Hayat Yolculu─čunda UNUTAMADI─×IM KARELER -21-

YAZAR : Mehmet MENCET

m_mencet_2

 

TAHS─░L YILLARIM

Edebiyat, k├╝lt├╝r ve tarih dergisi olarak her ay ayr─▒ bir zevk, huzur i├žerisinde okudu─čumuz dergimize; ├óciz├óne bir katk─▒m─▒z olarak kaleme ald─▒─č─▒m─▒z h├ót─▒ralar─▒n bu b├Âl├╝m├╝nde, kendi ├Âm├╝r takvimimiz i├žinde bizde izler b─▒rakan h├ót─▒ralar─▒ kaleme almak istedim.

1947 y─▒l─▒nda KeskinÔÇÖde do─čdum. Keskin, Orta AnadoluÔÇÖda tarih├« bir il├žedir. Kavaklar─▒, s├Â─č├╝t a─ča├žlar─▒ ve turnalar─▒ ile me┼čhurdur. Yeti┼čmemizde; her insanda oldu─ču gibi, do─čdu─čumuz topraklar─▒n ve ├ževresinin etkisi vard─▒r. Keskin; Mill├« M├╝cadeleÔÇÖde b├╝y├╝k kahramanl─▒klara sahne olmu┼č, ordumuza ilk u├ža─č─▒ hediye etmi┼čtir. Hatt├ó Yunanl─▒lar─▒n Polatl─▒ÔÇÖya kadar i┼čgalleri s─▒ras─▒nda T├╝rkiye B├╝y├╝k Millet MeclisiÔÇÖnin KeskinÔÇÖe ta┼č─▒nmas─▒ bile s├Âz konusu olmu┼čtur. Daha ├Ânce de meclisin kurulmas─▒ ve AnkaraÔÇÖn─▒n Mill├« M├╝cadeleÔÇÖnin merkezi olmas─▒nda il├žemizin ├Ânemli katk─▒lar─▒ olmu┼čtur.

Babam daha bir ya┼č─▒ndayken 93 Harbi s─▒ras─▒nda KafkasyaÔÇÖdan KeskinÔÇÖe gelen ve oraya yerle┼čen bir ailenin ├žocu─čudur. Rahmetli amcalar─▒mdan biri de HorasanÔÇÖda kalm─▒┼čt─▒r.

Annem ise K─▒r─▒mÔÇÖdan gelen bir ailenin k─▒z─▒d─▒r. Dedem ─░sl├óm ├çavu┼č, KeskinÔÇÖe yerle┼čmi┼č. Bu ┼čekilde Kafkasya ve K─▒r─▒m T├╝rk d├╝nyas─▒n─▒n g├Â├žten kaynaklanan ├žile ve ─▒st─▒raplar─▒n─▒n birle┼čti─či bir ortamda, anne ve babam─▒z─▒n evlilikleri sonucu d├╝nyaya gelmi┼čim.

Babam rahmetli, KeskinÔÇÖde hanc─▒ olarak tan─▒n─▒r. Kiralam─▒┼č oldu─ču iki kap─▒l─▒ b├╝y├╝k bir han─▒ i┼čletirdi. O d├Ânemde, ba┼čka otel ┼čeklinde binalar yoktu. Han─▒n ├╝st b├Âl├╝m├╝ be┼č odal─▒ oteldi. Handa ayr─▒ca; bu─čday, tiftik sat─▒┼č─▒ gibi ticar├« faaliyetler de yap─▒lmaktayd─▒. O zamanlarda Keskin, a─č─▒r ceza merkeziydi. Bu sebeple; Siirt, Kilis, Antep gibi de─či┼čik y├Ârelerden ka├žak├ž─▒l─▒k sebebiyle s├╝rg├╝ne mahk├╗m edilmi┼č insanlar, KeskinÔÇÖe gelirdi. Kalacak yerleri olmayan bu insanlar; mecbur├« olarak hana gelirler, babam da onlara bir a─čabey gibi davran─▒rd─▒. A┼ča─č─▒ katta bulunan odalarda kal─▒rlar, imk├ónlar─▒m─▒z ├Âl├ž├╝s├╝nde onlara yard─▒m ederdik.

Annem rahmetli, ├Âmr├╝ boyunca; kendi yak─▒nlar─▒ ve hana gelen say─▒s─▒z insana yemek yapmak, onlar─▒n ├žama┼č─▒rlar─▒n─▒ y─▒kamak gibi genel ihtiya├žlar─▒n kar┼č─▒lanmas─▒ i├žin ├žabalad─▒. Ayr─▒ca o d├Ânemde KeskinÔÇÖe gelen han─▒m misafirlerin ba┼čka kalacak yerleri olmad─▒─č─▒ndan, onlar─▒ ve hastah├ónelerden taburcu edilen insanlar─▒; iki odal─▒ evimizde a─č─▒rlar, insanlar─▒n s─▒─č─▒na─č─▒ olan bu iki odal─▒ evde ayr─▒ca yedi ├žocu─čun da varl─▒─č─▒ annemi hi├ž yormazd─▒.

─░lkokul ├Â─čretmenlerim rahmetli Cemil Cahit BOZKURT ve Mehmet SEV─░N├ç Beyler tahsil hayat─▒m─▒ takip etmi┼člerdir. Bana ilkokulda bile ayr─▒ bir de─čer vermi┼člerdir, bu da bana ayr─▒ bir hass├ósiyet kazand─▒rm─▒┼čt─▒r.

Ortaokulu okudu─čum bina; Mill├« M├╝cadeleÔÇÖde fi┼čekh├óne olarak kullan─▒lm─▒┼č, daha sonra okul olarak de─čerlendirilmi┼čtir. O d├Ânemlerde Keskin, geli┼čmi┼č bir yer de─čildi. Bu sebeple lise e─čitimi almak i├žin K─▒r─▒kkaleÔÇÖde bulunan teyzemin evine yerle┼čtim. Rahmetli eni┼čtem her h├ólimle ilgilenirdi. Sonradan ├Â─črendim, geceleri param olup olmad─▒─č─▒n─▒ ara┼čt─▒r─▒rm─▒┼č. Kendisi de i┼č├žiydi o d├Ânemde. Sahandaki yumurtan─▒n yar─▒s─▒n─▒ kendi yer, geri kalan─▒n─▒ bana b─▒rak─▒rd─▒. Taksitle ev ald─▒─č─▒, eli dar oldu─ču h├ólde, bu durumu zerre kadar hissettirmezdi. Babama da; ┬źMehmet var diye evime sak─▒n hediye getirme!┬╗ derdi.

Ben lise birinci s─▒n─▒f─▒ bitirdi─čimde rahmetli karde┼čim de ortaokuldan mezun olmu┼čtu. Lise tahsili i├žin onun da K─▒r─▒kkaleÔÇÖye gelmesi gerekiyordu. Bu defa iki karde┼č birden teyzeme y├╝k olmak istemiyorduk. Ancak m├╝stakil ev tutacak madd├« g├╝c├╝m├╝z de olmad─▒─č─▒ndan bizleri bir d├╝┼č├╝nce ald─▒. Karde┼čim de okumak istiyordu. Bir g├╝n babam AnkaraÔÇÖya giderken yan─▒na, o d├Ânemde ba┼č├Â─čretmen dedi─čimiz rahmetli ┬źKeskin Mill├« E─čitim M├╝d├╝r├╝┬╗ oturmu┼č. Beni sormu┼č babama. Babam da;

ÔÇťÔÇôHocam ben de onun g─üilesini ├žekiyorum. Bacana─č─▒n evinde iki karde┼č olmaz, ne yapal─▒m d├╝┼č├╝ncesindeyiz…ÔÇŁ deyince o da;

ÔÇťÔÇôMehmetÔÇÖi Kabata┼č Erkek Lisesine g├Ânderelim.ÔÇŁ demi┼č. Babam;

ÔÇťÔÇôHocam ben MehmetÔÇÖi Kabata┼čÔÇÖta nas─▒l okutay─▒m?ÔÇŁ deyince;

ÔÇťÔÇôSen o i┼če kar─▒┼čma! Resm├« ├Âdemeleri yap, gerisini d├╝┼č├╝nme! Kemal G├ťRSAN adl─▒ okul arkada┼č─▒m var, o okulun m├╝d├╝rl├╝─č├╝n├╝ yapt─▒, T├╝rkiye ├žap─▒nda matematik hocas─▒d─▒r. Elinden geleni yapar!ÔÇŁ deyince; babam rahmetli Kemal G├ťRSAN Beyi bulup okula kayd─▒m─▒ yapt─▒rd─▒. ─░ki y─▒l boyunca ├žok rahat ve g├╝zel bir lise hayat─▒m oldu.

m_mencet

Yahya EfendiÔÇÖnin m├ónev├« civar─▒nda okumak nimeti de nasip oldu. Her hafta sonu s─▒n─▒f─▒m─▒zda bulunan bir arkada┼č─▒ ├ťsk├╝darÔÇÖa g├Ât├╝r├╝r oradan da K─▒s─▒kl─▒ÔÇÖya tramvaya bindirirdim. ├ťsk├╝dar sevgisi ve hasreti beni o y─▒llar etkilemi┼č ama, sonradan fark─▒na vard─▒m.

 

Kaderin ├žizdi─či rota ├╝zerine Ankara Hukuk Fak├╝ltesinde buldum kendimi. Hac─▒ Bayr├óm-─▒ Vel├« HazretleriÔÇÖnin m├ónev├« himayesinde oldu─čumuzdan olsa gerek, bir y─▒l sobas─▒z zor ┼čartlara ra─čmen birinci s─▒n─▒f─▒ tamamlad─▒m. Daha sonra; B├╝lent ARIN├ç, Be┼čir ATALAY, Recep YAZICIO─×LU, Sait YAZICIO─×LU, Celal ├çAKMAK gibi arkada┼člar─▒m─▒z─▒n varl─▒─č─▒yla g├╝zellik kazanan Cebeci Hukuk Yurdunda fak├╝lteyi bitirdim.

KeskinÔÇÖe d├Ând├╝kten sonra adliyeye gider, duru┼čma izlerdim. Han─▒m─▒za bir g├╝n be┼č-alt─▒ adet hindi gelmi┼čti. Babam bunlar─▒ bir s├╝re beslemi┼č, daha sonra postane yak─▒n oldu─ču i├žin orada ├žal─▒┼čan Mustafa ├çavu┼č adl─▒ hizmetliye;

ÔÇťÔÇôBende be┼č-alt─▒ hindi var, sahibi ararsa haberin olsun!ÔÇŁ demi┼č. O da;

ÔÇťÔÇôBizim m├╝d├╝r beyin hindileri kayboldu, bunlar olsa gerek!ÔÇŁ demi┼č. Tan─▒m─▒┼č hindileri, g├Ât├╝rm├╝┼č. O zaman ileride kay─▒npederim olacak H├╝seyin ERTURAN ile tan─▒┼čmam─▒z b├Âyle ger├žekle┼čti. Kolunda kol├žaklar, g├Âz├╝nde ince tel g├Âzl├╝kler, cidd├«, i┼čine ba─čl─▒ bir ┼čahsiyetti. Tan─▒┼čt─▒k ve bu samimiyetimiz sonucu 1970 y─▒l─▒nda Elif adl─▒ k─▒z─▒yla ni┼čanland─▒k.