UZUN YA┼×AMANIN SIRLARI

YAZAR : Raif KOÇAK raifkocak@gmail.com

Allah Te├ól├ó; insano─člunu yaratm─▒┼č, ona belirli bir ├Âm├╝r tayin edip, bir imtihan i├žin d├╝nyaya g├Ândermi┼čtir. ─░nsana; di─čer mahl├╗kattan ziyade olarak, ak─▒l ve irade gibi iki m├╝him nimet verilmi┼čtir. ─░nsana; bu nimetlerle hem kendisini hem de ya┼čad─▒─č─▒ ├ževreyi ├«mar ederek s├╝rekli, iyiye ve g├╝zele ula┼čmas─▒ i├žin f─▒rsat verilmi┼čtir.

Allah Te├ól├ó; d├╝nyay─▒ s─▒n─▒rs─▒z nimetler ile s├╝slemi┼č, ancak d├╝nyaya da belirli bir ├Âm├╝r takdir etmi┼čtir. ─░nsana bu nimetlerden me┼čr├╗ ┼čekilde faydalanma f─▒rsat─▒ tan─▒nm─▒┼č, ancak bu da bir imtihan vesilesi olmu┼čtur. ├ľmr├╝n s─▒n─▒rl─▒, nimetlerin s─▒n─▒rs─▒z oldu─ču bir d├╝nyada; insan, hep a├ž g├Âzl├╝ ve aceleci davranm─▒┼č, bu acelecili─či sebebi ile hem kendi hayat─▒n─▒ hem de ├ževresini z├óy├« etmi┼čtir.

Yery├╝z├╝nde, ├Âlece─čini bilen tek mahl├╗kun insan oldu─ču s├Âylenir. ├ľlece─čini bildi─či i├žin de insan hep acele eder. Her ┼čeyi elde etmek, varaca─č─▒ yere bir an ├Ânce varmak ve daha fazla biriktirmek i├žin olmad─▒k yollara ve us├╗llere tevess├╝l eder. ├ľlece─čini bilmek, insanda acelecili─če ve pani─če sebep olurken; bir di─čer tesir olarak da ├Âl├╝ms├╝z olmak veya hep d├╝nyada kalmak gibi bir ├žabaya da s├╝r├╝kler.

Ne gariptir ki insan; ├Âlece─čini bildi─či h├ólde, d├╝nyada biraz daha fazla kalmak i├žin beyh├╗de ├žabalar sarf ediyor. Bug├╝n, insano─člu; d├╝nyada biraz daha fazla kalmak, uzun ya┼čamak ve ├Âl├╝mden kurtulabilmek i├žin gerek sa─čl─▒k ve il├ó├ž sekt├Âr├╝nde, gerekse kozmetik sekt├Âr├╝nde d├╝nya ├žap─▒nda b├╝y├╝k ┼čirketler m├órifeti ile dev├ós├ó b├╝t├želer ay─▒rmakta ve b├╝y├╝k mebl├ó─člar harcamaktad─▒r.

Bu ├žal─▒┼čmalar─▒n yans─▒mas─▒ olarak, ├Âzellikle gazete ve televizyonlardan; ┬źuzun ya┼čaman─▒n s─▒rlar─▒┬╗ diye, ├že┼čitli g─▒d├ó maddeleri ve g├╝n i├žerisinde yap─▒lacak spor aktivitelerinin listeleri a├ž─▒klan─▒yor. Herhangi bir sa─čl─▒k problemi olmayan insanlar bile, bu listeleri uygulamak s├╗retiyle, b├╝t├želerinin b├╝y├╝k bir b├Âl├╝m├╝n├╝ bu i┼čler i├žin harcamakta bir beis g├Ârm├╝yorlar.

─░nsanlar─▒n d├╝nyaya olan bu d├╝┼čk├╝nl├╝kleri, yine insanlar taraf─▒ndan bir sekt├Âre d├Ân├╝┼čt├╝r├╝l├╝yor. D├╝zenli spor, sa─čl─▒kl─▒ beslenme, stresten uzak bir hayat, s├╝rekli doktor kontrol├╝, tatiller ve daha nice faaliyetler insana uzun ya┼čaman─▒n s─▒rlar─▒ olarak pazarlanmaya ├žal─▒┼č─▒l─▒yor. ─░nsanlar; ┬źsa─čl─▒kl─▒ kalay─▒m┬╗ diye doktorlara gidiyor, stresten uzak kalmak i├žin, y─▒lda sadece birka├ž g├╝n kalacaklar─▒ devre m├╝lkler al─▒yor, tatil beldelerine gitmek i├žin her y─▒l avu├ž dolusu para harc─▒yor.

Oysa insan, ne kadar uzun ya┼čarsa ya┼čas─▒n, kendisine takdir edilen ecelden ka├žam─▒yor. Bu ger├že─če ra─čmen; ├óhiret hayat─▒na g├Âre bir ak┼čam vakti veya ku┼čluk zaman─▒ kadar k─▒sa olan d├╝nya hayat─▒n─▒, beyh├╗de gayretler ile ├žekilmez h├óle getiriyor.

Hesap g├╝n├╝ hi├žbir insan; ┬źKe┼čke d├╝nyada biraz daha kalsayd─▒m…┬╗ demeyecek. Aksine; ┬źKe┼čke d├╝nyadaki hayat─▒mda, daha fazla amel etseydim de, burada rahat etseydim…┬╗ diye hay─▒flanacak, kendisine verilen defteri s├ólih amellerle doldurmad─▒─č─▒ i├žin pi┼čman olacakt─▒r.

Bu hususta Süfyân-ı Sevrî -rahmetullâhi aleyh- Hazretleri, kendisinden tavsiye isteyen birisine;

ÔÇťD├╝nyada kalaca─č─▒n kadar d├╝nyana ├žal─▒┼č, ├óhirette kalaca─č─▒n kadar ├óhirete ├žal─▒┼č.ÔÇŁ demi┼čtir.

─░nsan; s├╝nnetullah ├«cab─▒ olarak, bedenen uzun s├╝re ya┼čayamaz. Ancak, bedenen de─čil de ortaya koydu─ču eserleri ile vefat─▒ndan y├╝zlerce hatt├ó binlerce sene ge├žse bile, ya┼čamaya devam edecektir.

Uzun ya┼čamay─▒, sadece d├╝nya ├╝zerinde kalmak olarak anlayan insanlar─▒n, ├Âld├╝kten sonra elbette yok olup gitmesi normaldir. L├ókin uzun ya┼čaman─▒n s─▒rr─▒na v├ók─▒f olan insanlar─▒n, h├ólen daha canl─▒(!) ve faal olmas─▒, idrak edilmesi gereken bir ger├žekliktir.

├éhiret inanc─▒ olan insana g├Âre uzun ya┼čamak, d├╝nya ├╝zerinde biraz daha fazla kalmak ve arz─▒n ├╝zerinde g├╝n├╝n├╝ g├╝n etmek de─čildir. Bil├ókis, uzun ya┼čamak; kendisi ├Âlse bile, ismi ve eserleri ile as─▒rlar boyunca h├ólen ya┼čamaya devam etmektir.

┼×u anda yazd─▒klar─▒ eserleri okudu─čumuz bir├žok ├ólim, uzun ya┼čaman─▒n s─▒rr─▒n─▒ ├ž├Âzm├╝┼č ve ├ža─člar sonras─▒nda bile ya┼čaman─▒n imk├ón─▒na kavu┼čmu┼člard─▒r. Bu insanlar; ya┼čad─▒klar─▒ ├ža─čda, gecelerinden, g├╝nd├╝zlerinden, uykular─▒ndan ve rahatlar─▒ndan fer├ógat ederek, bu s─▒rra ermi┼člerdir. Bu fed├ók├órl─▒kla ortaya koyduklar─▒ gerek ilm├« eserler, gerekse in┼č├ó ettikleri m├óbedler ile k─▒y├ómete kadar ya┼čama nimetine ula┼čm─▒┼člard─▒r.

Allah Te├ól├ó, insan─▒n ├Âmr├╝ne bir s─▒n─▒r koymu┼čtur. L├ókin kendi r─▒z├ós─▒ i├žin hareket eden, kendini Allah yoluna vakfeden insanlar─▒n; isimlerinin ve eserlerinin k─▒y├ómete kadar devam etmesi i├žin de g├╝zel bir imk├ón vermi┼čtir. Topraklar─▒m─▒zda ya┼čam─▒┼č ve h├ólen varl─▒─č─▒ devam eden y├╝zlerce eseri ├«mar eden Mimar SinanÔÇÖa kim 1588 tarihinde vefat etti(!) diyebilir? Bu insan─▒n amel defterine, ├«mar etti─či eserler i├žerisinde her g├╝n d├╝zenli olarak yap─▒lan ib├ódetler sebebiyle, sevap yaz─▒lmaya devam ediyor. Kitaplar─▒n─▒ okudu─čumuz, fetv├ólar─▒ ile amel etti─čimiz, KurÔÇÖ├ón, hadis, f─▒k─▒h ve di─čer ─░sl├óm├« ilimlerde eserler yazan ├ólimlerimiz, bu okunan eserlerden yap─▒lan amellerin sevaplar─▒na ortak olmuyor mu?

Elbette ki her insan, bunlar gibi b├╝y├╝k eserler yapamaz. Ancak, her insan─▒n g├╝c├╝ ve imk├ón─▒ nispetinde ├žaba sarf ederek yapaca─č─▒ i┼čler vard─▒r. Bu; bazen bir ilim talebesine el uzatmakla, bazen bir yetimin elinden tutmakla, bazen susuzluktan kuruyan topraklara su kuyusu a├žmakla, bazen bir fidan dikmekle olur, bazen de ├╝mmete faydal─▒ olacak bir evl├ót yeti┼čtirmekle olur. Yeter ki insan; uzun ya┼čamak istesin, Allah Te├ól├ó o i┼če uygun nice yollar a├žar.

Bu s─▒rra ermek i├žin; ├Ânce sonsuz bir hayata ├«m├ón etmek, ondan sonra da o hayata haz─▒rl─▒k yapmak gerekiyormu┼č efendim. Bu s─▒rra erenlere ve uzun ya┼čayanlara sel├óm, rahmet ve du├ó ile…