─░SL├éMÔÇÖDA KADIN -1-

YAZAR : H. K├╝bra ERG─░N hkubraergin@hotmail.com

h_k_ergin-SAYI120

─░sl├ómÔÇÖda kad─▒n konusu; daha ├žok bat─▒da, kad─▒n haklar─▒ ak─▒mlar─▒na kar┼č─▒ ─░sl├ómc─▒ d├╝┼č├╝ncenin geli┼čtirdi─či savunmac─▒ ve gelenekle ─░sl├óm aras─▒ndaki farklar─▒ vurgulay─▒c─▒ bir ├╝sl├╗pla ele al─▒nm─▒┼čt─▒r. Ge├žti─čimiz g├╝nlerde bir kad─▒n toplant─▒s─▒nda;

ÔÇťAsl─▒nda KurÔÇÖ├ónÔÇÖda; ┬źKad─▒n erke─čin e─če kemi─činden yarat─▒lm─▒┼č, Hazret-i ├édemÔÇÖi Havva kand─▒rm─▒┼č, cennetten ├ž─▒karm─▒┼č.┬╗ diye bir ┼čey ge├žmiyor. Bu ─░srailiyyattan ge├žmi┼č…ÔÇŁ gibi s├Âzler zikrediliyordu. Buna mukabil;

ÔÇťBu konuya at─▒f yapan hadisler de var. Hatt├ó kad─▒nlar─▒n erkeklere secde etmesi gerekti─čine (!) dair hadisler varÔÇŁ diyen bir ┬źerkekler ├╝st├╝nd├╝r┬╗ iddias─▒ da dillendirilmeye ba┼čland─▒. Tart─▒┼čma; kad─▒n-erkek kavgas─▒ndan, sanki KurÔÇÖ├ón ve hadis birbirine z─▒tm─▒┼č gibi bir noktaya do─čru s├╝r├╝kleniyor.

Bu tart─▒┼čmay─▒ kenara koyup, ilm├« ve tasavvuf├« bir g├Âzle KurÔÇÖ├ónÔÇÖa bakarsak, Hazret-i ├édemÔÇÖin ├Ânce yarat─▒ld─▒─č─▒n─▒, kendisine isimlerin ├Â─čretildi─čini, meleklerin ona secde ile emrolundu─čunu g├Âr├╝yoruz:

ÔÇťVe dedik ki: ┬źEy ├édem; sen ve e┼čin cennete yerle┼čin, ikiniz de orada diledi─činiz yerde bol bol yiyin, ancak ┼ču a─čaca yakla┼čmay─▒n ki, haddini a┼čan zalimlerden olmayas─▒n─▒z.┬╗ÔÇŁ (el-Bakara, 35) ├óyetine bakt─▒─č─▒m─▒zda Hazret-i HavvaÔÇÖn─▒n hemen sonra yarat─▒ld─▒─č─▒, ayn─▒ kurallardan sorumlu tutuldu─ču ├ó┼čik├ór. Bundan a├ž─▒k├ža anla┼č─▒lan odur ki, Allah Te├ól├ó; erkekleri ├Ânc├╝, ├Ânder, muallim, y├Ânetici ve onlar─▒n tims├óli olarak yaratm─▒┼č. Kad─▒n─▒ ise takip├ži, ├╝mmet, iktid├ó eden, uyanlar─▒n tims├óli k─▒lm─▒┼č.

B├╝t├╝n bir toplum d├╝zeninde y├Âneticilikte erkeklik ├Âzellikleri, y├Ânetilenlerde kad─▒nl─▒k ├Âzelliklerini g├Ârmek m├╝mk├╝nd├╝r. Mesel├ó liderler cesurdurlar, kararlar─▒ verme sorumlulu─čunu y├╝klenirler. Y├Ânettikleri kitleye; d├╝┼č├╝ncelerini telkin ederler, heyecan a┼č─▒larlar, inan├ž ve kararl─▒l─▒klar─▒yla ├Ârnek olurlar. Takip├žiler ise; ileti┼čime a├ž─▒kt─▒rlar, dinlerler, inan─▒rlar, hislenirler, co┼čarlar, severler, sevilmek isterler, ├Ârnek al─▒rlar, uyarlar…

Erkek ve kad─▒n beyni ├╝zerine g├Âzlemler yapan ara┼čt─▒rmac─▒lar; erkeklerde beynin arka taraf─▒ndaki d├╝rt├╝ merkezleriyle ├Ân lobundaki d├╝┼č├╝n├╝p uygun bir karar vermeyi sa─člayan merkez aras─▒nda daha ├žok sinyal ak─▒┼č─▒ oldu─čunu g├Ârm├╝┼čler. Kad─▒nlarda ise sinyaller beynin sa─č ve sol loblar─▒ aras─▒nda daha fazla etkili oluyor. Kad─▒n beyninde empati kurmay─▒ sa─člayan ayna n├Âronlar─▒ daha fazla, ileti┼čimle ilgili merkez daha b├╝y├╝k ve his, h├óf─▒za, hayal g├╝c├╝ birbiriyle daha etkili bir ┼čekilde ileti┼čime ge├žiyor.

B├╝t├╝n bunlardan anlad─▒─č─▒m─▒z kadar─▒yla erkekler; istemek, istedi─čini elde etmek, aktif olmak i├žin yarat─▒lm─▒┼č. Kad─▒n; hissetmek, payla┼čmak, konu┼čmak, ge├žmi┼č ├╝zerinde d├╝┼č├╝nmek, gelece─če dair tasavvurda bulunmaya e─čilimli olacak ┼čekilde yarat─▒lm─▒┼č. ├ľrnek vermek gerekirse, bir problemle kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒ zaman erkek beyni; ┬źBunu nas─▒l ├ž├Âzerim?┬╗ diye d├╝┼č├╝n├╝yor. ├ç├Âzd├╝kten sonra da ge├žip gidiyor ve ba┼čka bir konuya y├Âneliyor. Kad─▒n beyni ise; ┬źBu problem niye ├ž─▒kt─▒? Daha ├Ânce de ├ž─▒km─▒┼č m─▒yd─▒? Hep mi ├ž─▒kacak, ├ž─▒kmasa daha iyi olmaz m─▒? Ya daha k├Ât├╝s├╝ de olursa?┬╗ diye bir s├╝r├╝ analiz, tahmin, endi┼če ve hatt├ó vehim ├╝retiyor. Dikkat edilirse iki ├žal─▒┼čma ┼čekli de ailede ve cemiyette ├╝stlendikleri g├Ârevlere ├žok uygun ve birbirini ├žok g├╝zel tamaml─▒yor.

Erkek beynine; endi┼če, korku hatt├ó empati ve merhamet hissi daha az konulmu┼č ki, cesareti ve ├Âzg├╝veni k─▒r─▒lmas─▒n. ├ç├╝nk├╝ kad─▒nda bu duygular; ┬źYa ba┼čar─▒s─▒z olur da bir zarara ve ac─▒ya sebep olursam…┬╗ endi┼česine sebep olarak sorumluluk almay─▒ zorla┼čt─▒r─▒yor. Erke─če ise g├Ârevlerin alt─▒na girsin diye pe┼čin bir ├Âzg├╝ven, cesaret ve aktiflik verilmi┼č.

Erkeklerin yarat─▒l─▒┼č─▒; d├╝nyev├« vazifeleri y├╝klenme konusunda oldu─ču gibi, m├ónev├« hayatta da erkekleri ├╝st├╝n k─▒l─▒yor. ─░yi d├╝┼č├╝n├╝lecek olursa, ├«m├ón etmek b├╝y├╝k bir cesaret ister. Elinizdeki tek ┼čey olan d├╝nya hayat─▒n─▒, bir inanca yat─▒r─▒m yap─▒yorsunuz. Hem sadece kendinizinkini de─čil, ba┼čkalar─▒n─▒ da davet ediyorsunuz. Genellikle kad─▒nlar aras─▒nda ├«m├ón ├Ânc├╝leri olma cesaretini g├Âsteren az ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Hazret-i Hatice, Hazret-i Asiye gibi m├╝b├órek han─▒mlar─▒ ├╝st├╝n k─▒lan da bu n├ódir olma h├ólidir. Kad─▒nlar ve kad─▒nlar gibi g├╝venlik ihtiyac─▒ y├╝ksek olan zay─▒f kesimler, ├žo─ču zaman cemiyete uymay─▒ tercih eder. Bu sebeple ├Ânce cesur ├Ânc├╝lerin ├ž─▒k─▒p bir toplum kurmalar─▒ gerekir ki, o ┼čemsiye alt─▒nda zay─▒flar da ├«manlar─▒n─▒ muhafaza etsinler.

Erkekler; toplumu ayakta tutan ana direklerdir. ─░nsano─člunun meden├« bir cemiyet kurabilmesi i├žin ilk ┼čart, bir kanun d├╝zeni meydana getirmektir ki; bunun i├žin can─▒n─▒ fed├ó etmeyi g├Âze alan kahramanlar gerekir. Sonra bu d├╝zenin a─č─▒r y├╝k├╝n├╝ yine g├╝├žl├╝ ve cesur erkekler omuzlar; onlar─▒n himayesi alt─▒nda zay─▒flar ve kad─▒nlar ├╝retir, nesli devam ettirir, g├╝zellikler ye┼čertir.

Erkeklerin hem beden├«, hem de r├╗h├« yarat─▒l─▒┼č─▒ hiyerar┼čik d├╝zenler kurmaya elveri┼člidir. Ordu, memuriyet ve buna benzer m├╝esseseler daima r├╝tbe ve makamlarla d├╝zenlenir ve bu d├╝zen emir ve kurallara itaat mant─▒─č─▒yla i┼čler. Erkekler tam da bu d├╝zene uygun yarat─▒lm─▒┼člard─▒r. Bir er, komutan─▒ndan sonu ├Âl├╝mle bitecek bir emir alsa da sorgulamadan itaat eder. Emirler a├ž─▒k ve nettir, farkl─▒ yorum ve teÔÇÖvillere kapal─▒d─▒r. Emre ┼čeklen itaat yeterlidir, severek ve memnuniyetle yapmak ┼čart de─čildir. Emir ve kurallara uymaman─▒n ceza├« m├╝eyyidesi vard─▒r, m├╝samaha, af ve merhamet beklentisine girilmez.

Erkeklerin d├╝nyas─▒ serttir, m├╝samahas─▒zd─▒r. Erkekler kavvamd─▒r; ├žad─▒r─▒ ayakta tutan direk gibi, bedeni ayakta tutan iskelet gibi, cemiyeti ayakta tutan, g├╝veni sa─člayan, temel yap─▒lar─▒ kuranlard─▒r. Kad─▒n─▒n erke─čin kemi─činden yarat─▒lm─▒┼č olmas─▒ da bu y├Ânden yorumlanm─▒┼čt─▒r; ┬źkad─▒n, erkekteki sertlik ve g├╝├žten yararlans─▒n┬╗ diye.

Yarat─▒l─▒┼č maddesinin bir ├╝st├╝nl├╝k veya a┼ča─č─▒lama m├ón├ós─▒ olmad─▒─č─▒n─▒ da iblisin b├╝y├╝klenme iddias─▒n─▒n reddedilmesinden anlayabiliyoruz. ─░lk modellerin yarat─▒ld─▒─č─▒ ├ólem; r├╝ya ├ólemi gibi, her ┼čeyin bir sembol de─čeri ta┼č─▒d─▒─č─▒ bir m├ón├ó ├ólemidir. Kad─▒n─▒n erke─čin c├╝z├╝nden yarat─▒lm─▒┼č olmas─▒, erkeklerin kad─▒nlar─▒ kendinden bir par├ža oldu─ču i├žin daha ├žok sevip sahiplenece─či ve koruyaca─č─▒ m├ón├ós─▒nda yorumlanm─▒┼čt─▒r. Erkekler gerekti─činde canlar─▒n─▒ fed├ó ederek kad─▒n ve ├žocuklar─▒ korurlar.

Kad─▒nlar─▒n yap─▒s─▒ da buna ihtiya├ž duyar vaziyettedir. Kad─▒n i├žin g├╝venlik ihtiyac─▒ b├órizdir. Hem kendisi hem de himaye etti─či yavrular─▒n─▒n g├╝venli─či i├žin kad─▒n hep biraz endi┼čelidir, s─▒k─▒nt─▒l─▒d─▒r. Kad─▒nlar─▒n bitmek bilmeyen isteklerinin de sebebi ├žo─ču zaman a┼č─▒r─▒ g├╝venlik ihtiyac─▒d─▒r. Asl─▒nda erkek de muhta├žt─▒r ve korkular i├žindedir ama g├╝├žl├╝ g├Âr├╝nmek ad─▒na bunu ink├ór eder, m├╝sta─čn├«lik taslar.

Kad─▒n, ├žocu─ča yak─▒n yarat─▒lm─▒┼čt─▒r. Erkeklerin bul├╗─č ├ža─č─▒ uzun s├╝rer ve ├žok fazla de─či┼čirler. Sesleri kal─▒nla┼č─▒r, irile┼čir ve sertle┼čirler, y├╝zlerinde sakal-b─▒y─▒k ├ž─▒kar. Fizik├« olarak ├žok de─či┼čtikleri gibi r├╗h├« olarak da de─či┼čirler. ├çocukta beden-duygu-d├╝┼č├╝nce birbirinden ayr─▒lmam─▒┼čt─▒r; ├žocuk ├╝z├╝l├╝nce a─člar, sevinince hoplar z─▒plar, istek ve ihtiyac─▒na sabredemez, zorluklardan ┼čik├óyet eder… Erkek bir durum kar┼č─▒s─▒nda ├╝z├╝lse de a─člamamas─▒, bir ├ž├Âz├╝m bulmas─▒ gerekti─čini bilir. Kad─▒n; erkekle ├žocuk aras─▒ndad─▒r; zihnen sabretmesi gerekti─čini bilir, istese sabreder de, ama ├žocuklar i├žin s├Âzc├╝l├╝k etmesi gerekti─čini hisseder; erkekten ihtiya├žlar─▒ ister, endi┼čelerini dile getirip bir teselli bekler. Erkekleri bazen d├╝nya hayat─▒n─▒n esiri h├óline getiren, kad─▒n─▒n korku ve ihtiya├žlara kar┼č─▒ olan bu zaaf─▒d─▒r.

├ľte yandan kad─▒nlar─▒n bu ├Âzelli─či bile erkeklere ┼čif├ó olabilmektedir. Bat─▒da ├žok say─▒da yaln─▒z ya┼čayan erkek ve kad─▒n oldu─ču i├žin b├óriz sonu├žlar ortaya koyan ara┼čt─▒rmalar yap─▒lm─▒┼č. Erkeklerde evli olmak bir├žok ├Âl├╝mc├╝l hastal─▒─č─▒, k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒─č─▒, depresyonu ve bilhassa intihar─▒ azalt─▒yor. Sadece mutlu evlilikler de─čil, iyi-k├Ât├╝ y├╝r├╝yen her evlilik erkekleri aktif h├ólde tutuyor, sa─čl─▒kl─▒ ve sorumlu davranmaya y├Ânlendiriyor.

Kad─▒nlar asl─▒nda iki kat daha fazla depresyona yakalan─▒yorlar. ├ç├╝nk├╝ kad─▒nlar bir h├ódiseyle kar┼č─▒la┼č─▒nca onu ├ž├Âz├╝p ge├žmiyor, hayal g├╝c├╝nde b├╝y├╝tt├╝k├že b├╝y├╝t├╝yorlar. Kad─▒n beyninin evhaml─▒ ve hassas yap─▒s─▒ asl─▒nda g├Ârevine uygun… ├ç├╝nk├╝ derdini a├ž─▒k├ža anlatamayan bebekler ve ├žocuklar─▒n h├ólinden anlamak i├žin yaz─▒l─▒-s├Âzl├╝ olmayan i┼čaretleri okumas─▒ ve ├žok hassas olmas─▒ l├óz─▒m. ├ço─ču zaman erkeklere m├ón├ós─▒z gelen, bir ├Âks├╝r├╝─č├╝ verem olmu┼č gibi g├Ârmesine sebep olan bu hassasiyet, yavrular─▒n sel├ómeti i├žin l├╝zumlu. ├ç├╝nk├╝ n├ódir de olsa g├Ârebiliyoruz, anne biraz gams─▒z olursa ├žocuklar─▒ muhafaza edemiyor Bu sebeple kad─▒nlar da kendilerini emniyette hissettirecek sorumlu erkeklere muhta├ž yarat─▒lm─▒┼člar.

Kad─▒n, ailede ve cemiyette pasif gibi g├Âr├╝nen ama asl─▒nda ├žok ├Ânemli bir vazife olan muhafaza etme g├Ârevini y├╝klenmi┼č. G├Ârevi gere─či v├╝cudu her taraftan sar─▒p koruyan deri gibi esnek, ince ve hassas olan kad─▒n; o zay─▒f g├Âr├╝nt├╝s├╝nden beklenmeyecek kadar dayan─▒kl─▒d─▒r, ├ž├╝nk├╝ kendini yenileyebilir, uyum sa─člayabilir.

Kad─▒n─▒n i├ž d├╝nyas─▒nda sevgi, ba─čl─▒l─▒k, i├žtenlik, merhamet gibi duygular belirleyicidir. Kad─▒nlar kurallara ┼čeklen itaatten ziyade iyi niyet ve samimiyetle, g├╝zel g├Ârd├╝kleri gibi davranmaya e─čilimlidirler. Bu sebeple de kanun ve kurallar─▒ kat─▒ ┼čekilde alg─▒lamazlar.

Annemiz HavvaÔÇÖn─▒n, ├édem babam─▒za;

ÔÇťRabbimiz; ┬źHi├ž yakla┼čma!┬╗ m─▒ dedi, yoksa; ┬źFazla yakla┼čma!┬╗ m─▒ dedi? Neden; ┬źYakla┼čma!┬╗ dedi; ┬źYakla┼č─▒rsak ne olur?┬╗ÔÇŁ gibi sorular sorup kafa kar─▒┼čt─▒rm─▒┼č olmas─▒ pek├ól├ó m├╝mk├╝nd├╝r. B├Âylece ┼čeytana da f─▒s─▒ldama f─▒rsat─▒ do─čmu┼čtur. ├ľte yandan yine m├╝mk├╝nd├╝r ki, Hazret-i ├édem; pi┼čman olma, utanma, hatas─▒n─▒ itiraf etme, g├Âzya┼č─▒ d├Âkme, ├Âz├╝r dileme gibi davran─▒┼člar─▒ da Hazret-i HavvaÔÇÖn─▒n h├ólinden ├Â─črenmi┼čtir.

Kad─▒n─▒n bu ┬źe─čri┬╗ g├Âr├╝nen esnek yap─▒s─▒, asl─▒nda y├╝klenece─či g├Âreve g├Âre tam uygundur; bu sebeple erkekle┼čmesi gerekmez, k─▒r─▒lmadan oldu─ču gibi istifade etmelidir. D├╝┼č├╝n├╝n anne; ├žocu─čuna bir emir veya kural bildirdi─činde, ├žocuk dinlemezse ne yapacak? Mahkemeye mi verecek, evl├ótl─▒ktan m─▒ reddedecek, a─č─▒r ceza m─▒ uygulayacak? Hi├žbiri. Affedecek, affedecek, affedecek… Say─▒s─▒z kereler m├╝samaha g├Âsterecek, tekrar ├Â─čretecek, tembihleyecek… Anlamas─▒ i├žin e─čitici masallar anlatacak, ikna edecek… ├çocuk yine yapacak, ├ž├╝nk├╝ iradesi hen├╝z kem├óle ermedi, istedi─čini, kurala ra─čmen yapma e─čilimi var. Anne biraz k├╝secek, surat asacak. ├çocuk pi┼čman olunca;

ÔÇťBir daha yapmayacaks─▒n tamam m─▒? Yoksa annen olmam!ÔÇŁ diyerek s├Âz almaya ├žal─▒┼čacak…

Eski T├╝rkler;

ÔÇťErkek g├Âky├╝z├╝ gibidir, kad─▒n toprak gibidir.ÔÇŁ demi┼čler. Erkek; bazen esecek, bazen ya─čacak, bazen yak─▒p kavuracak. Kad─▒n; toprak gibi m├╝samahayla, merhametle, affederek, herkesi oldu─ču gibi kabul ederek aileyi bir arada tutacak. E─čer kad─▒n beyni erkek gibi ├žal─▒┼čsayd─▒;

ÔÇťAffedersem bir daha yapars─▒n!ÔÇŁ deseydi, ilk y─▒l i├žinde aile kendini mahkeme koridorunda bulurdu. Nitekim kad─▒nlar erkekle┼čtik├že ├Âyle olmaya ba┼člad─▒. Bazen e─čitim i├žin b├╝y├╝k ┼čehirlere gelmi┼č bek├ór gen├žleri evlendirmek niyetiyle g├Âr├╝┼čt├╝r├╝yoruz; daha ilk g├Âr├╝┼čmede kavga ediyorlar.

Bu konuya ├Ân├╝m├╝zdeki ay devam edece─čim ve 8 Mart D├╝nya Kad─▒nlar G├╝n├╝ vesilesiyle madalyonun ├Âteki y├╝z├╝ne de bakmaya ├žal─▒┼čaca─č─▒m.