Hayat Yolculu─čunda┬áUNUTAMADI─×IM KARELER -12-

YAZAR : Mehmet MENCET

mehmet_mencet_yuzakidergisi_ocak2016

BO┼×ANMA ve EBEVEYNLER─░N ROL├ť

Bug├╝n gen├žler; b├╝t├╝n madd├« imk├ónlar─▒n─▒ son noktas─▒na kadar zorlay─▒p, hatt├ó kredi bile al─▒p, hi├ž eksiksiz yuva kuruyorlar.

Kimseye dan─▒┼čmadan, kafalar─▒na g├Âre bir e┼č se├žiyorlar. ┼×imdilerde bir ┬źelektrik alma┬╗ l├óf─▒ ├ž─▒kt─▒. Aileler birbirine uyumlu mu, r─▒z├ólar─▒ var m─▒? D├╝┼č├╝nm├╝yorlar. Aileler uyu┼čmay─▒nca, biraz da madd├« imk├óns─▒zl─▒klar, taksitler aras─▒nda bocalama, belki de i┼č kayb─▒… derken hemen mahkemenin yolu.

Bazen aileler; ├žocuklar─▒n─▒ h├ól├ó k├╝├ž├╝km├╝┼č gibi g├Âr├╝p, onlara evlili─čin, e┼činin sorumlulu─čunu vermiyorlar.

Bir yak─▒n─▒m─▒z─▒n o─člu evlendi, k─▒z─▒n annesinin ├╝st kat─▒n─▒ kiralad─▒lar. Delikanl─▒, sabah gidip ak┼čam geliyor. Her g├╝n han─▒m─▒ annesinde; ┬źAnnem yemek yapt─▒.┬╗ diye orada yiyorlar. Bu her g├╝n b├Âyle. Delikanl─▒;

ÔÇťBak han─▒m! Ben sabahtan gidiyorum sen annenle doya doya otur. Ka├ž ayd─▒r evimizde bir ├žay bile pi┼čmedi. Yorgun geliyorum. Her g├╝n ben annenin evine gitmek zorunda m─▒y─▒m? Eve gelince pijamam─▒ giyip istirahat etmek istiyorum. Bu b├Âyle olmaz! Ak┼čam da sen pi┼čir annene g├Ât├╝r!ÔÇŁ dediyse de de─či┼čen bir ┼čey yok. O kadar ba─č─▒ml─▒ ki sonunda ayr─▒ld─▒lar.

Gen├žler hata yap─▒yor ama ya┼čl─▒lar─▒n da biraz daha anlay─▒┼čl─▒ ve yol g├Âsterici olmas─▒ gerekiyor. En ufak bir ┼čik├óyette;

┬źNiye ├žekiyorsun, biz seni bunun i├žin mi b├╝y├╝tt├╝k? Bizim kap─▒m─▒z her zaman a├ž─▒k, gel!┬╗ diyorlar.

Yine gen├ž bir ├žift; hen├╝z bir y─▒l bile olmam─▒┼č, bo┼čanacaklar. Sebep? ┼×ahitler dinlenecek, k─▒z taraf─▒ndan bir ┼čahit diyor ki:

ÔÇťÔÇôBu k─▒z o kadar iyidir ki melek desek az olur.ÔÇŁ

O─član taraf─▒ da;

ÔÇťÔÇôAman bunun ┼čerrinden. Allah korusun! B├Âylesi g├Âr├╝lmemi┼č…ÔÇŁ

Buyurun bakal─▒m, hangisi do─čru? Nas─▒l karar verelim? ─░ki taraf─▒ da dinledim. En sonunda;

ÔÇťÔÇôSiz nas─▒l m├╝sl├╝mans─▒n─▒z, sizde hi├ž ├óhiret kayg─▒s─▒ yok mu?ÔÇŁ dedim.

Be┼č-alt─▒ ayl─▒k gelin. Kay─▒nv├ólide ile ayn─▒ apartmanda oturuyorlar. Sabah gelin han─▒m geliyor, ak┼čama kadar beraberler, evlerine sadece yatmaya gidiyorlar. Bir g├╝n yeni gelin heves etmi┼č;

ÔÇťÔÇôE┼čyalar─▒m─▒ hi├ž kullanmad─▒m. S├╝rpriz yapay─▒m…ÔÇŁ diye kendi evinde sabah kahvalt─▒s─▒ haz─▒rlay─▒p kay─▒nv├ólidesini buyur etmi┼č. Etmi┼č ama kay─▒nv├ólide k─▒y├ómeti koparm─▒┼č;

ÔÇťÔÇôAyr─▒ sofra m─▒ kuruyorsun, ayr─▒ olmak m─▒ istiyorsun?ÔÇŁ bunun gibi bir s├╝r├╝ tats─▒z s├Âzler. Bunun gibi sebepler ve bo┼čand─▒lar. Bazen de b├╝y├╝klerin dengesiz davran─▒┼člar─▒ ve kaprisleri y├╝z├╝nden gen├žlere hayat─▒ zindan ediyorlar. Kar┼č─▒s─▒ndaki insana hayat hakk─▒ tan─▒m─▒yorlar, baz─▒lar─▒ da maalesef ba┼člamadan bitiyor.

D├╝─č├╝n tak─▒lar─▒n─▒ k─▒z─▒n babas─▒ almak istiyor, gelin diyor ki:

ÔÇťÔÇôBabam ├žok bor├žland─▒, ona versek!ÔÇŁ

Damat da;

ÔÇťÔÇôBiz de bor├žland─▒k, ne yapal─▒m?ÔÇŁ derken bir kavga ├ž─▒k─▒yor. Gelin bilezikleri verirken, gelini d├Âv├╝yorlar. A─čz─▒, burnu kan i├žinde, iki taraf birbirine giriyor salonda. B├Âylece ba┼člamadan bitiyor.

Bunlar cahil diyeceksiniz…

Kar─▒-koca ikisi de profes├Âr, y─▒llar sonra ayr─▒lmaya karar vermi┼čler. Erkek bir liste getirmi┼č;

ÔÇťKay─▒nv├ólidem y─▒llard─▒r bizde. Bu liste de onun mutfak masraf─▒…ÔÇŁ demez mi! Oysa torunlar─▒na bakm─▒┼č, k─▒z─▒na yard─▒mc─▒ olmu┼č. Bunlar da okumu┼č kesim…

BO┼×ANMA ve ├çOCUKLAR

Bo┼čanmalar─▒n en b├╝y├╝k ma─čdurlar─▒ ├žocuklar…

Bazen baban─▒n alkol, kumar vs. k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒klar─▒ ve dayak sebebiyle ├žekilmez h├óle gelen, son bulan evliliklerde bile ├žocuklar b├╝y├╝y├╝nce; ┬źAnneci─čim sen hakl─▒yd─▒n!┬╗ demiyor. ┬ź─░yi-k├Ât├╝ idare etseydin, bize baba yoklu─ču g├Âstermeseydin.┬╗ diyenleri ├žok g├Ârd├╝k. Anne-baba insan─▒n ├ódeta bedeninden bir par├ža. Biri olmay─▒nca di─čeri onun yerini tutmuyor.

Okuldaki ├Â─črencilerin neredeyse y├╝zde altm─▒┼č─▒ bo┼čanm─▒┼č ailelerin ├žocuklar─▒, hep bir yanlar─▒ eksik bu yavrular─▒n. B├╝y├╝klerin kaprisleri y├╝z├╝nden… ─░nsan─▒n en ├Ânemli varl─▒─č─▒ evl├ót. Hayatta ├žekilen b├╝t├╝n s─▒k─▒nt─▒lar evl├ótlar i├žin de─čil mi? Bu kadar k─▒ymetli varl─▒klar, bir hi├ž u─čruna telef oluyor. Uyu┼čturucu, baz─▒ k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒klar, psikolojik bozukluk, mutsuz fertler ├žo─čal─▒yor. Diplomalar artt─▒ ama ruh sa─čl─▒─č─▒ yerinde insan ├žok az. Bo┼čanmalar bu kadar ├žok de─čilken, psikolojik hastal─▒klar ve bunlar─▒n doktor klinikleri bu kadar ├žok ve yayg─▒n de─čildi.

Bir k─▒z, bir o─član ├žocu─ču olan bir aile geldi. Baba;

ÔÇťÔÇôBen ├žal─▒┼č─▒yorum, ├žocuklara bak─▒p, onlarla ilgilenemem.ÔÇŁ dedi. Anne de;

ÔÇťÔÇôBen de ├žal─▒┼čaca─č─▒m, ├žocuklar babada kals─▒n.ÔÇŁ dedi.

├çocuklar birbirine sar─▒l─▒p ├Âyle bir a─čla┼čt─▒lar ki;

ÔÇťÔÇôBiz ne olaca─č─▒z?ÔÇŁ diye mahkemede. Herkes duyguland─▒:

ÔÇťÔÇôSizde hi├ž merhamet yok mu? Ne bi├žim anne babas─▒n─▒z? Evl├ót sahibi olmak i├žin y─▒llarca tedavi olanlar var. ─░stemiyorsan─▒z ben evime g├Ât├╝reyim bu ├žocuklar─▒…ÔÇŁ dedim.

Yine iki ├žocuk duru┼čmaya anne-babayla geldiler, bo┼čanmaya kararl─▒lar. ├çocu─čun biri annede di─čeri de babada kalacak ┼čekilde anla┼čt─▒lar. O s─▒rada ├žocuklar;

ÔÇťHay─▒r biz ikinizi de istemiyoruz!ÔÇŁ diye ba─č─▒rarak d─▒┼čar─▒ ├ž─▒kt─▒lar. Oradaki herkes etkilendi. Ve bo┼čanmaktan vazge├žtiler. B├╝y├╝kler onlar─▒ ├Â─č├╝tlemi┼č ┬źb├Âyle tepki verin┬╗ diye. O da iyi oldu.

Evl├ótlar d├╝nya hazinesi hele bir de torunlar ne kadar seviliyor. ┬źSanki cevizin i├ži┬╗ diyor eskiler. Besleyip b├╝y├╝tt├╝─č├╝n├╝z a─čac─▒n meyvesi gibi, y─▒llar sonra yeniden bebek sevgisi… Belki hayat─▒n yo─čun temposunda vakit ay─▒ramad─▒─č─▒m─▒z, sevemedi─čimiz ci─čerp├órelerin yavrusu… ┼×imdi b├╝t├╝n sevginizi onlara hasrediyorsunuz.

Fakat bir ayr─▒l─▒k olursa, ├žocuklar karma┼č─▒k duygulara d├╝┼č├╝yor…

Evli, ├╝├ž ├žocuklu bir aile, anne-baba m├╝naka┼ča ediyorlar. Han─▒m da ├žocuklar─▒ al─▒p baba evine gidiyor. Hani derler ya;

┬ź├ľfke gelince ak─▒l gidermi┼č.┬╗ Bir m├╝ddet sonra baban─▒n ├Âfkesi ge├žmi┼č, ├žocuklar─▒n─▒ ├Âzlemi┼č. Kendisi de iyi bir mevki sahibi, belki gelirse e┼čini ve ├žocuklar─▒n─▒ getirecek, de─čilse onlar─▒ g├Ârm├╝┼č olacak. Kay─▒npederinin evine gelip kap─▒y─▒ ├žalm─▒┼č, kay─▒npeder kap─▒y─▒ a├žm─▒┼č;

┬źHay─▒r buraya gelemezsin. ─░zin vermiyorum.┬╗ demi┼č, kapatm─▒┼č. Adam da ├žocuklar─▒ ├Âzledi─čini, g├Ârmek istedi─čini s├Âyleyerek aya─č─▒n─▒ uzatm─▒┼č kap─▒y─▒ zorla a├žmaya ├žal─▒┼čm─▒┼č. O s─▒rada a┼ča─č─▒daki m├╝naka┼čay─▒ duyan ├žocuklar, babalar─▒n─▒n sesini duyunca;

┬źBaba bizi kurtar!┬╗ diye ba─čr─▒┼čm─▒┼člar. A┼ča─č─▒da tart─▒┼čma h─▒zlanm─▒┼č;

┬źG├Âsterirdin g├Âstermezdin…┬╗ derken gen├ž bir yumruk atm─▒┼č. Adam─▒n ba┼č─▒ duvara ├žarpm─▒┼č ve ├Âlm├╝┼č.

Buyurun bakal─▒m bir anda hi├ž yok yere k─ütil. Han─▒m da ne yapaca─č─▒n─▒ ┼ča┼č─▒rm─▒┼č; bir yanda babas─▒, bir yanda k─ütil kocas─▒, karde┼čleri kar┼č─▒ ├ž─▒k─▒yor. Biraz anlay─▒┼č g├Âsterseydi…

Yuva y─▒kmak ├žok kolay ama yapmak bir o kadar zor.

Y─▒llarca ├žocuklar─▒ olmam─▒┼č bir ├žift geldi, nihayet bir bebekleri olmu┼č. ─░sim koyma y├╝z├╝nden anla┼čamam─▒┼člar, d├óv├ó a├žm─▒┼člar;

ÔÇťAllah size ne g├╝zel bir evl├ót vermi┼č, bu nimetin fark─▒nda de─čil misiniz?ÔÇŁ dedim.

Kolay kolay bo┼čam─▒yor, sudan sebeplerle gelenlere nasihat ediyor;

┬ź┼×u anda ├Âfkelisiniz, hele biraz daha d├╝┼č├╝n├╝n!┬╗ diye m├╝hlet veriyordum;

┬źBu d├╝nya ge├žici, neyi payla┼čam─▒yorsunuz?┬╗ diye. Bazen bir daha gelmiyorlard─▒ belli ki vazge├žmi┼čler. Hatt├ó benim ad─▒m─▒ bo┼čamayan h├ókim koymu┼člar;

┬źOna gitme! Hemen bo┼čanmak istersen ba┼čka yerde a├ž d├óv├óy─▒…┬╗ diyorlarm─▒┼č.

Eskiden; insanlar e┼činden s─▒k─▒nt─▒ g├Ârse de;

┬źEl ├ólem ne der, bu benim kaderim.┬╗ diye katlan─▒rd─▒. Zaman i├žinde gen├žli─čin verdi─či o a┼č─▒r─▒l─▒klar d├╝zelir, yuva sars─▒nt─▒ ge├žirse de y─▒k─▒lmam─▒┼č olurdu. Hatt├ó;

┬źYast─▒k de─či┼čmekle kader de─či┼čmez.┬╗ derlerdi. ┼×imdi tahamm├╝l ise az…

YALANCI ┼×AH─░TL─░K

Bir g├╝n yine bir bo┼čanmak isteyen bir ├žift geldi. Kar─▒s─▒n─▒n kendi en yak─▒n arkada┼č─▒yla anla┼čt─▒─č─▒ndan ┼č├╝phelendi─či i├žin bo┼čanmak istedi─čini s├Âyledi. Daha sonra anla┼č─▒ld─▒ ki arkada┼č─▒na rica etmi┼č;

ÔÇťÔÇôNe olur ┼čunun g├Ânl├╝n├╝ ├žel de benden bo┼čans─▒n, sen de ister al ister alma!ÔÇŁ diye.

Arkada┼č─▒ da;

ÔÇťÔÇôYenge senin gibi bir e┼čim olsayd─▒, ne kadar iyisin. Ama arkada┼č─▒m senin k─▒ymetini bilmiyor sana yaz─▒k oluyor…ÔÇŁ gibi s├Âzler s├Âyleyerek han─▒m─▒ kand─▒r─▒yor. Bu al├žakl─▒─č─▒ yapan insanlar da var maalesef.

├çocuklar─▒na nafaka vermemek i├žin t├╝rl├╝ bahane ve ac─▒mas─▒zca iftiralar, yalanc─▒ ┼čahitler bularak;

┬źBu ├žocuklar benim de─čil!┬╗ diyen babalar; hem d├╝nyas─▒na hem ├óhiretine hem de evl├ótlar─▒na ne kadar b├╝y├╝k bir zul├╝md├╝r.

┼×ahitler geldi, birisi dolmu┼č ┼čof├Âr├╝. Olay─▒ anlat─▒yor:

ÔÇťÔÇôEfendim, ben yengeyi bir adamla yan yana y├╝r├╝rken g├Ârd├╝m.ÔÇŁ

ÔÇťÔÇôNerede ve nas─▒l?ÔÇŁ

ÔÇťÔÇôAntalyaÔÇÖn─▒n en i┼člek caddesinde arabayla giderken yan─▒nda bir adam g├Ârd├╝m.ÔÇŁ

ÔÇťÔÇôKarde┼čim! Sen araba kullan─▒rken, o kadar kalabal─▒k bir caddede nas─▒l g├Ârebildin? ─░nsanlar her durumda yan yana gelebilir. Yan─▒ndan ge├žebilir, hem araba kullan─▒p hem de nas─▒l g├Ârebildin? AllahÔÇÖtan kork!ÔÇŁ

AntalyaÔÇÖn─▒n bir il├žesinde, s─▒rf yalanc─▒ ┼čahitlik yapmak i├žin insanlar─▒n topland─▒─č─▒ bir kahve bile var. Ver paray─▒, h├ódiseyi anlat, ┼čahitler haz─▒r.

Yalanc─▒ ┼čahitlik m├╝ÔÇÖmin bir kulun vasf─▒ olamaz.

─░┼čte ├óyet-i ker├«meler, had├«s-i ┼čerifler ve ├ólimlerin ikazlar─▒:

ÔÇťOnlar o m├╝ÔÇÖminler ki, yalan yere ┼čahitlik etmezler. Bo┼č ┼čeyler, s├Âz ve hareketler ile kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ zaman y├╝z ├ževirerek, vakarla ge├žip giderler.ÔÇŁ (el-Furk─ün, 72)

├ľmer bin Hattab -rad─▒yall├óhu anh-ÔÇÖa Irakl─▒ bir adam gelerek;

ÔÇťÔÇôSana ba┼č─▒ ve sonu olmayan bir i┼č i├žin geldim.ÔÇŁ deyince, Hazret-i ├ľmer;

ÔÇťÔÇôO nedir?ÔÇŁ diye sordu. Adam;

ÔÇťÔÇô├ťlkemizde ba┼č g├Âsteren yalan yere ┼čahitlik.ÔÇŁ cevab─▒n─▒ verdi. Hazret-i ├ľmer de;

ÔÇťÔÇôGer├žekten ├Âyle mi oldu?ÔÇŁ dedi. Adam;

ÔÇťÔÇôEvet!ÔÇŁ deyince, Hazret-i ├ľmer;

ÔÇťÔÇôVall├óhi; ─░sl├ómÔÇÖda hi├žbir kimse, f├ós─▒klar─▒n ┼čah├ódetiyle hapsedilmez!ÔÇŁ dedi. (D├óm├ód, MecmauÔÇÖl-Enhur)

Yalanc─▒ ┼čahitlik, en b├╝y├╝k g├╝nahlardand─▒r.

Ashâb-ı kiram anlatıyor:

Biz Ras├╗lullah -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-ÔÇÖin yan─▒ndayd─▒k, ├╝├ž defa;

ÔÇťSize en b├╝y├╝k g├╝nahlar─▒ haber vereyim mi?ÔÇŁ diyerek ┼čunlar─▒ s─▒ralad─▒:

ÔÇť1. All├óhÔÇÖa ortak ko┼čmak.

2. Ana babaya âsî olmak.

3. Yalanc─▒ ┼čahitlik yapmak. Dikkat ediniz yalanc─▒ ┼čahitlik ve yalan konu┼čmak birdir.ÔÇŁ dedi ve yasland─▒─č─▒ yerden do─črulup oturdu. Bunlar─▒ tekrar tekrar s├Âyledi. Nihayet biz -├╝z├╝nt├╝ ve ac─▒dan dolay─▒- ┬źke┼čke sussa┬╗ diye d├╝┼č├╝nd├╝k. (Buh├ór├«, M├╝slim, Tirmiz├«)

All├óhÔÇÖa ortak ko┼čmak ve ana-babaya ├ós├« olmak g├╝nahlar─▒ndan sonra; Hazret-i PeygamberÔÇÖin yapm─▒┼č olduklar─▒ yeni bir uyarma, i┼čin ├Ânemini g├Âstermektedir.

Yaslanm─▒┼čken diz ├╝zerine oturarak;

ÔÇťHele yalan yere ┼čahitlik etmekten sak─▒n─▒n─▒z!ÔÇŁ buyurmas─▒, ┼čirkten sonra en b├╝y├╝k g├╝nah─▒n yalan yere ┼čahitlik olmas─▒ gerekti─čini bize d├╝┼č├╝nd├╝rmektedir.

├ç├╝nk├╝ yalan yere ┼čahitlik; b├╝t├╝n, haklar─▒n yok edilmesine sebep olaca─č─▒ gibi -Allah korusun- haks─▒z yere bir kimsenin, belki binlerce ki┼činin ├Âl├╝m├╝ne de sebep olabilir.

Bundan dolay─▒ ger├žekten yalan yere ┼čahitlik etmek, ┼čirkten sonra en b├╝y├╝k g├╝naht─▒r.

Yalanc─▒ ┼čahitlik, Allah -celle cel├ól├╝h├╗-ÔÇÖya ┼čirk ko┼čmakla e┼čittir.

All├óhÔÇÖ─▒n Ras├╗l├╝ kalk─▒p hutbe okudu ve ├╝├ž kere;

ÔÇťEy insanlar! Yalan ┼čahitlik All├óhÔÇÖa ┼čirk ko┼čmakla e┼čittir.ÔÇŁ buyurdu. Sonra da;

ÔÇťO h├ólde murdardan, putlardan ka├ž─▒n─▒n ve yalan s├Âzden ├žekinin.ÔÇŁ ├óyetini okudu.ÔÇŁ (el-Hac, 30-31; ─░m├óm-─▒ Ahmed)

ÔÇťHer kim bilmedi─či konuda bir m├╝sl├╝man─▒n aleyhine ┼čahitlik yaparsa cehennemdeki yerine haz─▒rlans─▒n.ÔÇŁ (─░m├óm-─▒ Ahmed)

Ras├╗lullah -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- bize bir hutbe ├«r├ód etti. Hadiste ┼ču ifadelere de yer verilmi┼čtir:

ÔÇťHer kim ┼čahitli─činden vazge├žer yahut ┼čahitli─čini gizlerse, Allah Te├ól├ó; o kimseye k─▒y├ómet g├╝n├╝ yarat─▒klar─▒n ├Ân├╝nde kendi etini yedirecek ve dilini ├ži─čner vaziyette onu cehenneme sokacakt─▒r.

Kim de bir m├╝sl├╝mana yahut bir k├ófire yalan yere ┼čahitlik yaparsa, k─▒y├ómet g├╝n├╝ dilinden as─▒lacak ve cehennemin en alt derecesinde m├╝naf─▒klarla beraber olacakt─▒r.

Kim de g├Ârmedi─či bir r├╝yay─▒ g├Ârm├╝┼č gibi anlat─▒rsa, yalan yere ┼čahitlik yapm─▒┼č gibi olur.ÔÇŁ (el-H├óris)