Maldan, Candan, Her ─░mk├óndan C├ľMERTL─░K

YAZAR : Sami G├ľKS├ťN

Peygamberimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- bir g├╝n, Medine-i M├╝nevvereÔÇÖde Uhud Da─č─▒ÔÇÖna d├Ânerek;

ÔÇťYan─▒mda ┼ču Uhud Da─č─▒ kadar alt─▒n olsa, bu beni sevindirmez. Bir borcu ├Âdemek i├žin ay─▒rd─▒─č─▒mdan ba┼čka da yan─▒mda bir dinar bulunarak ├╝├ž g├╝n ge├žmesini istemem. -Ras├╗lullah; ├Ân├╝ne, sa─č─▒na, soluna ve arkas─▒na elleriyle verme i┼čareti yaparak- yan─▒mda bulunan─▒ All├óhÔÇÖ─▒n kullar─▒na ┼č├Âyle ┼č├Âyle da─č─▒tmak isterim.ÔÇŁ buyurmu┼čtur. (Buh├ór├«, Rik─ük 14)

Peygamberimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- Efendimiz; b├╝t├╝n faz├«letlerde oldu─ču gibi c├Âmertlikte de, herkesten ├Ânde idi. Hazret-i Ali -rad─▒yall├óhu anh-, EfendimizÔÇÖi anlat─▒rken;

ÔÇť─░nsanlar─▒n en c├Âmerdi idi.ÔÇŁ demi┼čtir.

Y├╝ce Rabbimiz; Ker├«mÔÇÖdir, keremi sever. Cev├ódÔÇÖd─▒r, c├Âmertli─či ve c├Âmert olanlar─▒ sever.

Kudsî hadiste buyurulur:

┬źBu din (yani ─░sl├óm), Z├ót─▒m i├žin se├žip r├óz─▒ oldu─čum bir dindir. Ona ancak c├Âmertlik ve g├╝zel ahl├ók yak─▒┼č─▒r. M├╝sl├╝man olarak ya┼čad─▒─č─▒n─▒z m├╝ddet├že onu, bu iki hasletle y├╝celtiniz!┬╗ (Heysem├«, VIII, 20; Ali el-M├╝ttak├«, Kenz, VI, 392)

Sevgili Peygamberimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- bu hakikati z─▒dd─▒yla ┼č├Âyle ifade buyurur:

ÔÇťGer├žek m├╝ÔÇÖminde ┼ču iki haslet asla bir araya gelmez:

Cimrilik ve k├Ât├╝ ahl├ók!..ÔÇŁ (Tirmiz├«, Birr, 41/1962)

Bunun i├žindir ki, Hazret-i Ali Efendimiz; M─▒s─▒r valisi M├ólikÔÇÖe yazd─▒─č─▒ fermanda ┼č├Âyle diyor:

ÔÇťZarurete d├╝┼čersin diye korkutarak seni kereminden, c├Âmertli─činden vazge├žirecek cimriyi sak─▒n isti┼č├óre meclisine koyma.ÔÇŁ

C├Âmertli─čin her h├óli muhteremdir. C├Âmertli─čin sadece madde ile mal ile olaca─č─▒ san─▒l─▒r; oysaki c├Âmertlik, malla da olur, niyetle de olur, bilgiyle de olur, canla da olur.

O zaman nas─▒l olur niyetle c├Âmertlik?

Bunun ba┼člang─▒c─▒, kendimiz i├žin istedi─čimiz ┼čeyin, ba┼čkalar─▒ i├žin de istenmesinden ge├žer. Onlar─▒n menfaati ve iyili─čini, kendi menfaatimizin ├╝st├╝nde tutmaya kadar gider.

─░yi niyetli olarak g├╝zel bir i┼č yapmay─▒ arzu etmekle de insan ecre n├óil olabilir. Mesel├ó;

┬źBenim de param, mal─▒m olsayd─▒ da, fil├ón insan gibi ben de hay─▒r ve hasenatta bulunsayd─▒m.┬╗ diyen ve bu g├╝zel niyeti ta┼č─▒yan bir kimse, ├Ârnek almak istedi─či insan─▒n sevab─▒ kadar sevaba n├óil olur.

Mal ve servette c├Âmertli─če gelince;

─░nsanlara ├Âd├╝n├ž vermekten ba┼člar, n├ófile sadakalara, yard─▒mlara, v├ócib olan sadakaya ve farz olan zek├óta, hi├žbir kayda ve ├Âl├ž├╝ye t├ób├« olmaks─▒z─▒n yap─▒lan ihsanlara ve bu ihsanlar─▒n devaml─▒ bir ┼čekli demek olan sadaka-i c├óriye ad─▒ alt─▒nda insanlar─▒n hizmetine tahsis olunan vak─▒f ve tesislere kadar gider.

Bug├╝n itibar─▒yla ├žoklar─▒ ayakta duran say─▒s─▒z eserlerden; ├že┼čmeler, k├Âpr├╝ler, yollar, hanlar, hamamlar, medreseler, camiler, hastah├óneler, ┼čif├óh├óneler… gibi muazzam vak─▒f eserleri, i┼čte bu d├«n├« c├Âmertli─čin vesile oldu─ču eserlerdir.

┼×├╝k├╝rler olsun ki bug├╝n de bu hass├ósiyet devam etmektedir. Hatt├ó, ├╝lkemizin s─▒n─▒rlar─▒n─▒n d─▒┼č─▒na ├ž─▒k─▒larak; ihtiyac─▒ olan hangi ├╝lke ve topluluk varsa, onlara yard─▒m elini uzatan c├Âmert insanlar─▒m─▒z─▒n say─▒s─▒ h─▒zla artmaktad─▒r.

─░limde ve bilgide c├Âmertli─če gelince;

Yararl─▒ bilgileri, ihtiyac─▒ olan insanlardan esirgememek, ├Â─črendi─čini ├Â─čretmek, iyili─či emredip, k├Ât├╝l├╝klerden sak─▒nd─▒rmaktan ba┼člay─▒p; insanlar i├žin faydal─▒ ilim insanlar─▒ yeti┼čtirmeye, eserler meydana getirmeye kadar gider.

Canda c├Âmertlik nas─▒l olur denecek olursa?

O da; vatan, millet, devlet, namus, d├«n-i m├╝b├«ni ─░sl├óm i├žin ve t├╝m mukaddeslerimiz i├žin can vermeyi g├Âze al─▒p ┼čehid olmaya kadar gider.

M├╝sl├╝manlar, yapt─▒klar─▒ herhangi bir hay─▒rdan dolay─▒ d├╝nyada bir kar┼č─▒l─▒k ve hatt├ó bir te┼čekk├╝r beklentisi i├žinde bile olmazlar. Yapt─▒klar─▒ bu c├Âmertlikle, Cen├ób-─▒ HakkÔÇÖa ├Âd├╝n├ž vermi┼č olduklar─▒n─▒ ve bunlar─▒n da kar┼č─▒l─▒─č─▒n─▒ ├óhirette kat kat fazlas─▒yla alacaklar─▒n─▒, umduklar─▒na ereceklerini ve hatt├ó d├╝nyada da, harcanan─▒n yerinin doldurulaca─č─▒n─▒ bilerek m├ónev├« g├╝zellik ya┼čarlar.

┼×imdi de insanlar─▒n ve peygamberlerin en c├Âmerdi olan EfendimizÔÇÖin ve OÔÇÖnun yeti┼čtirdi─či sah├óbesinin hayat─▒ndan, bu mevzu ile al├ókal─▒ iki h├ódiseyi nakletmek istiyorum:

Sah├ób├« han─▒mlardan biri bir g├╝n, dokudu─ču h─▒rkay─▒ EfendimizÔÇÖe hediye etmi┼čti. Efendimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- de, o zaman b├Âyle bir h─▒rkaya ihtiyac─▒ oldu─čundan onu ├╝zerine giymi┼čti.

Orada hazır olan sahâbeden birisi o hırkaya dokunup;

ÔÇťÔÇôEy All├óhÔÇÖ─▒n Ras├╗l├╝! Bu h─▒rka ne kadar g├╝zelmi┼č, bunu bana verir misin?ÔÇŁ dedi.

Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem-;

ÔÇťÔÇôOlur.ÔÇŁ buyurdu. Biraz oturduktan sonra evine d├Ând├╝. H─▒rkay─▒ d├╝r├╝p, isteyen sah├ób├«ye g├Ânderdi. Orada bulunan di─čer sah├ób├«ler, o arkada┼člar─▒n─▒;

ÔÇťÔÇôSen hi├ž de iyi etmedin. EfendimizÔÇÖin giydi─či ve ihtiyac─▒ oldu─ču bir ┼čeyi kendisinden istedin. Hep biliriz ki Efendimiz hi├žbir iste─či reddetmez.ÔÇŁ diyerek k─▒nad─▒lar.

O da;

ÔÇťÔÇôVall├óhi ben bunu, giyinmek i├žin istemedim. ├ľld├╝─č├╝mde kefenim olsun diye istedim.ÔÇŁ dedi.

Ger├žekten de o h─▒rka, o sah├ób├«nin kefeni oldu. (Buh├ór├«, Edeb, 39)

EfendimizÔÇÖin yeti┼čtirdi─či sah├óbeleri, muhta├žlara yard─▒mda, c├Âmertlikte birbirleriyle yar─▒┼č─▒rlard─▒. Hazret-i ├ľmer -rad─▒yall├óhu anh- der ki:

ÔÇťMedine civar─▒nda fakir, ihtiyar, g├Âzleri g├Ârmez bir kad─▒n vard─▒. Her g├╝n ona u─čray─▒p ihtiya├žlar─▒n─▒ gidermek isterdim. Fakat ne zaman gitsem, benden ├Ânce, ba┼čka birinin u─čray─▒p ona ait i┼či yapt─▒─č─▒n─▒ g├Âr├╝rd├╝m.

Bir g├╝n merak ettim; ┬źAcaba, bu sevab─▒ her g├╝n i┼čleyen kimdir?┬╗ diye. ├çok erkenden bu kad─▒nca─č─▒za u─črad─▒m. Bir de ne g├Âreyim? Bu hayr─▒ i┼čleyen Hazret-i Ebubekir de─čil miymi┼č?ÔÇŁ

Her zaman oldu─ču gibi Hazret-i Ebubekir Efendimiz c├Âmertlikte yine ge├žmi┼čti Hazret-i ├ľmer EfendimizÔÇÖi…

Kurban ikliminde oldu─čumuz ┼ču zaman diliminde; hem c├Âmertlik duygular─▒m─▒z─▒n geli┼čmesi hem de fed├ók├órl─▒kta gayretlerimizin co┼čmas─▒ dileklerimle, Kurban Bayram─▒m─▒z─▒ Rabbim t├╝m hay─▒rlar─▒n fethine ve t├╝m ┼čerlerin defÔÇśine vesile eylesin. Bayram─▒n─▒z m├╝b├órek olsun…

├ém├«n…