nda ─░stanbulÔÇÖa gelerek Ey├╝pÔÇÖte kendisine tahsis edilen medresede misafir edildi. Ka┼čg├ór├« Derg├óh─▒ ┼čeyhli─čine tayin edildikten bir m├╝ddet sonra Sultan Vahdeddin taraf─▒ndan Medrese-i M├╝tehassis├«nÔÇÖe m├╝derris olarak tayin edildi. Bu arada derg├óh ┼čeyhli─či, imaml─▒k ve vaizlik vazifelerini de ifa etti. ├ťstad Necip Faz─▒l, talebelerinden en me┼čhurudur.

Abd├╝lhakim Arvasi Hazretleri, 27 Kas─▒m 1943ÔÇÖte vefat etti. Kabri, Ankara/Ba─člumÔÇÖdad─▒r.

***

Seyyid Abd├╝lhakim Arvas├« Hazretleri on bir ay─▒n sultan─▒ Ramaz├ónÔÇÖa Receb-i ┼×erifÔÇÖten haz─▒rlan─▒rlard─▒. Ramazan gelince de uzlete ├žekilip ib├ódet etmeyi sever, camilerde vaaz ve ir┼čaddan da geri durmazlard─▒. Bulunduklar─▒ derg├óhta top at─▒l─▒r at─▒lmaz lokmalara sald─▒r─▒lmaz, ├Ânce cemaatle namaz k─▒l─▒n─▒rd─▒.

Bir defas─▒nda Sultan Vahdeddin Han, Ramaz├ón-─▒ ┼čerif ay─▒nda H─▒rka-─▒ Sa├ódetÔÇÖin bulundu─ču oday─▒ ziyaret edecekti. Seyyid Abd├╝lhakim EfendiÔÇÖyi de davet etti. ─░leri gelen devlet ric├óli ve din adamlar─▒ ile Sultan, tam H─▒rka-i Sa├ódetÔÇÖin bulundu─ču odan─▒n kap─▒s─▒na gelince;

ÔÇťÔÇôAbd├╝lhakim Efendi nerededir?ÔÇŁ diye sordu. Oradaki kalabal─▒k birbirlerine bak─▒┼čt─▒lar. O isimde birini tan─▒m─▒yorlard─▒. Arkaya do─čru haber verdiler. Efendi hazretleri;

ÔÇťÔÇôBenim ismim Abd├╝lhakimÔÇŁ der demez;

ÔÇťÔÇôSultan sizi bekliyor.ÔÇŁ diyerek, hemen yol a├žt─▒lar. Sultan kendilerini bekleyip yan yana Peygamber Efendimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-ÔÇÖin h─▒rkas─▒n─▒n bulundu─ču odaya girdiler. Beraberce ziyaret ettiler. ├ç─▒k─▒nca Sultan, bereket sayarak orada olanlara birer mendil, ona ise iki mendil hediye etti. Sonra Arvas├« Hazretleri beraberinde geldi─či ki┼čiye d├Ân├╝p;

ÔÇťÔÇôSultan herkese bir, bana iki tane mendil verdi. Biri senindirÔÇŁ diyerek mendilin birini ona verdi.

abdullah_mesud_hidir-yuzakidergisi-haziran2015-3

MUSKA ASMI┼×TIR

Sultan Abd├╝lmecid Han, 25 Nisan 1823ÔÇÖte ─░stanbulÔÇÖda do─čdu. ┼×ehzadeli─činde iyi bir tahsilin yan─▒nda Arap├žay─▒, Fars├žay─▒ ve Frans─▒zcay─▒ ├žok iyi bir ┼čekilde ├Â─črendi. Bunun yan─▒nda iyi bir hattatt─▒. 1839ÔÇÖda tahta ├ž─▒kt─▒.

Mustafa Re┼čid Pa┼ča, SultanÔÇÖa AvrupaÔÇÖn─▒n yard─▒m─▒n─▒ sa─člamak bahanesiyle ┬źG├╝lhane Hatt-─▒ H├╝m├óy├╗nu┬╗ ad─▒ ile me┼čhur Tanzimat Ferman─▒ÔÇÖn─▒ il├ón ettirmeye muvaffak oldu. K─▒sa bir s├╝re sonra m├╝sl├╝manlar ile h─▒ristiyanlar aras─▒nda ├žat─▒┼čmalar ba┼člad─▒. Efl├ók, Bo─čdan ve Karada─čÔÇÖda isyanlar ├ž─▒kt─▒. B├Âylece Osmanl─▒ Devleti yeniden i├ž ve d─▒┼č g─üilelerin i├žine d├╝┼čt├╝.

Sultan, 25 Haziran 1861ÔÇÖde T├╝berk├╝lozdan vefat etti─činde 38 ya┼č─▒ndayd─▒. Kabri, FatihÔÇÖteki Yavuz Selim Camii Haz├«resindeki t├╝rbededir.

***

Sultan Abd├╝lmecid Han, bir g├╝n ni┼čan talimine ├ž─▒kar. Padi┼čah, hedef tutulan bir testiye birka├ž kere kur┼čun att─▒─č─▒ halde hi├žbirini isabet ettiremez. O vakit Mabeyn-i H├╝m├óyun k├ótiplerinden Ziya Pa┼ča, padi┼čah─▒n maiyetinde olmakla irtic├ólen ┼ču k─▒tÔÇÖay─▒ d├╝z├╝p sunarak padi┼čah─▒n h├╝zn├╝n├╝ s├╝r├╗ra ├ževirir;

P├ódi┼č├óh─▒m sanma kim urmaz ni┼č├ón─▒ kur┼čunun,
M├óh─▒ ├ž├ók eyler t├╝fengin girse mihrin koynuna…
Satvet-i ┼č├óh├óneden b├«├ž├óre desti havf id├╝p,
Belki kur┼čun i┼člemez bir n├╝sha takm─▒┼č boynuna.

ÔÇťPadi┼čah─▒m, kur┼čununun ni┼čan─▒ vurmad─▒─č─▒n─▒ sanma. T├╝fe─čin, g├╝ne┼čin koynuna bile girse ay─▒ par├žalar. ┼×ah─▒m─▒z─▒n ├Ân├╝ne ge├žilemez g├╝c├╝nden ├žaresiz durumda kalan testi korkarak belki boynuna kur┼čun i┼člemez bir muska takm─▒┼čt─▒r da onun i├žin kendisine kur┼čun i┼člememektedir.ÔÇŁ (Tarihte Muhte┼čem Cevaplar, Mehmet KARAARSLAN)

abdullah_mesud_hidir-yuzakidergisi-haziran2015-4

KORKUN├ç T├ťRK

Yusuf ─░smail, n├óm-─▒ di─čer ┬źKoca Yusuf┬╗, 1857ÔÇÖde BulgaristanÔÇÖ─▒n ┼×umnu ┼čehrinde do─čdu. Babas─▒ ve dedesi YusufÔÇÖun ilk g├╝re┼č ustalar─▒d─▒r. Koca Yusuf, d├Ânemin ├╝nl├╝ pehlivanlar─▒ndan ┼×umnulu Dursun, Nasuh├žulu Kel ─░smail ve Pomak Osman taraf─▒ndan yeti┼čtirildi.

Koca Yusuf, Sultan Abd├╝lazizÔÇÖin ba┼čpehlivan─▒ olan Kel Ali├žo ile 1885 y─▒l─▒nda g├╝re┼čti ve berabere kald─▒. Bu kar┼č─▒la┼čma sonucu ondan ba┼čpehlivanl─▒k unv├ón─▒n─▒ ald─▒. K─▒rkp─▒nar tarihinde 26 y─▒l boyunca ba┼čpehlivanl─▒─č─▒ elinde bulunduran Koca Yusuf, Sultan Abd├╝laziz, Sultan V. Murad ve Sultan II. Abd├╝lhamid d├Ânemindeki g├╝re┼č├žilere kar┼č─▒ da ├╝st├╝nl├╝─č├╝n├╝ s├╝rd├╝rd├╝. 1894 y─▒l─▒ndan itibaren Avrupa ve ABDÔÇÖde devrin en me┼čhur g├╝re┼č├žileri ile m├╝sabakalara kat─▒ld─▒.

144 kilo s─▒kletinde, 1.88 metre boyundaki sporcu, antrenmanlar─▒n─▒ 400 kiloluk bir kayay─▒ 8 km boyunca ta┼č─▒yarak yapard─▒. Bu kaya ┼ču anda BulgaristanÔÇÖda ad─▒na yap─▒lan an─▒t─▒n yan─▒nda durmaktad─▒r.

Pehlivan Koca Yusuf, 5 Haziran 1898ÔÇÖde gemi kazas─▒ sonucu vefat etti.

***

Pehlivan Koca Yusuf, AmerikaÔÇÖdan d├Ânerken bindi─či gemi kaza yap─▒nca, o heng├ómede filikalara y├Ânelen Koca Yusuf hangi filikaya tutunduysa filikadaki di─čer yolcular onun koca g├Âvdesinin sandal─▒ devirece─činden endi┼če ederek k├╝reklerle ellerine vurdu. Son tutundu─ču filikadakiler Koca YusufÔÇÖun ellerini ├žekmeyece─čini anlay─▒nca baltayla bileklerini kestiler. AmerikaÔÇÖda kazand─▒─č─▒ g├╝re┼člerden ald─▒─č─▒ alt─▒nlar─▒ da beline ba─člam─▒┼č olan Koca Yusuf, bu alt─▒nlar─▒n a─č─▒rl─▒─č─▒n─▒n da etkisiyle y├╝zemeyerek bo─čuldu.

Gemiden kurtulan bir Frans─▒z ya┼čl─▒ kad─▒n olay ├ón─▒n─▒ ┼č├Âyle anlat─▒r:

ÔÇťÔÇôBeni ve bir├žok ki┼čiyi g├╝├žl├╝, kuvvetli ve b─▒y─▒kl─▒ bir adam filikaya ta┼č─▒d─▒. Ancak kendisini filika batacak diye almad─▒lar ve orada b─▒rakt─▒lar.ÔÇŁ