NEYE N─░YET NEYE KISMET

Dr. Halis Ç. DEMİRCAN cetindemircan2@hotmail.com.tr

Merhamet, ┼čefkat, di─čerg├óml─▒k, c├Âmertlik, nez├óket ve zar├ófet gibi hasletler; ─░sl├ómÔÇÖ─▒n r├╗h├ón├« dokusundaki en k─▒ymetli s├ólih amellerdendir.

Emin Efendi; ellili ya┼člarda, evkaftan emekli, halim-selim, ihl├ósl─▒ ve dervi┼č tabiatl─▒ bir z├ót-─▒ muhteremdi.

Emekli olduktan sonra, arkada┼člar─▒n─▒n te┼čvikiyle Emin├Ân├╝ Yeni Cami arkas─▒nda arzuh├ólcilik yapmaya ba┼člam─▒┼čt─▒.

├ťzerinde eski ama temiz tak─▒m elbisesi, elinde yan─▒ndan hi├ž ay─▒rmad─▒─č─▒ daktilosu ile sabahleyin caminin arkas─▒na gelir; ├žay oca─č─▒na em├ónet b─▒rakt─▒─č─▒ k├╝├ž├╝k masas─▒n─▒, taburesini al─▒r, daktilosunu ├╝zerine yerle┼čtirirdi.

G├Âlgesinde oturdu─ču a─čac─▒n dal─▒na tabel├ós─▒n─▒ as─▒p, iki ucuna l├óstik ge├žirilmi┼č siyah ├Ânl├╝k kuma┼č─▒ndan kolluklar─▒n─▒ -ceketi kirlenmesin- diye kollar─▒na ge├žirince, geriye art─▒k derdi olan vatanda┼člar─▒n istidÔÇś├ólar─▒n─▒ yazmak kal─▒rd─▒.

Ak┼čama kadar ├žal─▒┼čt─▒ktan sonra; evine d├Ânerken, mutlaka Hac─▒ BekirÔÇÖe u─črar, bir k├╝l├óh ak├«de ┼čekeri al─▒r, cebine koyard─▒.

Emin├Ân├╝ÔÇÖnden vapurla ├ťsk├╝darÔÇÖa ge├žip B├╝lb├╝l DeresiÔÇÖne do─čru y├╝r├╝meye ba┼člay─▒nca, onun ne zaman gelece─čini bilen ├žocuklar; Fevziye Hatun CamiiÔÇÖnin ├Ân├╝nde sab─▒rs─▒zlanmaya ba┼člarlard─▒.

Seher vakitlerinde insanlar─▒ uykular─▒ndan edecek g├╝zellikte b├╝lb├╝l ┼čak─▒malar─▒ndan m─▒d─▒r nedir B├╝lb├╝l Deresi denilen bu mahallede, o y─▒llar; T├╝rk aileler, Rum aileler, Ermeni aileler, birlikte ya┼čar, ├žocuklar sokaklarda birlikte ko┼čtururdu.

├ťzerine bir evlilik nasip olmayan Emin Efendi; anac─▒─č─▒yla beraber bu mahallede ya┼čar, her g├╝n cebindeki ┼čekerleri mahallenin ├žocuklar─▒na da─č─▒ta da─č─▒ta ├╝st├╝ teneke kapl─▒ iki katl─▒ ah┼čap evlerine ba┼č─▒ ├Ân├╝nde gelir, ba┼č─▒ ├Ân├╝nde giderdi.

Hayat b├Âyle ak─▒p giderken; Emin Efendinin anac─▒─č─▒, ├ón├«den sekte-i kalpten HakkÔÇÖ─▒n rahmetine kavu┼čmu┼čtu.

Emin Efendi, tam anac─▒─č─▒n─▒n yoklu─čuna al─▒┼čmaya ba┼čl─▒yordu ki;

┬źHo┼č geldin y├ó ┼čehr-i Ramazan┬╗ mahyalar─▒ camileri s├╝slemeye ba┼člam─▒┼č, Ramaz├ón-─▒ ┼čerif ay─▒ gelip ├žatm─▒┼čt─▒. Tabi├« Emin Efendiyi de bir d├╝┼č├╝ncedir alm─▒┼čt─▒.

Bu yeni duruma nas─▒l intibak edecekti? Eee anac─▒─č─▒; onu sahura kald─▒r─▒r beraber sahur yaparlar, ak┼čam ise iftar yeme─čini haz─▒r ederdi.

─░├žini bir h├╝z├╝n kaplad─▒. Anac─▒─č─▒n─▒n yoklu─ču yeniden depre┼čmi┼čti.

Sonra; ┬źAllah b├╝y├╝kt├╝r! Dert etti─čin ┼čeye bak Emin Efendi!┬╗ diye d├╝┼č├╝nd├╝; ┬źEvvel Allah gece kalkar; bir tarhana kaynat─▒r─▒m, iki yumurta k─▒rar─▒m olur biter.┬╗ diye d├╝┼č├╝n├╝p yatt─▒.

Nitekim sahura davulcunun nid├ólar─▒yla uyanan Emin Efendi; ak┼čam zihninde kurdu─ču gibi, tarhana ├žorbas─▒yla sahanda yumurtas─▒n─▒ yiyip, ├╝zerine iki bardak ├žay i├žtikten sonra, ezanla birlikte niyetlenip Fevziye Hatun CamiiÔÇÖnde namaz─▒n─▒ k─▒lmak ├╝zere evden ├ž─▒kt─▒.

Ak┼čam d├Ân├╝┼č├╝ al─▒┼čkanl─▒kla; yine Hac─▒ BekirÔÇÖden ┼čekerlerini alm─▒┼č, iftar i├žin M─▒s─▒r ├çar┼č─▒s─▒ÔÇÖndan biraz al─▒┼čveri┼č ettikten sonra, eve d├Ânmek ├╝zere Emin├Ân├╝ vapur iskelesine gelmi┼čti.

├ťsk├╝darÔÇÖa var─▒p Fevziye Hatun CamiiÔÇÖne yakla┼čt─▒─č─▒nda, eskiden ┼čeker almak i├žin etraf─▒na toplanan ├žocuklardan eser bulamad─▒.

Anla┼č─▒lan onlar─▒n da RamazanÔÇÖdan haberleri vard─▒. Ancak sadece T├╝rk ├žocuklar─▒ de─čil, Rum ve Ermeni ├žocuklar─▒ da yan─▒na u─čramad─▒lar. ├çocuklar─▒n bu davran─▒┼č─▒, Emin Efendinin ho┼čuna gitmi┼čti.

Ama as─▒l b├╝y├╝k ┼ča┼čk─▒nl─▒─č─▒ eve girince ya┼čad─▒ Emin Efendi. ├ç├╝nk├╝ eve gelip kap─▒y─▒ a├ž─▒nca, yemek kokular─▒yla kar┼č─▒la┼čm─▒┼čt─▒. Oysa evde kimsecikler yoktu. Kap─▒ da kilitliydi. ┬źHay─▒rd─▒r in┼č├óallah!┬╗ deyip mutfa─ča y├Âneldi. Mutfaktaki masan─▒n ├╝zeri gazete ile ├Ârt├╝l├╝yd├╝, gazeteyi kald─▒r─▒nca masan─▒n en sevdi─či yemeklerle donat─▒ld─▒─č─▒n─▒ g├Ârd├╝.

G├Âzlerinden birka├ž damla ya┼č d├Âk├╝ld├╝. Anac─▒─č─▒na bir Y├ós├«n-i ┼čerif okuyup g├Ânderdi. Sonra KurÔÇÖ├ón-─▒ Ker├«mÔÇÖi eline al─▒p, ezan vaktine kadar okudu, ak┼čam ezan─▒ okunmaya ba┼člay─▒nca da iftar─▒n─▒ yapt─▒, namaz─▒n─▒ k─▒ld─▒. Sa├ž sobas─▒n─▒n ├╝zerinde kaynatt─▒─č─▒ ├žay─▒n─▒ yudumlamaya ba┼člad─▒. Tabi├« bu yemekler, sahura da yetmi┼čti.

Dedik ya; ┬źdervi┼č tabiatl─▒┬╗ diye, yemeklerin nereden geldi─čini ├žok da merak etmemi┼čti do─črusu. Geliyorsa bir sebebi vard─▒ nas─▒lsa.

Bu durum Ramazan boyunca devam etti ve Emin Efendi; her g├╝n iftar vakti eve geldi─činde, mutfak masas─▒n─▒n ├╝zerinde hep en sevdi─či yemekleri buldu. Ramaz├ón-─▒ ┼čer├«fi de anac─▒─č─▒n─▒n sa─čl─▒─č─▒ndaki gibi rahat ve kolay ge├žirdi.

Bayram sabah─▒ Emin Efendi; namaz─▒n─▒ her zaman oldu─ču gibi Fevziye Hatun CamiiÔÇÖnde k─▒ld─▒, namazdan sonra mahalleliyle bayramla┼č─▒p evine do─čru y├Âneldi─či s─▒rada, caminin ya┼čl─▒ imam─▒n─▒n sesi duyuldu:

ÔÇôEmin Efendi, Emin Efendi dur hele biraz!

ÔÇôHay─▒rd─▒r hoca efendi?!.

ÔÇôHay─▒rd─▒r, hay─▒rd─▒r…

Hoca efendi; Emin Efendiyi bir kenara ├žekti, kolundan tutup anlatmaya ba┼člad─▒:

ÔÇťÔÇôBak Emin Efendi! Ge├ženlerde bana bu mahallede oturan bir Rum han─▒m geldi, ad─▒ AngelikiÔÇÖymi┼č, M├╝sl├╝man olmak istedi─čini s├Âyledi. Ben de memnuniyetle kabul ettim ama, sebebini sormadan da edemedim. O da anlatt─▒… Sizin eve ├žok yak─▒n oturuyormu┼č; kocas─▒ vefat etmi┼č, bir tane o─čulcu─ču varm─▒┼č, senin anac─▒─č─▒nla da tan─▒┼č─▒yorlarm─▒┼č, anac─▒─č─▒n sa─č iken s─▒k s─▒k ona yard─▒ma geliyormu┼č. Anac─▒─č─▒n vefat etmeden ├Ânce;

┬źE─čer bana bir ┼čey olursa Emin Efendiyi bo┼č b─▒rakma, o evde yok iken gel, evi temizle!┬╗ diye tembih etmi┼č.

Anac─▒─č─▒ndan g├Ârd├╝─č├╝ ilgi, muhabbet, sayg─▒ ve sevgi; senin ihl├ósl─▒, ┼čefkatli, ahl├ókl─▒ davran─▒┼člar─▒n onu ├žok etkilenmi┼č ve m├╝sl├╝man olup sana talip olmak istemi┼č… Ne dersin?..ÔÇŁ

Emin Efendi; ┼ča┼č─▒rm─▒┼č, bir s├╝re d├╝┼č├╝nm├╝┼č. Tabi├« iftar yemeklerinin de nereden geldi─či art─▒k belli olmu┼č. Bu han─▒m; anac─▒─č─▒n─▒n hasta oldu─ču zamanlar temizlik i├žin geldi─činde, anac─▒─č─▒n─▒n ona verdi─či anahtarla i├žeri girip yemekleri b─▒rak─▒yormu┼č. Hangi yemekleri sevdi─čini de Emin Efendinin anac─▒─č─▒ndan ├Â─črenmi┼č;

ÔÇťÔÇôSiz ne dersiniz ─░mam Efendi?ÔÇŁ diye sormu┼č Emin Efendi.

─░mam Efendi;

ÔÇťÔÇôYaln─▒zl─▒k Allah Te├ól├óÔÇÖya mahsustur evl├ód─▒m. Allah evlenenleri sever!ÔÇŁ diye cevap vermi┼č. ÔÇťBen onun m├╝sl├╝man olmas─▒na vesile oldum, ad─▒n─▒ da Azimet koydum, gerisi sana kalm─▒┼č!..ÔÇŁ diye eklemi┼č.

Eee Emin Efendiye de kabul etmek d├╝┼čm├╝┼č.

Emin Efendinin oru├ž niyeti, ayn─▒ zamanda onun k─▒smeti olmu┼č.

Onlar ermi┼č mur├ód─▒na, biz ├ž─▒kal─▒m kerevetine…

Velh├ós─▒l insanlar daima karakter ve ┼čahsiyete hayran olur, karakter ve ┼čahsiyetin pe┼činden giderler. ├ç├╝nk├╝ sa─člam bir ┼čahsiyetin sergiledi─či en k├╝├ž├╝k bir ─░sl├óm├« hass├ósiyet bile, bazen en beli─č s├Âzlerden daha tesirli olabilir.

Kal─▒n sa─čl─▒cakla…