SEYREYLE G├ťZEL, KUDRET-─░ MEVL├é NELER EYLER!..

YAZAR : Dr. Halis Ç. DEMİRCAN cetindemircan2@hotmail.com.tr

 

Osmanl─▒ca ├╝zerine ├žal─▒┼čmalar yapt─▒─č─▒m k├╝t├╝ph├ónenin sorumlusu olan a─čabeyin mahdumuyla her kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒zda; m├╗s─▒k├« konusunda sohbetler ederdik, ├ž├╝nk├╝ kendisi tasavvuf m├╗s─▒k├«si ├╝zerine konservatuvarda y├╝ksek lisans yap─▒yordu.

Rastla┼čt─▒─č─▒m─▒z b├Âyle bir g├╝nde;

ÔÇťHocam sizin de tasavvuf m├╗s─▒k├«sine olan ilginizi biliyorum; bu sahada g├╝zel ├žal─▒┼čmalar yap─▒l─▒yor, bu ├žal─▒┼čmalardan birine sizi g├Ât├╝rmek isterim.ÔÇŁ dedi.

Ben de kabul ettim.

Bir g├╝n s├Âzle┼čip birlikte Hekimo─člu Ali Pa┼ča Camii k├╝lliyesine gittik.

K├╝lliyede ─░sl├óm sanat─▒na dair ├že┼čitli konularda kurslar─▒n d├╝zenlendi─či bir binaya girdik ki ortam─▒n i├ž mimar├«si ve r├╗h├óniyeti etkileyiciydi.

Biz, bendir ve kud├╝m gibi vurmal─▒ ├žalg─▒lar sahas─▒nda e─čitim verilen b├Âl├╝me ge├žtik. Kursu veren de─čerli hocan─▒n izniyle ├žal─▒┼čmay─▒ seyretmeye ba┼člad─▒k.

├çal─▒┼čma s─▒ras─▒nda ├že┼čitli il├óh├«ler s├Âyleniyor, ba┼čta e─čitici hoca olmak ├╝zere kat─▒l─▒mc─▒lar da bendir ve kud├╝mlerle il├óh├«ye e┼člik ediyorlard─▒.

Hu┼č├╗ i├žerisinde il├óh├«leri dinlerken birden irkildim, duydu─čum ezgi ve s├Âzler beni ald─▒ ├žocuklu─čuma g├Ât├╝rd├╝:

Seyreyle güzel, kudret-i Mevlâ neler eyler!..
All├óhÔÇÖa s─▒─č─▒n, Adl-i Te├ól├ó neler eyler!..

C├ón├óna g├Ân├╝l vereli ben candan usand─▒m,
Hem d├╝┼čeliden derdime dermandan usand─▒m.

Sular─▒ ┼čikest, meyleri kalp Hazret-i HakÔÇÖtan,
Bir ├óne de─čin etti─čim isyandan usand─▒m.

Meyl eylemezem gayrisine tevbeler olsun,
Bu ├óne de─čin etti─čim isyandan usand─▒m,

Perv├óne gibi yanmay─▒ ister deli g├Ânl├╝m,
Her ┼č├óm u seher ├óh ile efgandan usand─▒m.

Kalmadı firak giryesine sabra mecâlim,
Vuslat dilerem yârime hicrandan usandım.

I┼čk ile en├«s old─▒ g├Ân├╝l ge├ždi siv├ódan,
Ben sohbet-i nâs ülfet-i yârandan usandım.

Çün zerre vefâ bulmadım ihvân-ı zamanda,
┼×ol y├╝zleri dost, ├Âzleri d├╝┼čmandan usand─▒m.

Vird edeyim ismini hemen Hazret-i HakkÔÇÖ─▒n,
Kesret ile ├╝nsiyyet-i insandan usand─▒m.

Kudd├╗siÔÇÖye vah┼čet gel├╝ben c├╝mle siv├ódan,
Der her ne ki gayr─▒nd─▒r o ben andan usand─▒m.*

60ÔÇÖl─▒ y─▒llard─▒, o zamanlar k├╝├ž├╝k bir ├žocuktum.

Kara trenle ─░stanbulÔÇÖdan ErzurumÔÇÖa gidiyorduk. Dedem, v├ólidem ile beni bir s├╝redir ErzurumÔÇÖda vazife yapan pederimin yan─▒na g├Ât├╝r├╝yordu.

Tren ile ne kadar yol ald─▒k hat─▒rlam─▒yorum ama konu┼čulanlara g├Âre yolu yar─▒lam─▒┼čt─▒k ki tren durdu. Beklemeye ba┼člad─▒k. Uzun bir m├╝ddet beklendikten sonra anla┼č─▒ld─▒ ki yolda kalm─▒┼čt─▒k. S├Âylenenlere g├Âre, tren yolunun ge├žti─či b├Âlgede bir heyel├ón meydana gelmi┼č ve tren yolunun ├╝zerine kayalar devrilmi┼čti.

V├ólidem kompart─▒mandaki di─čer han─▒mlar ile muhabbet ederken, dedem de yan kompart─▒mandan bir z├ót ile y├órenlik ediyordu. Ben ise day─▒m─▒n AlmanyaÔÇÖdan getirdi─či pilli k├╝├ž├╝k bir el radyosu elimde, ├že┼čitli ├╝lkelerin kanallar─▒n─▒ gezip o ├╝lkeler ile al├ókal─▒ hayaller kuruyordum.

Trenimiz kayalara kadar dayanm─▒┼čt─▒, ┼čimdi kayalar─▒n kar┼č─▒ taraf─▒na ba┼čka bir trenin gelmesi bekleniyordu. Yolculukta art─▒k ikinci g├╝ne girmi┼čtik ki benim radyom ├žalmamaya ba┼člad─▒, pili mi bitmi┼čti yoksa art─▒k kanallar─▒ ├žekmiyor muydu anlayamam─▒┼čt─▒m.

Beni oyalayan radyonun devre d─▒┼č─▒ kalmas─▒yla can─▒m s─▒k─▒lmaya ba┼člam─▒┼čt─▒.

Art─▒k dedemle birlikte, yan kompart─▒mana gitmeye ba┼člad─▒m.

Dedemin y├órenlik etti─či z├ót olduk├ža ihtiyar bir ki┼čiydi; sakallar─▒ beyaz uzun, u├žlar─▒ k─▒nal─▒ gibiydi. Ba┼č─▒nda beyaz, tepesi uzunca bir takkesi vard─▒. Yumu┼čak tabiatl─▒ ve sakin sesli biri idi.

Beni dedemin yan─▒nda g├Âr├╝nce yan─▒na ├ža─č─▒r─▒p ba┼č─▒m─▒ ok┼čad─▒;

ÔÇťÔÇô┼×imdiye kadar niye gelmedin yan─▒ma?ÔÇŁ dedi.

ÔÇťÔÇôRadyo dinliyordum…ÔÇŁ dedim.

ÔÇťÔÇôE ne oldu?ÔÇŁ dedi.

ÔÇťÔÇô├çal─▒┼čm─▒yor!ÔÇŁ diyerek elimdeki radyoyu g├Âsterdim.

ÔÇťÔÇôVer bir bakal─▒m…ÔÇŁ dedi, radyoyu eline ald─▒ ve kanallar─▒ ├ževirmeye ba┼člad─▒…

Radyo birden ├žalmaya ba┼člad─▒ ve o ezgi duyuldu:

Seyreyle g├╝zel kudret-i Mevl├ó neler eyler…
All├óhÔÇÖa s─▒─č─▒n, Adl-i Te├ól├ó neler eyler…

┼×a┼č─▒rm─▒┼čt─▒m. Radyoyu g├╝lerek bana geri verdi, hemen elime al─▒p kanallar─▒ ├ževirmeye ba┼člad─▒m; dedem g├╝l├╝mseyerek sesini k─▒smam─▒ istedi, kula─č─▒ma yana┼čt─▒r─▒p dinlemeye ba┼člad─▒m, onlar ise muhabbetlerine kald─▒klar─▒ yerden devam ettiler.

V├ólidemin oldu─ču kendi kompart─▒man─▒m─▒za gitti─čim zaman radyo ├žalm─▒yordu, sadece o ihtiyar amcan─▒n kompart─▒man─▒na gelince ├žal─▒┼čmaya ba┼čl─▒yordu. Ben de art─▒k o amcan─▒n yan─▒ndan ayr─▒lm─▒yordum.

Bir m├╝ddet sonra da kayalar─▒n kar┼č─▒ taraf─▒na tren geldi; yolcular ellerimizde bavullar ile da─č─▒n eteklerinden, kayalar─▒n kenar─▒ndan ge├žtik. Kar┼č─▒daki trene binerek ErzurumÔÇÖa do─čru yolumuza devam ettik ki yolculu─čumuzun s├╝resi ├╝├ž g├╝ne yakla┼čm─▒┼čt─▒.

─░┼čte y─▒llar sonra bir kara trende el radyoma hayat veren o ezgiyi ┼čimdi ─░stanbulÔÇÖda Alvarl─▒ Efe HazretleriÔÇÖne hizmet eden bir kurulu┼čun d├╝zenledi─či bir faaliyette dinliyordum.

Demek ki o g├╝n ya┼čad─▒─č─▒m o ┼čokun tesiriyle il├óh├«nin ezgisi ve ilk m─▒sralar─▒ beynime kaz─▒nm─▒┼č.

H├ós─▒l─▒ muhterem z├ótlar; ge├žmi┼čten bug├╝ne k├Âpr├╝ler kurarak, Yarat─▒c─▒ÔÇÖs─▒yla tan─▒┼č─▒k olmayan ruhlar─▒ OÔÇÖnunla tan─▒┼čt─▒rmak, Rabbiyle tan─▒┼č─▒k olan ruhlar─▒ da OÔÇÖnunla olan m├╝nasebetlerini derinle┼čtirip y├╝kseltmek i├žin b├Âyle u─čra┼č─▒yorlar i┼čte.

Yaz─▒m─▒z─▒ T├ól├«ÔÇÖnin Alvarl─▒ EfeÔÇÖden ilham alarak yazd─▒─č─▒ ┼čiirinin son d├Ârtl├╝─č├╝yle bitirelim:

Asl─ü oyun olsun diye halk etmedi -h├ó┼č├ó-
S─▒r harc─▒n─▒, hikmetle kar─▒p eyledi in┼č├ó…
Seyreyle g├Ân├╝l, ibret al─▒p eyle tem├ó┼č├ó,
Her zerrede g├Âr Hazret-i Mevl├ó neler eyler!..

Kal─▒n sa─čl─▒cakla.
______________________________________________
* ─░lk beyti H├óce Muhammed L├╝tfi Efendi (Alvarl─▒ Efe Hazretleri)ÔÇÖne ait olan bu eserin di─čer beyitleri Ahmed Kudd├╗s├« BabaÔÇÖya aittir. Derlenirken kar─▒┼č─▒k olarak repertuara girmi┼čtir. G├╝n├╝m├╝zde eser, tamam─▒ Alvarl─▒ Efe HazretleriÔÇÖnin gazeliyle de okunmu┼čtur.