─░┼×─░M─░ZE GEL─░RSE

YAZAR : Halil KA┼×IK├çI

Bir sohbet dinliyoruz. Sohbeti veren ki┼či; vaiz, m├╝r┼čid yahut ├ólim… Bize neler neler s├Âyl├╝yor… Neler neler hat─▒rlat─▒yor… Ne tavsiyeler veriyor… Fakat dinleyenlerde yans─▒ma ├žok az. Tatbikat ├žok zay─▒f.

Fakat bak─▒yoruz, sohbette ki┼činin i┼čine gelen bir konu ge├žmi┼č, onu ├žok iyi anlam─▒┼č. Onu anlad─▒n da di─čerlerini niye anlamad─▒n?

Bir kitap okuyoruz. M├╝ellif bize bir├žok ┼čey ├Â─čretmek istiyor. Tavsiyelerde bulunuyor. Fakat biz sadece i┼čimize gelenleri anl─▒yoruz.

H├ólbuki okudu─čumuz faydal─▒ ┼čeylerin tamam─▒ndan istifade etmemiz l├óz─▒m.

─░┼čimize gelen ne demek? D├╝nyal─▒k demek bazen.

Dinlediklerimiz, okuduklar─▒m─▒z aras─▒nda d├╝nyal─▒k; menfaatimize faydal─▒ bir ┼čeyse onu anl─▒yoruz. Tatbik ediyoruz. Fakat hi├ž ├óhiret taraf─▒n─▒ d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝m├╝z yok o i┼čin. Onu da okuyoruz ama o bizim g├╝ndemimize girmiyor. ─░lgi alan─▒m─▒zda yer bulam─▒yor. Hani derler ya bir kulaktan girip di─čer kulaktan ├ž─▒k─▒p gidiyor.

─░┼čimize gelen ba┼čka ne demek? Mesel├ó tembellik demek. ├émirimiz, b├╝y├╝─č├╝m├╝z, ├Â─čretmenimiz her kim olursa, bize bir nasihatte bulunuyor.

Meselâ hocamız;

ÔÇťDefter edinin, s├Âylediklerimi yaz─▒n!ÔÇŁ diyor.

Meselâ ustamız;

ÔÇťAman yapt─▒─č─▒n i┼či 2-3 kez kontrol et. Ne olur ne olmaz!ÔÇŁ diyor. Fakat tembel talebe ve tembel ├ž─▒rak buray─▒ bir t├╝rl├╝ anlam─▒yor, bir t├╝rl├╝ itaate ge├žemiyor.

├ç├╝nk├╝ oray─▒ anlar ve uygularsak, daha itinal─▒ olmam─▒z, daha ├žok ├žal─▒┼čmam─▒z gerekecek. Biz oray─▒ anlamazdan geliyoruz.

─░┼čimize gelen ba┼čka ne demek? Mesel├ó cimrilik demek. Okudu─čumuz sohbet; onca ├óyet, hadis ve k─▒ssa ile c├Âmertli─če ├Âzendiriyor bizi. Fakat biz hi├ž oral─▒ olmuyoruz. ├ç├╝nk├╝ onlar─▒ tatbik edersek, cebimizden para ├ž─▒kacak. Bizim ise bu, hi├ž i┼čimize gelmiyor.

Misaller ├žo─čalt─▒labilir.

─░┼čin ├Âz├╝;

Nefs, i┼čine gelmeyen ┼čeyleri anlamam─▒┼č gibi yapar. Gaflet denilen ┼čeyin bir ba┼čka tarifidir bu. Rabbimiz, m├╝naf─▒klar ve az─▒l─▒ m├╝┼črikler hakk─▒nda hep o i┼člerine gelmeyeni anlamamalar─▒ bak─▒m─▒ndan tariflerde bulunur:

ÔÇťOnlar k├Ârd├╝r, sa─č─▒rd─▒r, dilsizdir!ÔÇŁ (el-Bakara, 18)

├ç├╝nk├╝ i┼člerine gelmeyeni g├Ârmezler, i┼člerine gelmeyeni i┼čitmezler, i┼člerine gelmeyen kelime-i tevhid vb. hak s├Âzleri s├Âylemezler. ├ç├╝nk├╝ g├Âr├╝r, i┼čitir ve s├Âylerlerse m├╝sl├╝man ya┼čant─▒s─▒nda olacaklar. K├╝fr├╝, zulm├╝ ve g├╝nah─▒ b─▒rakmalar─▒, Allah ve Ras├╗l├╝ÔÇÖne itaat etmeleri gerekecek. Azg─▒n, haset├ži ve inat├ž─▒ nefislerinin i┼čine bunlar gelmiyor. ─░drakleri kapanm─▒┼č, kalpleri m├╝h├╝rlenmi┼č.

┬źM├╝sl├╝manlar ise b├Âyle olmaz, olmamal─▒.┬╗ buyuruyor Rabbimiz:

ÔÇť(S├ód─▒k kullar) kendilerine Rablerinin ├óyetleri hat─▒rlat─▒ld─▒─č─▒nda ise, onlara kar┼č─▒ sa─č─▒r ve k├Âr davranmazlar.ÔÇŁ (el-Furk─ün, 73)

Biz elhamd├╝lill├óh m├╝sl├╝man─▒z. Fakat m├╝sl├╝manlar da il├óh├« t├ólimatlar kar┼č─▒s─▒nda; ┬ź─░┼čittik ve itaat ettik!┬╗ demekle m├╝kelleftir. ─░┼čine geleni de─čil, ne s├Âyleniyorsa onu…

Derece derece, All├óhÔÇÖa ve Ras├╗l├╝ÔÇÖne itaat etti─čimiz gibi, i┼čimizde de ├ómirlere itaat etmemiz gerekiyor. Ba┼čta anne-babam─▒z─▒n s├Âz├╝n├╝ tutmal─▒y─▒z. Bir i┼čyerinde, bir m├╝essesede ├žal─▒┼č─▒yorsak vazifemizle al├ókal─▒ s├Âylenenleri tatbik etmemiz boynumuzun borcu. Bir m├óneviyat yoluna intis├ób etmi┼čsek m├╝r┼čidimizin bir s├Âz├╝n├╝ iki etmemeliyiz. Talebeysek hocam─▒z─▒n dedi─čini tutmal─▒y─▒z.

Fakat nefsin, ┬źi┼čine geleni anlama┬╗ bozuklu─čunu gideremezsek, bunlar─▒n hepsi yar─▒m yamalak kalacak. Kaideleri ├ži─čneyen bir vatanda┼č, ├ós├« bir evl├ót, kazanc─▒n─▒ hel├ól ettirmeyen bir ├žal─▒┼čan, terakk├« edemeyen bir dervi┼č ve ba┼čar─▒s─▒z bir talebe olaca─č─▒z.

Çaresi nedir?

Bir t├ólim├ót─▒, bir nasihati yahut bir tavsiyeyi; nefs kula─č─▒yla de─čil, can kula─č─▒yla dinlemek…

Bir kitab─▒, bir sohbeti veya bir notu; nefs g├Âzl├╝─č├╝yle de─čil, can g├Âz├╝yle okumak…

Atalar─▒m─▒z deyim h├óline getirmi┼č:

ÔÇťG├Âz├╝n├╝ d├Ârt a├ž!ÔÇŁ demi┼čler;

ÔÇťBu s├Âz├╝m├╝ kula─č─▒na k├╝pe yap!ÔÇŁ demi┼čler. B├Âyle al─▒c─▒ bir g├Âzle ve i┼čitmeye kararl─▒ bir kulakla dinlersek, bamba┼čka bir idrak seviyemiz olur. Tam ihtiyac─▒m─▒z olan s├Âzleri, bize yazan ve anlatan ki┼čiye, bizzat Allah s├Âyletir o zaman…

Ne mutlu nefsin i┼čine geleni de─čil, iki d├╝nyada kendi yarar─▒na olan─▒ g├Âr├╝p, anlayan, duyan ve tatbik edene!..