Peygamberlikten Sonra En Y├╝ce Makam ┼×EH├éDET

YAZAR : Yard. Do├ž. Dr. Mustafa KARABACAK karabacakm67@hotmail.com

m_karabacak-say─▒120

┼×eh├ódet kelimesi s├Âzl├╝kte; ┬ź┼čahitlik etmek, huzurda bulunmak, idrak etmek, haber vermek, muttal├« olmak ve bilmek┬╗ anlamlar─▒na gelir. D├«n├« ─▒st─▒lahta ise; ┬źAll├óhÔÇÖ─▒n d├«nini en y├╝ce tutmak i├žin bu u─čurda m├╝cadele etmek sonucunda ula┼č─▒lacak makam┬╗ diye tan─▒mlanm─▒┼čt─▒r.

┼×eh├ódet mertebesine ula┼čan kimselere ise ┼čehid denilmektedir. Allah Te├ól├ó onlara ├Âl├╝ dememizi istememektedir:

ÔÇťAllah yolunda ├Âld├╝r├╝lenlere ┬ź├Âl├╝ler┬╗ demeyin, zira onlar diridirler.ÔÇŁ (el-Bakara, 2/154) Sah├óbe, Ras├╗lullah -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-ÔÇÖe bu ├óyet hakk─▒nda sorunca ┼č├Âyle cevap verir:

ÔÇťOnlar─▒n (┼čehidlerin) ruhlar─▒ ye┼čil ku┼člar─▒n i├žindedir. Bu ku┼člar─▒n Ar┼čÔÇÖta as─▒l─▒ kandilleri vard─▒r. Cennete u├žup istedikleri gibi gezip dola┼č─▒rlar, sonra geri d├Ân├╝p kandillerine konarlar. Rableri onlara bir bak─▒┼č bakar ve ┼č├Âyle buyurur:

┬źÔÇôBir ┼čey arzuluyor musunuz?┬╗

┼×ehidler;

┬źÔÇôDaha ne isteyece─čiz; cennette istedi─čimizi yiyip, gezip tozuyoruz, ├žok g├╝zel bir hayat s├╝rd├╝r├╝yoruz.┬╗ derler…ÔÇŁ (M├╝slim, ─░m├óret, 121)

Cennete giren herkes; oradaki yerinden memnun olarak hayatlar─▒n─▒ s├╝rd├╝r├╝rken sadece ┼čehidler tekrar d├╝nyaya gelip tekrar ┼čehid olmak isterler:

ÔÇťCennete giren hi├ž kimse d├╝nyaya geri d├Ânmek istemez. Yery├╝z├╝nde bulunan her ┼čey orada da vard─▒r. Ancak ┼čehid, ┼čehidlik mertebesinin y├╝ksekli─čini g├Ârd├╝─č├╝ i├žin d├╝nyaya on kere d├Ân├╝p her seferinde ├Âld├╝r├╝l├╝p ┼čehid d├╝┼čmeyi ister.ÔÇŁ (Buh├ór├«, Cihad, 21; M├╝slim, ─░m├óret, 108,109)

┼×ehidler i├žin belki en b├╝y├╝k p├óye makamlar─▒n─▒n peygamberlik makam─▒ndan hemen sonra gelmesidir:

ÔÇť(┼×ehidler), peygamberlerden, sadece peygamberlik mertebesi ile farkl─▒ olur.ÔÇŁ (D├órim├«, Cihad, 20)

┼×ehid olmay─▒ c├ón u g├Ân├╝lden isteyen kimse, yata─č─▒nda ├Âlse dahi ┼čehiddir:

ÔÇťKim h├ólis niyetle AllahÔÇÖtan ┼čehid olmay─▒ isterse, yata─č─▒nda ├Âlse bile Allah onu ┼čehidler mertebesine ula┼čt─▒r─▒r.ÔÇŁ (D├órim├«, Cihad, 16)

Kimler ┼čehiddir:

1. Hakik├« ┼čehid yani d├╝nya ve ├óhiret h├╝k├╝mleri bak─▒m─▒ndan ┼čehid olanlar:

All├óhÔÇÖ─▒n d├«ninin y├╝ce olmas─▒ i├žin ve vatan─▒n─▒ savunurken ├Âlen m├╝sl├╝manlard─▒r. Bu kimseler; y─▒kanmazlar, kefenlenmezler ve namazlar─▒ k─▒l─▒narak elbiseleri ile defnedilirler.

2. D├╝nya h├╝k├╝mleri bak─▒m─▒ndan ┼čehid olanlar:

M├╝sl├╝manlar─▒n saf─▒nda sava┼č─▒rken ├Âlen m├╝naf─▒klard─▒r. Bunlar da hakik├« ┼čehid gibi y─▒kan─▒p kefenlenmeden namazlar─▒ k─▒l─▒narak elbiseleri ile defnedilirler. Bunlar m├╝sl├╝man olmad─▒klar─▒ i├žin ├óhirette ┼čehidlik sevab─▒ alamazlar. ├ç├╝nk├╝ ┼čehidlik m├╝sl├╝manlara mahsustur.

3. H├╝km├« ┼čehid yani sadece ├óhiret h├╝k├╝mleri bak─▒m─▒ndan ┼čehid olanlar:

Hak├«ki ┼čehidin ┼čartlar─▒ndan birisini ta┼č─▒mamas─▒ sebebiyle y─▒kan─▒p kefenlenen, ├óhiret itibar─▒yla ┼čehid olanlard─▒r. Bunlar; d├«ni, can─▒, mal─▒, namusu u─črunda ├Âlenler (Eb├╗ D├óv├╗d, S├╝nne, 29; Tirmiz├«, Diy├ót, 21); salg─▒n hastal─▒ktan, kar─▒n a─čr─▒s─▒ndan, bo─čularak ve g├Â├ž├╝k alt─▒nda ├Âlen kimseler (Buh├ór├«, Cih├ód, 30, T─▒b, 30; M├╝slim, ─░m├óre, 164-165); yanarak ├Âlenler (M├ólik, Cen├óiz, 36); hamile iken ├Âlen, lohusa iken ├Âlen, haks─▒z yere ├Âld├╝r├╝lenlerdir. (Nes├ó├«, Cen├óiz, 14, 112, Tahr├«muÔÇÖd-Dem, 25)

┼×ehidlik Sevab─▒na Denk Ba┼čka Ameller Var m─▒d─▒r?

Baz─▒ ib├ódetler vard─▒r ki; onlara Allah yolunda sava┼čanlar─▒n sevab─▒, bu yolda ├Âl├╝rse de ┼čehid sevab─▒ getirecek davran─▒┼člar vard─▒r:

ÔÇťHay─▒rl─▒ bir ┼čeyi ├Â─črenmek veya ├Â─čretmekten ba┼čka hi├žbir maksad─▒ olmayarak benim mescidime gelen kimse, Allah yolunda sava┼čan m├╝c├óhidin mertebesindedir. Bundan ba┼čka bir niyetle (mescidime) gelen kimse de ba┼čkas─▒na ait bir e┼čyaya bakan kimse mesabesindedir.ÔÇŁ (─░bn-i M├óce, Mukaddime, 17) Hadiste; ilim ├Â─črenen ve ├Â─čretene verilen sevab─▒n, sava┼čta m├╝c├óhidin alaca─č─▒ sevap gibi de─čerlendirilmesi ona te┼čvik ve iyi niyetle al├ókal─▒d─▒r. ├ç├╝nk├╝;

ÔÇťM├╝ÔÇÖminin niyeti amelinden daha hay─▒rl─▒d─▒r.ÔÇŁ (Beyhak├«, ┼×uabuÔÇÖl-─░m├ón, IX, 176)

Yine niyetle al├ókal─▒ olarak; can u g├Ân├╝lden ┼čehid olmak isteyen, yata─č─▒nda ├Âlse bile ┼čehiddir:

ÔÇťKim samim├« bir ┼čekilde AllahÔÇÖtan ┼čehid olmay─▒ isterse, Allah ona yata─č─▒nda ├Âlse bile ┼čehidlik mertebesini verir.ÔÇŁ (M├╝slim, ─░m├óre, 157)

Ayr─▒ca:

ÔÇť├ťmmetimin fes├ód─▒ zaman─▒nda kim s├╝nnetime sar─▒l─▒rsa, ona y├╝z ┼čehid sevab─▒ vard─▒r.ÔÇŁ (Eb├╗ Nuaym el-─░sfah├ón├«, Hilyet├╝ÔÇÖl-Evliy├ó, VIII, 200)

Allah Te├ól├ó topyek├╗n bir seferberlik hari├ž, m├╝sl├╝manlar─▒n hepsinin sava┼ča ├ž─▒kmas─▒n─▒ uygun bulmamaktad─▒r:

ÔÇťM├╝ÔÇÖminlerin hepsi topyek├╗n sava┼ča ├ž─▒kmamal─▒d─▒r. Her topluluktan b├╝y├╝k k─▒sm─▒ sava┼ča ├ž─▒karken, birtak─▒m da din hususunda sa─člam bilgi sahibi olmak, d├«n├« h├╝k├╝mleri ├Â─črenmek i├žin ├žal─▒┼čmal─▒ ve sava┼ča ├ž─▒kanlar geri d├Ând├╝klerinde k├Ât├╝l├╝klerden sak─▒nmalar─▒ ├╝midiyle, onlar─▒ uyarmal─▒d─▒r.ÔÇŁ (et-Tevbe, 9/122)

M├╝ÔÇÖminlerin sava┼ča kat─▒lacak ordular─▒ olduklar─▒ s├╝rece; sava┼čtan geri kalanlar, mesleklerini icra etmelidirler. Doktorsa doktorlu─čunu, ├Â─čretmense ├Â─čretmenli─čini, ├Â─črenci ise ├Â─črencili─čini, esnafsa esnafl─▒─č─▒na, ├žift├ži ise ├žift├žili─čine devam etmelidir. Herkes mesle─čini en iyi bir ┼čekilde yapar, niyeti de m├╝sl├╝manlara hizmet edip All├óhÔÇÖ─▒n r─▒z├ós─▒na ula┼čmak olursa; bu yapt─▒─č─▒n─▒n hem d├╝nyas─▒na hem de ├óhiretine faydas─▒ olacakt─▒r. B├Âyle olan toplumlar─▒n fertleri de mutlu olur. Bu toplumun ilerlememesi i├žin de hi├žbir sebep yoktur. Hatt├ó yine bununla ba─člant─▒l─▒ olarak; herhangi bir okula devam eden bir ├Â─črencinin niyeti, ailesinin ge├žimini sa─člamak, vatan─▒na milletine, d├«nine hizmet etmek olursa bu ├Â─črenci de s─▒rf iyi niyetinden dolay─▒ ders ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ s├╝rede ib├ódet etmi┼č sevab─▒ al─▒r, demek yanl─▒┼č olmaz zannederim. Hatt├ó bu u─čurda ├Âl├╝rse ┼čehid sevab─▒ da -in┼č├óallah- al─▒r.

┼×ehidlere VaÔÇśdedilenler

Allah Te├ól├ó; kendi r─▒z├ós─▒ u─črunda m├╝cadele eden, gayret eden kullar─▒na nimetlerin en g├╝zelini haz─▒rlam─▒┼čt─▒r. Onlar─▒n Allah kat─▒ndaki dereceleri peygamberler ve s─▒dd├«klarla beraberdir. (Bkz. en-Nis├ó, 4/69)

ÔÇťAllah yolunda ├Âld├╝r├╝lenlere gelince; Allah, onlar─▒n amelini z├óy├« etmez… Allah onlar─▒ kendilerine tan─▒tm─▒┼č oldu─ču cennete koyacakt─▒r.ÔÇŁ (Muhammed, 47/4-6)

ÔÇťSak─▒n Allah yolunda ├Âld├╝r├╝lenlerin ├Âl├╝ olduklar─▒n─▒ sanma! Onlar diridir ve Rableri kat─▒nda r─▒z─▒klara mazhar olmaktad─▒r.ÔÇŁ (├él-i ─░mr├ón, 3/169)

ÔÇťBen; erkek olsun, kad─▒n olsun, sizden, hi├žbir ├žal─▒┼čan─▒n amelini z├óy├« etmeyece─čim. Sizler birbirinizdensiniz. Hicret edenlerin, memleketlerinden ├ž─▒kar─▒lanlar─▒n, yolumda eziyete u─črat─▒lanlar─▒n, sava┼čan ve ├Âld├╝r├╝lenlerin g├╝nahlar─▒n─▒ elbette ├Ârtece─čim. And olsun ki; Allah kat─▒ndan bir nimet olarak, onlar─▒ i├žlerinden ─▒rmaklar akan cennetlere koyaca─č─▒m. Nimetin g├╝zeli Allah kat─▒ndad─▒r.ÔÇŁ (├él-i ─░mr├ón, 3/195)

Yap─▒lmas─▒ gereken; elbirli─čiyle kendimizi ideal insan, neslimizi ideal nesil, toplumumuzu ideal topluma d├Ân├╝┼čt├╝rme gayretiyle ├žal─▒┼čmakt─▒r. Bu da ancak bizlerin olmam─▒z gerekti─či ┼čekilde olmam─▒zla ger├žekle┼čir.

Sel├óm ve du├ó ile…