Cemiyetin Sa├ódeti ─░├žin; MESUT A─░LE YUVASI

YAZAR : B. Cahit ├ľZDEM─░R bcahit@hotmail.com

Aile; Allah Te├ól├óÔÇÖn─▒n emrine uymak, r─▒z├ós─▒n─▒ kazanmak ve cemiyete s├ólih nesiller kazand─▒rmak niyetiyle kurulur. Buradaki niyet, ┼čimdi yayg─▒nla┼čt─▒─č─▒ ┼čekilde; ÔÇťHele bir evlenelim de, ge├žinemezsek bo┼čan─▒r─▒z.ÔÇŁ gibi gayr-i cidd├« de─čil; ┬źEbed├« hayata da beraber ba┼člamak┬╗ ┼čeklinde h├ólis bir d├╝┼č├╝ncenin tez├óh├╝r├╝d├╝r. Bu y├Ân├╝yle aile; cemiyeti rahmet meltemleriyle huzura kavu┼čturacak, farkl─▒ ku┼čaktan nesillerin e─čitim g├Ârd├╝kleri bir mekteptir. Bununla ilgili olarak KurÔÇÖ├ón-─▒ KerimÔÇÖde;

ÔÇťEy inananlar! Kendinizi ve ailenizi, yak─▒t─▒ insanlar ve ta┼člar olan ate┼čten koruyun.ÔÇŁ (et-Tahr├«m, 6);

ÔÇť(Rahm├ónÔÇÖ─▒n has kullar─▒) ┬źRabbimiz! Bize g├Âz├╝m├╝z├╝ ayd─▒nlatacak e┼čler ve z├╝rriyetler ba─č─▒┼čla ve bizi takv├ó sahiplerine ├Ânder k─▒l!┬╗ derler.ÔÇŁ (el-Furk─ün, 74) buyuruluyor.

Ailenin sa├ódeti, nesillerin sa─čl─▒─č─▒ ve cemiyetin huzuru i├žin en b├╝y├╝k fel├óket; zin├ó ve fuhu┼čtur. D├«nimizde; de─čil bu fiillerin irtik├ób edilmesi, onlara yakla┼č─▒lmas─▒ bile men edilmi┼čtir. En a─č─▒r, cayd─▒r─▒c─▒ cezalar bu su├žlar i├žin takdir buyurularak; insan haysiyet ve ┼čerefinin korunmas─▒n─▒n her ┼čeyden ├Ânce geldi─či vurgulanm─▒┼čt─▒r. Bu sebepledir ki; ilk hal├«fe Hazret-i Eb├╗bekir -rad─▒yall├óhu anh- bir hutbesinde; ÔÇťFuhu┼č yay─▒ld─▒─č─▒ takdirde, bel├ólar─▒n umum├«le┼čece─či…ÔÇŁ hususunu ikaz buyuruyor. Onun i├žin ─░sl├óm cemiyetlerinde ┬źmahremiyet┬╗ mevzuuna ├ózam├« dikkat g├Âsterilmi┼č; bu y├╝z karas─▒ fiillerin yolunun tamamen t─▒kanmas─▒ hedeflenmi┼čtir.

Osmanl─▒ cemiyetinde; evlerin avlu kap─▒lar─▒na bir han─▒mlar, bir de erkekler i├žin, farkl─▒ ses veren b├╝y├╝k ve k├╝├ž├╝k iki kap─▒ tokma─č─▒n─▒n konulmas─▒, bu husustaki hass├ósiyetin zarif bir ├Ârne─čidir.

Osmanl─▒ÔÇÖdaki aile sa├ódeti ile ilgili, bir├žok Avrupal─▒ edibin g─▒pta ile kaydettikleri m├╝┼č├óhedeleri vard─▒r. Bunlardan Dr. A. BrayerÔÇÖin bir tesbiti ┼č├Âyledir:

ÔÇťOsmanl─▒ÔÇÖda ├žocuklar, yeti┼čip olgunluk ├ža─č─▒na geldikleri zaman; ana ve babalar─▒n─▒n yanlar─▒nda bulunmakla iftihar ederler. Oysa di─čer memleketlerde ├žok defa ├žocuklar; olgunluk ├ža─č─▒na girer girmez, ana ve babalar─▒ndan ayr─▒l─▒rlar.ÔÇŁ

Bir di─čer edip Pierre Loti de ┼čunlar─▒ kaydediyor:

ÔÇťD├╝nyan─▒n hi├žbir evinde, bir erkek han─▒m─▒na bu derece sayg─▒l─▒ ve hayran olamaz. Bu ger├že─čin s─▒rr─▒; T├╝rk evinin, kad─▒n─▒ taraf─▒ndan haz─▒rlan─▒┼č─▒ndad─▒r. Kad─▒n; evine o kadar d├╝┼čk├╝n, temizli─čine o kadar merakl─▒, kocas─▒n─▒n ev hasretini giderecek ├Âylesine bir zek├ó ve e─čitime sahiptir ki; evin erke─či ak┼čam ├╝zeri b├╝y├╝k bir hasretle kap─▒dan girer. O kad─▒n; i├žki, kumar ve d─▒┼č d├╝nyay─▒ bilmez. D─▒┼č d├╝nyay─▒ bilmeyen Osmanl─▒ kad─▒n─▒, tecess├╝s illetinden de kurtulmu┼č olur. Evinde mesut bir hayat ya┼čar. Kavga-g├╝r├╝lt├╝ nedir bilmez. G├Ânl├╝n├╝ All├óhÔÇÖa, kocas─▒na, ├žocuklar─▒na ba─člar. Zihnini fuz├╗l├« ┼čeylerden korudu─ču i├žin rahat ve huzurludur. Dolay─▒s─▒yla ahl├ókl─▒d─▒r.ÔÇŁ (M. Oru├ž, T├╝rkiye gazetesi, 8. 12. 2001)

Ancak ┼čuras─▒ bir ger├žektir ki; ─░sl├óm ├ólemi, son as─▒rlardaki ┬źma─čl├╗biyet┬╗ h├ólet-i r├╗hiyesi ile, ─░bn-i HaldunÔÇÖun tesbitinde de oldu─ču ├╝zere, ┬źgaliplerin taklidi┬╗ illetine d├╗├ž├ór oldu. D├╝nyev├« (sek├╝ler) cereyanlar, m├╝sl├╝man cemiyetlerin i├žtim├ó├« b├╝nyelerinde, ├ž─▒lg─▒n sellerin arazide yapt─▒─č─▒ tahribat mis├óli, fevkal├óde derin a┼č─▒nmalara sebebiyet verdi. AvrupaÔÇÖya olan bu peresti┼č, mill├« de─čerleri tamiri zor ┼čekilde yozla┼čt─▒rd─▒. Ger├ži ba─č─▒ms─▒zl─▒k kazan─▒ld─▒ ama; Cemil MER─░├çÔÇÖin ┬źm├╝stemleke komiserleri┬╗ diye adland─▒rd─▒─č─▒, yerle┼čtikleri veya yerle┼čtirildikleri mevk├«lerde bat─▒ ad─▒na icraat yapan, onlar gibi d├╝┼č├╝nen nesiller t├╝redi. Art─▒k, kad─▒n dernekleri, siyas├« parti mensuplar─▒, sivil toplum kurulu┼člar─▒… gibi baz─▒ kesimlerin temsilcileri; zin├ó fiiline sembolik bir ceza g├╝ndeme gelse, k├╝rtaj cinayetine bir s─▒n─▒rlama d├╝┼č├╝n├╝lse, alkol kullan─▒lmas─▒na bat─▒ standartlar─▒nda bir d├╝zenleme bahis mevzuu olsa… yollara d├Âk├╝l├╝p protesto ediyorlar; sap─▒k cins├« tem├óy├╝llere bile ho┼čg├Âr├╝ talebinde bulunuyorlar. Televizyonlar i├žin yap─▒lan film ve dizilerde, bat─▒ tipi hayat tarz─▒ ├ódeta dayat─▒l─▒yor. Hususiyle gen├ž beyinlere hitap eden okul dizilerinin muhtev├ós─▒; cins├« yak─▒nl─▒klar ve hav├ó├«likten ibaret.

Yak─▒n zamanlar─▒n kontrols├╝z g├╝c├╝ h├óline gelen internet ise, aileler i├žin ayr─▒ bir tuzak. H├╝viyetin ve ┼čahsiyetin maskelenerek temaslar─▒n y├╝r├╝t├╝ld├╝─č├╝ bu haberle┼čme vas─▒tas─▒ ile; bir├žok aile ferdinin kand─▒r─▒larak tuza─ča d├╝┼č├╝r├╝ld├╝─č├╝; hatt├ó birbirleriyle randevula┼čan baz─▒ ki┼čilerin, kar┼č─▒lar─▒nda e┼člerini ve ├žocuklar─▒n─▒ bulduklar─▒, kan donduran h├ódiseler c├╝mlesinden.

Ziya Pa┼čaÔÇÖn─▒n;

B├Âyle gecenin hayr umulur mu seherinde!

demesi mis├óli; bu menf├« gidi┼č├ót─▒n neticesinde, aile m├╝essesesi de b├╝y├╝k yaralar ald─▒. Bu c├╝mleden olarak; bo┼čanma nisbetleri gittik├že art─▒yor, evlenme ya┼č─▒ y├╝kseliyor, baz─▒ mihraklarca da te┼čvik edilen gayr-i me┼čr├╗ hayat yayg─▒nla┼č─▒yor, ya┼čl─▒lar ┼čefkat ve sevgiye en muhta├ž olduklar─▒ bir zamanda huzurevlerine terk ediliyor, ├že┼čitli sebeplere ba─čl─▒ aile f├ócialar─▒ haber b├╝ltenlerinde daha s─▒k yer al─▒yor…

M├óneviyat bo┼člu─čuna ba─čl─▒ olarak; bat─▒da bo┼čanma h├ódiseleri, tabi├« daha fazla. Bu nisbetler ABDÔÇÖde % 52, AvrupaÔÇÖda % 30-50 civar─▒nda. H─▒zla bu seviyelere do─čru yol alan ├╝lkemizde; 2007ÔÇÖde 94.219 olan bo┼čanma rakam─▒, 2012ÔÇÖde 123.325ÔÇÖe y├╝kselmi┼č. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanl─▒─č─▒ÔÇÖn─▒n tesbitlerine g├Âre; son 10 y─▒lda bo┼čanma nisbeti % 63 artm─▒┼č. 2005-2011 y─▒llar─▒ aras─▒nda 3 milyon 700 bin evlenme, 604 bin bo┼čanma h├ódisesi vuk├╗ bulmu┼č. Y─▒lda 500-600 bin evlilik, 100-200 bin bo┼čanma oluyor.

├ç├Âken bir aile m├╝essesesinde, enkaz alt─▒nda kalan yaral─▒-bereli fertlerin her birisi bir me├žh├╗le savruluyor; k─▒sac─▒k ├Âmr├╝n k─▒ymetli y─▒llar─▒ heb├ó oluyor. Bunlar─▒n, aralar─▒ndaki meseleleri halletmeleri; beraber ge├žirdikleri zaman─▒ unutup yeni, mesut bir hayata ba┼člayabilmeleri olduk├ža zay─▒f bir ihtimal. Hele de bu h├ódisede hi├žbir dahli olmayan, fakat ma─čd├╗riyetten en b├╝y├╝k pay da hissesine d├╝┼čen masum ├žocuklar… Babalar─▒n─▒n sevgisini veya analar─▒n─▒n s─▒cac─▒k kuca─č─▒n─▒ tatl─▒ bir h├ót─▒ra olarak hayal edebilmek sa├ódetinden mahrum b─▒rak─▒lan ├žocuklar… Bunlar─▒n ├ók─▒beti, kendileri ve cemiyet i├žin ├žok daha ├Ânemli. Gelece─čin ├že┼čitli problemlerle kararmas─▒n─▒ ├Ânlemek i├žin, ├žok gayret g├Âsterilmesi gerekiyor.

KurÔÇÖ├ón-─▒ KerimÔÇÖde; ┬źhan─▒mlarla g├╝zel ge├žinilmesi┬╗ (en-Nis├ó, 19) tavsiye edilerek, bo┼čanma hususunda ┼č├Âyle buyuruluyor:

ÔÇť┼×ayet sizinle iyi ge├žinmeyi kabul ederlerse, onlar─▒n aleyhine yol aramay─▒n, bo┼čama yoluna gitmeyin.ÔÇŁ (en-Nis├ó, 34)

Hanef├« fakihlerinden ─░bn├╝ÔÇÖl-H├╝m├óm -rahmetull├óhi aleyh- ve ─░bn-i ├ébidin -rahmetull├óhi aleyh- Hazretleri gibi baz─▒ ├ólimler de; ÔÇťBo┼čanmada as─▒l olan─▒n ┬źyasakl─▒k┬╗ oldu─čunu kabul ederek, sebepsiz yere bo┼čanman─▒n g├╝nah olaca─č─▒n─▒, ancak ihtiya├ž ve zaruret h├ólinde mubah olabilece─čini s├Âylemi┼člerdir.ÔÇŁ

İbn-i Âbidin Hazretleri;

ÔÇťSebepsiz yere bo┼čanmak ahmakl─▒kt─▒r, bas├«retsizliktir, nimete nank├Ârl├╝kt├╝r, aile fertlerine i┼čkencedir.ÔÇŁ buyurarak, bu fiilden uzak durulmas─▒ gerekti─čini belirtir.

├çat─▒rdayan aile yap─▒m─▒z, milletimizin gelece─čini tehdit eder bir boyuta ula┼čma sinyalleri vermektedir. Bu fel├óketi ├Ânlemenin yolu; mill├« de─čerlerdeki s├╝ratli a┼č─▒nmay─▒ durdurmak ve tersine ├ževirmektir. Bu c├╝mleden olarak; d├╝nyev├« cereyanlar─▒n insan─▒m─▒z─▒n g├Ânl├╝n├╝ kurutarak, m├╝kteseb├ót─▒ndaki y├╝ksek de─čerleri dum├╗ra u─čratmas─▒n─▒ ├Ânlemek; ┼čanl─▒ m├óz├«mizden tev├ór├╝s edilen sevgi, sayg─▒, tev├ózu, sab─▒r, m├╝s├ómaha… gibi faz├«letlerle donanmak gerekiyor. Mesut aile yuvalar─▒, cemiyetin sa├ódete kavu┼čmas─▒n─▒n da bir teminat─▒d─▒r. Bu hususta Ras├╗lullah -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- Efendimiz ve selef-i s├ólih├«n hazer├ót─▒n─▒n aile hayatlar─▒, b├╝t├╝n nez├óhetiyle n├╝m├╗ne-i imtis├ól olarak g├Âzler ├Ân├╝ndedir.