MODERN D├ťNYADA VEF├é

H. K├╝bra ERG─░N hkubraergin@hotmail.com

EbuÔÇÖd-Derd├ó -rad─▒yall├óhu anh-ÔÇÖ─▒n riv├óyet etti─čine g├Âre Peygamberimiz -aleyhissal├ót├╝ vessel├óm-, Hazret-i Eb├╗bekir -rad─▒yall├óhu anh-ÔÇÖ─▒ ├╝zen bir h├ódise ├╝zerine ┼č├Âyle buyurmu┼čtu:

ÔÇťÔÇôAllah beni size (peygamber olarak) g├Ânderdi. Size tebli─č etti─čim zaman insanlar bana;

┬źSen yalanc─▒s─▒n!┬╗ dedi─činde Eb├╗bekir;

┬źDo─čru s├Âyledin!┬╗ dedi ve bana can─▒yla, mal─▒yla yard─▒mc─▒ oldu.

Siz arkada┼č─▒m─▒ bana b─▒rak─▒rs─▒n─▒z de─čil mi?ÔÇŁ buyurdular ve bu s├Âz├╝ iki veya ├╝├ž kere tekrar ettiler.

EbuÔÇÖd-Derd├ó devamla der ki:

ÔÇťÔÇôBundan sonra, (Ras├╗lull├óhÔÇÖ─▒n hat─▒r─▒ i├žin) Eb├╗bekirÔÇÖe hi├ž eziyet edilmedi.ÔÇŁ (Buh├ór├«, Fez├óiluÔÇÖl-Ash├ób, 5, Tefs├«r, AÔÇśr├óf, 3)

Fahr-i K├óin├ót EfendimizÔÇÖin Hazret-i Hatice Annemiz hakk─▒nda da benzer bir meth u sen├ós─▒ vard─▒r. Ona kar┼č─▒ vef├ós─▒ sebebiyle, kesti─či kurbanlardan Hazret-i HaticeÔÇÖnin dostlar─▒na da g├Ânderirdi. (Buh├ór├«, Edeb, 23)

Yetim olarak d├╝nyaya g├Âz├╝n├╝ a├žan Ras├╗lullah -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-, kendisine anne-babal─▒k edenlere kar┼č─▒ hep vef├ó g├Âstermi┼čtir. Yengesi F├ót─▒ma bint-i EsedÔÇÖin cenazesinde;

ÔÇťÔÇôAnnemden sonra annemdi.ÔÇŁ diyerek, kendi elleriyle kabrine yerle┼čtirmi┼čtir. S├╝tannesine zor g├╝nlerinde b├╝y├╝k ba─č─▒┼člar yapm─▒┼čt─▒r.

Peygamber Efendimiz; y├╝ksek ahl├ók─▒ sebebiyle, k├Ât├╝l├╝k g├Ârd├╝─č├╝ ki┼čilere kar┼č─▒ bile iyilik yaparak g├Ân├╝llerini yumu┼čat─▒rd─▒. G├Ârd├╝─č├╝ iyiliklere mutlaka en g├╝zel ┼čekilde mukabele ederdi. Kendisine hediye g├Ânderenlere, eline imk├ón ge├žti─či anda kat kat fazlas─▒n─▒ g├Ânderirdi.

Sadece kendisine de─čil; m├╝ÔÇÖminlere kar┼č─▒ iyilik yapanlara da vef├ó g├Âsterir, kar┼č─▒l─▒─č─▒n─▒ ├Âderdi.

Peygamberimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-; hen├╝z kendisine ris├ólet verilmeden ├Ânce dah├« birine s├Âz verdi─či zaman s├Âz├╝nde durur, anla┼čma yapt─▒─č─▒ zaman ahdine s├ód─▒k kal─▒rd─▒. el-Em├«n unv├ón─▒ ile tan─▒nan PeygamberimizÔÇÖin ahl├ók─▒ hakk─▒nda, OÔÇÖna ├«m├ón etmeyenler bile s├Âyleyecek k├Ât├╝ bir s├Âz bulamazlard─▒.

Bizans Kayseri HerakliyusÔÇÖa PeygamberimizÔÇÖin ─░sl├ómÔÇÖa davet mektubu ula┼čm─▒┼čt─▒. O da Peygamberimiz hakk─▒nda bilgi toplamak i├žin, o s─▒rada hen├╝z m├╝sl├╝man olmayan Eb├╗ S├╝fyanÔÇÖ─▒ ├ža─č─▒r─▒p baz─▒ sorular sordu. Bu sorulardan biri de;

ÔÇťÔÇôOÔÇÖnun bir s├Âz verip de s├Âz├╝nde durmad─▒─č─▒ olmu┼č mudur?ÔÇŁ sorusuydu. Eb├╗ S├╝fyan;

ÔÇťÔÇôHay─▒r, olmam─▒┼čt─▒r!ÔÇŁ demekten ba┼čka ├žare bulamam─▒┼čt─▒r.

Vef├ó, insan─▒ sorumlu hissettiren m├ónev├« bir ba─čd─▒r. Bir ki┼činin; verdi─či s├Âze, yapt─▒─č─▒ s├Âzle┼čmeye veya beraber yola ├ž─▒kt─▒─č─▒, i┼čbirli─či yapt─▒─č─▒ ki┼čilere kar┼č─▒ kendini mesÔÇÖul hissetmesidir. Vef├ól─▒ insan, sorumlu insand─▒r; kendisine ├╝mit ba─člayanlar─▒ y├╝z ├╝st├╝ b─▒rakamaz.

KurÔÇÖ├ón-─▒ KerimÔÇÖde m├╝ÔÇÖminlerin vas─▒flar─▒ say─▒l─▒rken;

ÔÇťVe ├Âyle ki┼čilerdir onlar ki; em├ónetlerini ve ahitlerini g├Âzetirler, ri├óyet ederler.ÔÇŁ (el-Me├óric, 32) buyurulur.

Peygamber -sallâllâhu aleyhi ve sellem- Efendimiz;

┬źKonu┼čtu─ču zaman yalan s├Âylemeyi, em├ónete ih├ónet etmeyi ve ahde vef├ó g├Âstermemeyi m├╝naf─▒kl─▒k al├ómeti┬╗ olarak vasfetmi┼čti. (Buh├ór├«, ├Äm├ón, 24)

Bug├╝n d├╝nyev├«le┼čmenin her yandan ├žepe├ževre ku┼čatt─▒─č─▒ gen├ž nesiller, vef├ó hakk─▒nda ne biliyor, ne d├╝┼č├╝n├╝yor?

Her bak─▒mdan mekanikle┼čen, kat─▒la┼čan bir d├╝nyada ya┼č─▒yoruz. ├çal─▒┼čma hayat─▒, e─čitim sistemi ve hatt├ó ├Âzel hayat─▒ d├╝zenleyen hukuk sistemi m├╝sl├╝manlar─▒ dah├« etkiliyor. Fark─▒na varmadan daha maddiyat├ž─▒, hesap├ž─▒ ve kat─▒ kalpli ki┼čilere d├Ân├╝┼č├╝yoruz.

Bizi her yandan ku┼čatan modern d├╝nya, ferdiyet├žili─či y├╝celtiyor ve; ┬źHayat─▒n─▒ istedi─čin gibi ya┼čayabilirsin.┬╗ diyor. Para, ┼č├Âhret, makam, kariyer, ba┼čar─▒ hayat─▒n gayesi gibi g├Âsteriliyor. ┬źBa┼čar─▒l─▒ olmak istiyorsan ├Ân├╝ne ├ž─▒kan f─▒rsatlar─▒ ka├ž─▒rmamal─▒s─▒n.┬╗ gibi telkinlerde bulunuluyor. Yabanc─▒ ├╝lkelerin verdi─či burslara, sundu─ču f─▒rsatlara atlayanlar; varl─▒─č─▒na sebep olan vatana, millete, anaya-babaya, kendine imk├ónlar sunan vak─▒f veya derneklere ba─čl─▒l─▒k duymak, kendisine ├╝mit ba─člayanlar─▒ yar─▒ yolda b─▒rakmamak, birlikte yola ├ž─▒kt─▒─č─▒ ki┼čilere vef├ó g├Âstermek gibi bir mesÔÇÖ├╗liyeti hat─▒rlar─▒na bile getirmiyorlar.

─░stikl├ól ┼čairimiz Mehmed ├ékif;

ÔÇťÔÇôVef├ó art─▒k sadece ─░stanbulÔÇÖda bir semt ad─▒.ÔÇŁ demi┼č bir zamanlar. Onlar─▒n zaman─▒nda, okul arkada┼člar─▒ birbirlerini zor zamanlarda aray─▒p sormad─▒─č─▒ takdirde sitem ederlermi┼č. Kendisinin de Hasan Tahsin isimli arkada┼č─▒na verdi─či s├Âz├╝ tutmak i├žin; vefat─▒ndan sonra, yetim kalan ├žocuklar─▒n─▒ sahiplenmesi me┼čhurdur. Eskiler, bir fincan kahvesini i├žtikleri bir ahbab─▒n k─▒rk y─▒l hat─▒r─▒n─▒ sayarlarm─▒┼č. ┼×imdiki h├óli g├Ârselerdi, ne derlerdi acaba?

Eskiden e┼č-dosttan beklenen vef├óy─▒; ┼čimdi, ayn─▒ yast─▒─ča ba┼č koyan e┼čler, ayn─▒ ana-babadan do─čan karde┼čler g├Âstermez h├óle gelmi┼č. Hatt├ó onu kan─▒yla, s├╝t├╝yle besleyip, bak─▒p, koruyup kollay─▒p o g├╝nlere getiren anneler; y─▒llarca elin-g├╝n├╝n a─č─▒z kokusunu ├žekerek ├žal─▒┼č─▒p ├žabalayan, kazanc─▒n─▒ ailesine getiren babalar aran─▒p sorulmaz olmu┼č. B├Âyle olunca bat─▒da; insanlar, en tabi├« bir his olan neslini devam ettirme arzusunu bile kaybetmi┼č. Biz de onlar─▒n arkas─▒ndan gitmeye devam edersek, sonumuz farkl─▒ olmayacak.

Yeni yeti┼čen nesillere vef├óy─▒ nas─▒l ├Â─čretebiliriz? ─░┼čimiz zor, ├ž├╝nk├╝ teknolojinin i├žine do─čmu┼č bir nesil. ─░nternete ba─članabilen dijital ara├žlar onlara ├Âyle bir ├Âzg├╝rl├╝k (!) duygusu ya┼čat─▒yor ki; istedi─či ki┼čiyle bir t─▒k ile arkada┼č oluyor, bir t─▒k ile ba─č─▒ kopar─▒yor, engelliyor. Okulunu, mesle─čini tercih ederken; ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ i┼či, oturdu─ču semti hatt├ó hayat arkada┼č─▒n─▒ se├žerken; hesap├ž─▒ duygularla hareket ediyor.

├ľ─črenim hayat─▒ da olduk├ža mekanik; cihazlar vas─▒tas─▒yla de─čerlendirilen test us├╗l├╝ imtihanlara girip, say─▒yla ifade edilen puanlar alarak okulu bitiriyor. Y─▒llarca e─čitim g├Âr├╝p de bir ├Â─čretmeniyle bile; ┼čahsiyetinden, ahl├ók─▒ndan ├Ârnek alacak kadar ins├ón├« m├╝nasebet ya┼čamayan bir nesil. Onlara k─▒zmaya da hakk─▒m─▒z yok; ├ž├╝nk├╝ onlar─▒n b├Âyle yeti┼čmesinin as─▒l sebebi, d├╝nya hayat─▒n─▒n kazan├ž ve konforunu hayat─▒n tek gayesi gibi g├Âsterenler…

Vef├ó ve sad├ókatin kalmad─▒─č─▒ bir d├╝nyada medeniyet diye bir ┼čey olur mu? Kimse kimseye g├╝venip bir i┼če giri┼čir mi, bir yola ├ž─▒kar m─▒? G├╝├ž ve yeteneklerini birle┼čtirmek i├žin ┼čirket kuran ortaklar; birlikte m├ónev├« gayelerle vak─▒f, dernek, sivil toplum kurulu┼ču ve benzeri te┼čekk├╝l olu┼čturan g├Ân├╝lda┼člar; ister istemez yolda┼člar─▒ndan vef├ó beklerler. Birlikte yola ├ž─▒kan yolda┼člar─▒n birbirine vef├ó g├Âstermemesi; moralleri bozar, ├žal─▒┼čmalar─▒ akamete u─črat─▒r.

─░nsanlar ancak ├Âtelere dair bir ├«man ve m├ónev├« ┼čevkle f├ón├« d├╝nyadaki ba┼č─▒bo┼člu─čun rahatl─▒─č─▒n─▒ bozmaya yana┼čabilir. Bu sebeple m├óneviy├ót─▒n olmad─▒─č─▒ yerde vef├ó olmaz.

Peygamber -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- Efendimiz; o ├«man sayesinde Rabbiyle aras─▒ndaki ahde, vef├ó g├Âsterdi. Hem bu kolay bir vazife de de─čildi. Kendisine n├ózil olan ├óyetleri; insanlara korkmadan, ├žekinmeden ve bir harfini bile de─či┼čtirmeden tebli─č etmek… Nitekim Efendimiz -aleyhissal├ót├╝ vessel├óm-; bu vazifesini yerine getirirken hayat─▒n─▒ tehlikeye att─▒, pek ├žok s─▒k─▒nt─▒ya katland─▒.

Kendisine yap─▒lan hi├žbir vaÔÇśd ve teklif kar┼č─▒s─▒nda en ufak bir teredd├╝t g├Âstermedi. Mal, makam, kad─▒n gibi vaÔÇśdlere kar┼č─▒;

ÔÇťÔÇôSa─č elime g├╝ne┼či, sol elime ay─▒ verseniz de RabbimÔÇÖin verdi─či vazifeyi yerine getirmekten vazge├žmem.ÔÇŁ dedi.

Peygamberimiz b├Âyle vef├ól─▒ olunca, Rabbi OÔÇÖna vef├ól─▒ oldu ve s├ód─▒k m├╝ÔÇÖminlerle yard─▒m etti. Sah├óbe-i kiram; PeygamberimizÔÇÖin izinde, All├óhÔÇÖ─▒n emir ve yasaklar─▒na teslim oldular, infak ve cihad gibi nefse zor gelen emirlere dah├« itaat ettiler.

KurÔÇÖ├ón-─▒ Kerim, ash├ób-─▒ kir├óm─▒n ahidlerine olan sad├ókatlerini ┼č├Âyle bildirmektedir:

ÔÇť─░nananlardan ├Âyle yi─čitler vard─▒r ki, All├óhÔÇÖa verdikleri s├Âz├╝ yerine getirip sad├ókatlerini ispat etmi┼č; kimisi ahde vef├ó g├Âsterip can─▒n─▒ vermi┼č; kimisi de (┼čehidli─či) beklemedeydi.ÔÇŁ (el-Ahz├ób, 23)

Nihayetinde;

ÔÇťBana verdi─činiz s├Âz├╝ tutun ki, Ben de size verdi─čim s├Âz├╝ tutay─▒m.ÔÇŁ (el-Bakara, 40) buyuran Rabbimiz, o ahdine vef├ó g├Âsteren Ras├╗l├╝ÔÇÖne ve ash├ób─▒na vaÔÇśdini yerine getirdi. Onlara; daha ├Ânce hi├žbir PeygamberÔÇÖe ve ├╝mmetine nasip olmayan bir ba┼čar─▒y─▒, bu d├╝nyada nasip etti. Elbette bunun m├╝k├óf├ót─▒n─▒ ├óhirette de verecek, in┼č├óallah.

─░sl├óm ahl├ók─▒n─▒n ├Âz├╝; hem RabbimizÔÇÖle olan ahdimize hem de kullar─▒na verdi─čimiz s├Âzlere ve s├Âzle┼čmelere vef├ó g├Âstermek. Bu ahl├ók─▒ ├Ârnek olarak, ├Ârnek bir hayat ya┼čayarak, gelecek nesillere de ├Â─čretmemiz l├óz─▒m. Ne kadar zor olsa da…

All├óhÔÇÖa kul oldu─čumuzu iddia ediyorsak, zorumuza giden durumlarda dah├« kulluk ahdimize ba─čl─▒ kalmal─▒ ve beraber yola ├ž─▒kt─▒─č─▒m─▒z m├╝ÔÇÖmin karde┼člerimizi de asla yar─▒ yolda b─▒rakmamal─▒y─▒z.

E─čer biz de peygamberler ve s├ólih m├╝ÔÇÖminler gibi s├Âz├╝m├╝ze s├ód─▒k ve vef├ól─▒ olursak;

Allah -Az├«m├╝┼č┼č├ón- da bizden yard─▒m─▒n─▒ esirgemeyecek ve mutlaka ├╝mit etti─čimiz m├╝k├óf├ót─▒ verecektir.

─░n┼č├óallah…