DUT A─×ACI

YAZAR : Hakk─▒ ┼×ENER sairimam01@hotmail.com

h_sener-yuzakidergisi-eylul2015

Ramazan ay─▒n─▒n son g├╝nleriydi…

Her bir ta┼č─▒n─▒, a─čac─▒n─▒; kar─▒nca misali birer birer ta┼č─▒y─▒p, sevgiyle, emekle in┼ča etti─či evinin bir odas─▒nda hareketsiz ve sessiz yat─▒yordu.

─░ki y─▒ld─▒r rahats─▒zd─▒. Ancak evinde i├žeri d─▒┼čar─▒ girip ├ž─▒k─▒yor, uzaklara gidemiyordu. Evin ├Ân├╝nde bir tahta divan─▒ vard─▒. ├ťzerine oturur, k├Ây├╝ ├ževreleyen da─člar─▒, yama├žlar─▒, uzaklardan g├Âr├╝nen tarlalar─▒ uzun uzun seyreder, bazen i├ž ge├žirir; saatlerce burada oturdu─ču olurdu. Yoldan gelip ge├žen olursa sel├ómla┼č─▒p h├ól-hat─▒r soru┼čurlard─▒.

O tahta divan─▒n ├╝zerinde kar┼č─▒lar─▒ seyrederken, kim bilir neler d├╝┼č├╝n├╝rd├╝. Da─člarda ad─▒m atmad─▒─č─▒, aya─č─▒n─▒n de─čmedi─či yer yoktur belki. K─▒┼č-yaz ├žobanl─▒k yapard─▒. Bazen ├Âyle kar ya─čard─▒ ki, batsan ├ž─▒kamazs─▒n adam boyu… Aya─č─▒n─▒ basacak kara yer bulmak m├╝mk├╝n de─čil. Ate┼č yakar, kar─▒ eritip suyuyla abdestini al─▒r, kar ├╝zerinde namaz─▒n─▒ k─▒lard─▒. Ne so─čuk, ne s─▒cak, ne de i┼č tel├ó┼č─▒ onu namaz─▒ndan al─▒koyamazd─▒. Yama├žlarda tarlalar─▒ vard─▒. Kara sabanla ├žift s├╝rer, ekin ekerdi. B├╝t├╝n kazanc─▒; al─▒n teri, bilek zoruydu. Bu zorluklar i├žerisinde yedi evl├ót b├╝y├╝tm├╝┼č; her birisi memleketin bir yerine da─č─▒lm─▒┼č, kimi memur kimi i┼č├ži her biri ev-yurt sahibi olmu┼čtu. Ku┼č misali birer birer yuvadan u├žurmu┼čtu hepsini. Yan─▒nda hizmetini g├Âren, sabah-ak┼čam hep g├Âr├╝┼čt├╝kleri bir o─člu kalm─▒┼čt─▒, Cumali. Zaten bir onu tan─▒r olmu┼čtu son zamanlar─▒nda. Ba┼čkalar─▒ yan─▒na geldi─činde, bir aral─▒k tan─▒r gibi olsa da az sonra unuturdu kim olduklar─▒n─▒. Art─▒k o tahta divan─▒n ├╝zeri bo┼čtu, ├ž─▒k─▒p oturmaz olmu┼čtu ├╝zerine.

Yemeyi de kesmi┼čti art─▒k, sadece su istiyordu. Gelen-giden, dost-akraba bildiklerince; KurÔÇÖ├ón okuyorlard─▒ yan─▒nda. Yerinden do─črulup namaz k─▒lamasa da bir tesbihi vard─▒ elinde, g├Âzleri kapal─▒, dudaklar k─▒p─▒r k─▒p─▒r s├╝rekli zikir ederdi. ├çok uzun zaman ├Ânce alm─▒┼č oldu─ču virdini hi├ž b─▒rakmad─▒.

Kendini iyi hissetti─či g├╝nlerden birinde, CumaliÔÇÖye demi┼č ki:

ÔÇťO─člum ├žoktand─▒r CumaÔÇÖya gidemedim. Seninle bir y─▒kanal─▒m, temizlenelim. Beraber gidip en ├Ân safta bir Cuma namaz─▒ k─▒lal─▒m.ÔÇŁ

Uzaklarda olan o─čullar─▒ndan Ahmet; bayram yakla┼č─▒yor diye izine ├ž─▒k─▒p, e┼čiyle birlikte yengesini de alarak k├Âye gelmi┼čti. Babas─▒; suyu da istemez olmu┼čtu, ama hen├╝z ya┼č─▒yordu. Annesi ve a─čabeyi ile biraz hasb─▒h├ól ettikten sonra, Cumali dedi ki:

ÔÇťÔÇôKarde┼čim, babam─▒z sa─čl─▒─č─▒nda ┼č├Âyle bir ┼čey s├Âylemi┼čti:

┬źBen ├Âld├╝─č├╝mde mezar─▒ma men┼čei belli olmayan ┼č├╝pheli bir ┼čey koymay─▒n. ┼×u dut a─čac─▒n─▒n fidan─▒n─▒ kendi al─▒n terimle kazand─▒─č─▒m parayla ald─▒m. Bunu kesip mezar─▒ma tahta yapars─▒n─▒z.┬╗ Emr-i Hak v├ók├« olup ba┼č─▒m─▒z tel├ó┼čeye d├╝┼čmeden, ben bu dutu kesip haz─▒r edeyim, ne olur ne olmaz…ÔÇŁ

Cumali; baz─▒ dallar─▒ kardan, f─▒rt─▒nadan k─▒r─▒lm─▒┼č ancak g├Âvdesi ve bir-iki dal─▒ sa─člam olan dut a─čac─▒n─▒n yan─▒na geldi. Yola do─čru uzanan dala baltay─▒ vurdu─ču an, i├žeriden seslendiler:

ÔÇťA─čabey, babam─▒za bir ┼čey oldu!ÔÇŁ

Az sonra;

ÔÇťTamam ge├žti!ÔÇŁ dediler. Cumali, motoru ├žal─▒┼čt─▒r─▒p dutun g├Âvdesini kesmeye ba┼člad─▒.

Bir ka├ž g├╝nd├╝r sudan ba┼čka bir ┼čey istemiyordu. Son zamanlarda onu da istemez olmu┼čtu. Bu g├╝n zemzem suyu verdiler birka├ž damla, onu reddetmedi. Ba┼č ucunda KurÔÇÖ├ón okuyorlard─▒. Tesbihi h├ólen avucunda, dudaklar─▒n─▒ zemzemle ─▒slat─▒yorlar ve aln─▒ terliyordu. Cumali, dutun g├Âvdesini kesti ve dutun devrilip yere d├╝┼čme sesi duyulurken o da son nefesini veriyordu!

Babalar─▒ yoktu art─▒k! Dolan─▒p g├Âlgesine s─▒─č─▒nd─▒klar─▒ ulu ├ž─▒nar, devrilmi┼čti. O an; Mehmet, Cumali ve Ahmet, annelerinin y├╝z├╝ne bakt─▒lar; ┬źBaba!┬╗ diye seslenecekleri biri kalmam─▒┼čt─▒, birbirine sar─▒lm─▒┼č ├╝├ž yetimdiler.

─░mam ─░smail; ├Â─čle namaz─▒n─▒ k─▒ld─▒rm─▒┼č, eve gelmi┼čti. Her g├╝n oldu─ču gibi k├Ây├╝ne telefon edip a─čabeyi ile konu┼čtu;

ÔÇťÔÇôKarde┼čim, yeni bir ┼čey yok, g├Ârevine devam et, ortal─▒k Ramazan, senin g├Ârevinin ba┼č─▒nda olman l├óz─▒m.ÔÇŁ dediler.

Hava s─▒cak oldu─čundan d─▒┼čar─▒ ├ž─▒k─▒lacak gibi de─čil, evde istirahat ediyordu. Vakit ikindiye yakla┼č─▒rken telefonu ├žald─▒, arayan Ahmet idi;

ÔÇťÔÇôA─čabey, l├óf─▒ uzatmaya gerek yok. Babam─▒z─▒ kaybettik!ÔÇŁ dedi. Babas─▒n─▒n ya┼čl─▒, biraz da rahats─▒z oldu─čunu bilen ─░smail, her ne kadar iki senedir bu haberi duymaya kendini haz─▒rlamaya ├žal─▒┼čsa da g├Âzleri doldu, burun dire─činin s─▒zlad─▒─č─▒n─▒ hissetti ve g├Âzlerinden akan ya┼člarla birlikte;

┬ź─░nn├ó lill├óhi ve inn├ó ileyhi r├óci├╗n.┬╗ diyebildi.

G├╝nlerden Per┼čembe, Ramazan Bayram─▒ arefesiydi. Biraz da ┼čair olan ─░mam ─░smailÔÇÖin dilinden d├Âk├╝len ilk s├Âzler ┼čunlar oldu:

Babam─▒n ├Ân ad─▒ CumaÔÇÖyd─▒ Cuma,
Tecellî ki yarın günlerden Cuma.
Gurbet elde yetim kald─▒m bu sene,
Bir g├╝nden az kalm─▒┼č iken bayrama…

Kalk─▒p haz─▒rlanarak d─▒┼čar─▒ ├ž─▒kt─▒, ├Ânce dairesini aray─▒p durumu haber verdi, izin ald─▒. Sonra memleketine gidebilmek i├žin u├žak bileti soru┼čturdu. Ak┼čam saat dokuzda bilet bulabildi. E┼či ve ├žocuklar─▒, ├žok ├Ânce gitmi┼č olduklar─▒ndan gurbette yaln─▒zd─▒. Ac─▒ haberi al─▒ncaya kadar pek ├Ânemsemiyordu ama i┼čte ┼čimdi gurbetlik dokunmu┼čtu do─črusu.

─░kindi namaz─▒n─▒ camisinde k─▒ld─▒r─▒p cemaatiyle haberi payla┼čt─▒ktan sonra eve gelerek; akl─▒n─▒n erdi─či, elinin yetti─čince haz─▒rlan─▒p yola ├ž─▒kt─▒. Havaalan─▒na var─▒p u├žak saatini beklemeye ba┼člad─▒. Tam iftar saatinde alelacele iftar─▒n─▒ yap─▒p u├ža─ča bindi. Biraz sonra u├žak havaland─▒, art─▒k gidiyordu. Etraf─▒nda olup bitenden habersiz, hayallere dalm─▒┼čt─▒.

Bir bayram g├╝n├╝, k├Âye geldiklerinde babas─▒yla sohbet ederken, babas─▒;

ÔÇťÔÇôO─člum ne zaman yola ├ž─▒kt─▒n─▒z?ÔÇŁ diye sordu─čunda;

ÔÇťÔÇôBayram namaz─▒n─▒ k─▒ld─▒rd─▒m, ├Â─čleye do─čru yola ├ž─▒kt─▒k.ÔÇŁ diye cevap verince, bayram─▒n ikinci g├╝n├╝ ak┼čam s─▒ras─▒ eve gelen o─čluna;

ÔÇťÔÇôO─člum! ┬źBaban ├Âld├╝!┬╗ diye duysan sen gelene kadar ben kokar─▒m.ÔÇŁ demi┼č, o da;

ÔÇťÔÇôBabac─▒─č─▒m! O zaman ┼čimdiden hakk─▒n─▒ hel├ól et! Ne olur ne olmaz…ÔÇŁ diyerek ┼čakala┼čm─▒┼člar, babas─▒;

ÔÇťÔÇôKat kat hel├ól olsun! Mevl├óÔÇÖm; ┬źKand─▒m!┬╗ diyene kadar sizden r├óz─▒ olsun…ÔÇŁ diyerek mukabele etmi┼čti.ÔÇŁ

S─▒k s─▒k hel├ólle┼čirlerdi.

ÔÇťYerden g├Â─če kadar hel├ól olsun!ÔÇŁ derdi hep. Hat─▒rlad─▒─č─▒ en k├╝├ž├╝k ya┼č─▒ndan son g├╝nlerine kadar ne varsa bir bir g├Âz├╝n├╝n ├Ân├╝nden ge├žti gitti. En ├žok da o bayram g├╝n├╝ yapt─▒klar─▒ konu┼čma tak─▒ld─▒ akl─▒na. Yine bayram g├╝n├╝yd├╝ amma babas─▒n─▒n dedi─či gibi olmu┼čtu;

ÔÇťBaban ├Âld├╝!ÔÇŁ demi┼člerdi ve gidiyordu…

Biraz sonra u├žak, Adana havaalan─▒na ini┼č yapt─▒. AdanaÔÇÖda daha ├Ânce ─░stanbulÔÇÖdan hareket etmi┼č olan ye─čeniyle bulu┼čtular. Gece on bir bu├žuk arabas─▒yla KozanÔÇÖa ge├žtiler. Oradan da kendilerini kar┼č─▒lamaya gelen Ahmet ve di─čer ye─čeniyle birlikte SaimbeyliÔÇÖye do─čru hareket ettiler. Gece saat ├╝├ž s─▒ralar─▒nda ├çatak K├Ây├╝ÔÇÖne varabildiler.

Per┼čembe g├╝n├╝ ├Âl├╝m haberi duyulunca; akrabalar-dostlar, birer iki┼čer gelmeye ba┼člad─▒lar. Hem ac─▒lar─▒n─▒ payla┼čmak, hem;

┬źNe yapabiliriz? Yard─▒mc─▒ olal─▒m!┬╗ d├╝┼č├╝ncesiyle isti┼č├óre maksatl─▒ gelen gen├žler, CumaliÔÇÖye;

┬źA─čabey, mezar yeri belli mi, birilerine s├Âylediniz mi; ne yapal─▒m, kimi ├ža─č─▒ral─▒m?┬╗ yollu sual ederken; mevsimin yaz, topra─č─▒n kuru olmas─▒, bir de Ramazan dolay─▒s─▒yla, i┼čin zor olaca─č─▒ d├╝┼č├╝ncesiyle gen├žlerden biri diyor ki:

ÔÇťÔÇôA─čabey falanca ki┼čiye de seslenelim!ÔÇŁ

Orada bulunan gen├žlerden biri hemen m├╝dahale ediyor;

ÔÇťÔÇôArkada┼č! ├ľmer Amcam─▒z─▒n kabrini kazmaya, oru├ž tutmayan bir adam─▒ ├ža─č─▒rmak ona sayg─▒s─▒zl─▒k olur. Biz yapar─▒z, merak etmeyin!ÔÇŁ diyor.

Bayram sabah─▒, camide sabah namaz─▒ k─▒l─▒nd─▒, ard─▒ndan imam efendinin sohbeti… vakit gelince bayram namaz─▒ k─▒l─▒nd─▒. Namaz sonras─▒, b├╝t├╝n k├Âyl├╝ s─▒raya girip bayramla┼čt─▒lar. Cami a─čz─▒na kadar doluydu. Eski camiye il├óve bir o kadar daha yap─▒lm─▒┼č olmas─▒na ra─čmen, neredeyse cemaatin bir k─▒sm─▒ d─▒┼čar─▒da kal─▒yor. Her gelen;

ÔÇťBayram─▒n─▒z m├╝b├órek olsun, ba┼č─▒n─▒z sa─č olsun!ÔÇŁ diyordu. ├ľyle bir h├ól ki, sanki ├Ân├╝ne bir tabak bal koymu┼člar, i├žine de biber atm─▒┼člar. Hayat b├Âyle bir ┼čey, ac─▒ da tatl─▒ da bir arada.

Saat dokuz s─▒ralar─▒; Cuma ├ľmer Amca, ac─▒-tatl─▒ h├ót─▒ralar─▒yla dolu d├╝nya evinden bir daha d├Ânmemek ├╝zere ayr─▒l─▒yordu. Geride altm─▒┼č seneden fazla birlikte ya┼čad─▒─č─▒; bir an bile ayr─▒lmad─▒─č─▒ e┼či, ├žocuklar─▒ ve sevenlerini b─▒rakarak ebed├« ├óleme gidiyordu.

Cenazeyi evden al─▒p gasilh├óneye getirdiler. K├Ây├╝n imam─▒, kendi o─člu imam ─░smail ve di─čer o─člu Mehmet, birlikte y─▒kay─▒p haz─▒rlad─▒lar. ─░smailÔÇÖin zaman zaman g├Âzleri doluyor, o bayram g├╝n├╝ konu┼čtuklar─▒n─▒ hat─▒rl─▒yor. ─░├žinden;

┬źBaba, bak geldim!┬╗ diyordu.

Namaz i├žin belirlenen saat geldi─činde, b├╝t├╝n k├Ây oradayd─▒ sanki. Hatt├ó civar k├Âylerden duyan dostlar─▒, t├ó uzaklardaki akrabalar─▒ da ├ž─▒k─▒p gelmi┼člerdi. Belki de o g├╝ne kadar b├Âyle kalabal─▒k bir cenaze merasimi olmam─▒┼čt─▒r. Belki hem bayram hem de Cuma olmas─▒ da bunda etkiliydi. Ancak gelen herkesin, t├óziyelerini belirtirken;

┬źBaban─▒z gibisi ├žok zor gelir!┬╗ demesi o─čullar─▒n─▒n bir yandan teselli olmas─▒na, bir yandan da;

┬źAcep onun yerini doldurabilir miyiz?┬╗ sorusunu kendilerine sormalar─▒na sebep oluyordu.

O kalabal─▒k cemaatin ├Ân├╝ne tabut yerle┼čtirildi. G├╝nlerden hem Cuma, hem de bayram. CumaliÔÇÖye demi┼čti ya;

ÔÇťO─člum haz─▒rlan─▒r gideriz, en ├Ânde bir Cuma namaz─▒ k─▒lar─▒z.ÔÇŁ diye… Evet ├Ândeydi i┼čte! Ama imam─▒n da ├Ân├╝nde…

Y─▒llar y─▒l─▒ emek verip okuttu─ču, umut ba─člad─▒─č─▒, zaman zaman sohbet etti─či, sohbetini dinlemeyi ├žok sevdi─či; mihrapta-minberde g├Ârd├╝─č├╝ zaman, sevincini; ┬źElhamd├╝lill├óh!┬╗ diyerek ifade etti─či o─člu ─░mam ─░smail, yine g├Ârev ba┼č─▒ndayd─▒. ├ľnce hel├óllik ald─▒rd─▒, sonra;

┬źAllah i├žin sal├óta, Ras├╗lullah i├žin salev├óta, meyyit i├žin du├óya, er ki┼či niyetine!┬╗ diyerek babas─▒n─▒n cenaze namaz─▒n─▒ k─▒ld─▒rd─▒.

Biraz sonra dostlar─▒n omzunda yola ├ž─▒kan Cuma ├ľmer Amca; o─čullar─▒ Cumali ve ─░smail Hakk─▒ÔÇÖn─▒n kollar─▒nda, dut a─čac─▒ndan kesilen tahtalar─▒n arkas─▒nda Cuma namaz─▒ndan ├Ânce istirahate ├žekildi.

Gidenin yeri dolmuyor, hat─▒rland─▒k├ža ince ince bir s─▒z─▒ ├ž├Âk├╝yor insan─▒n y├╝re─čine. Ve imam ─░smail Hakk─▒ ac─▒s─▒n─▒ m─▒sralarla payla┼čmaya ba┼čl─▒yor:

Topland─▒k s─▒laya bayram sabah─▒,
Koydu s├«nemizi derde babam─▒z…
Durup dinlemedi ┬źah┬╗─▒, ┬źeyvah┬╗─▒,
Mek├ón kurdu kara yerde babam─▒z…

Serin yaylalar─▒n y─▒k─▒k damlar─▒,
Cana koydu kederleri, gamlar─▒,
K─▒ra├ž tarlam─▒z─▒n k─▒z─▒l├žamlar─▒,
Deyin bana; ┬źHani nerde babam─▒z?┬╗

Ekin tarlam─▒z─▒n tozludur yolu,
Harman─▒n k─▒y─▒nda bir kara ├žal─▒,
Hasreti g├Ânl├╝mde, g├Âzlerim dolu
Hayalimde perde perde babam─▒z…

* T├╝m ge├žmi┼člerimiz i├žin ├╝├ž ─░hl├ós bir F├ótiha…