─░l├óh├« Muhabbet ve M├órifetin ┼×art─▒ HEL├éL DA─░REDE B─░R HAYAT

Sami G├ľKS├ťN

─░nsano─člunun yarat─▒l─▒┼č gayesi, y├╝ce Allah -celle cel├ól├╝h├╗-ÔÇÖyu kalpte tan─▒mas─▒ ve OÔÇÖna l├óy─▒k─▒yla kulluk etmesidir. ─░nsan─▒n akl─▒n─▒ vahiyle, d├╝┼č├╝ncelerini duyguyla yo─čurarak melekleri bile k─▒skand─▒racak bir hayat s├╝rmesi ancak; y├╝ce All├óhÔÇÖ─▒n emir ve yasaklar─▒na uymas─▒yla m├╝mk├╝n olabilir.

Hel├óller, y├╝ce AllahÔÇÖ─▒n emirleri; haramlar da, yasaklar─▒ ├žer├ževesindedir. Ya┼čarken hayat─▒m─▒z─▒n her safhas─▒nda kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan hel├óller ve haramlara bir ├Âm├╝r boyu dikkat etmemiz gerekir.

─░nsan daima ya hel├óli, ya haram─▒ tercih ederek ya┼čayacakt─▒r.

Biz HakkÔÇÖa itaatk├ór isek; yiyecek ve i├žeceklerimiz, giyim ve ku┼čam─▒m─▒z, ticar├«, be┼čer├«, ailev├« m├╝nasebetlerimiz; velh├ós─▒l kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kan her durumda elbette me┼čr├╗ ve hel├ól olan─▒ tercih etmeliyiz.

Hel├ól ve haram ├žizgisine dikkat etmemizi bizden Peygamber Efendimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- ┼ču had├«s-i ┼čerifleri ile istemektedir:

ÔÇťHel├ól bellidir. Haram da bellidir. Bu ikisi aras─▒nda ┼č├╝pheli ┼čeyler vard─▒r. Kim ┼č├╝pheli ┼čeylerden sak─▒n─▒rsa, haysiyetini ve d├«nini korumu┼č olur. Kim de ┼č├╝pheli ┼čeylere dalarsa; koruluk etraf─▒nda koyunlar─▒n─▒ otlatan ├žoban misali, g├╝nah olan i┼člere yakla┼čm─▒┼č demektir. ─░yi biliniz ki her h├╝k├╝mdar─▒n bir husus├« korulu─ču vard─▒r, Allah -celle cel├ól├╝h├╗-ÔÇÖnun korulu─ču da haramlard─▒r.ÔÇŁ1

Samim├« bir m├╝sl├╝man; Allah Te├ól├ó ve PeygamberiÔÇÖnin s├Âylediklerine harfiyyen uyar, emir ve yasaklar─▒n─▒ yerine getirirse; asla ┼č├╝pheye d├╝┼čmez, gaflet edip gev┼čeklik g├Âstermez. M├╝sl├╝man, haramlardan sak─▒nd─▒─č─▒ gibi ┼č├╝pheli ┼čeylerden de ka├ž─▒n─▒r.

├ç├╝nk├╝ ┼č├╝pheli olanlar─▒ yerken, i├žerken, al─▒rken, satarken insan bir de bakar ki harama dal─▒vermi┼č. Bu sebeple ┼č├╝phelilerden de uzakla┼čmal─▒y─▒z ki hel├óle yakla┼čal─▒m. Sonra m├╝sl├╝man bilmelidir ki d├╝nyal─▒k baz─▒ ge├žici zevk ve k├órlar i├žin ├óhiret fed├ó edilmez. Bil├ókis d├╝nyay─▒, me┼čr├╗ ve hel├ól dairesinde ya┼čayarak ├óhiret i├žin ebed├« kazan├žlar elde etme mek├ón─▒ olarak bilir.

O zaman nedir, hel├ól ve me┼čr├╗ ya┼čayan bir m├╝ÔÇÖminin vas─▒flar─▒?

Me┼čr├╗ dairede ya┼čayan bir m├╝ÔÇÖmin; her t├╝rl├╝ r─▒zk─▒n─▒ hel├ól yollardan kazan─▒r, ├žok ve verimli ├žal─▒┼č─▒r. Herkesin hak ve hukukuna sayg─▒ g├Âsterir. Ahl├ók├« vazifelerinden taviz vermez. Hakk─▒n kabul├╝ konusunda arzulu olur. Madd├«-m├ónev├« yard─▒mla┼čmay─▒ sever. ─░yi ge├žinir ve kendisiyle iyi ge├žinilir. Sevdi─čini Allah i├žin sever. Sevmedi─čini Allah i├žin sevmez. Zul├╝m ve haks─▒zl─▒─ča hi├žbir zaman r├óz─▒ olmaz. Hayat─▒n─▒n her ├ón─▒nda niyet, d├╝┼č├╝ncesinde s├Âz ve fiillerinde her zaman y├╝ce All├óhÔÇÖ─▒n r─▒z├ós─▒n─▒ arar. Yapt─▒─č─▒ yanl─▒┼č─▒ derh├ól fark eder ve AllahÔÇÖtan af diler. Asla YaradanÔÇÖdan ├╝midini kesmez; OÔÇÖna dayan─▒r, OÔÇÖna g├╝venir. ├ç├╝nk├╝ bilir ki Allah Te├ól├ó KurÔÇÖ├ón-─▒ Ker├«mÔÇÖinde;

ÔÇťEy ├«man edenler AllahÔÇÖtan korkarsan─▒z; O, size iyi ve k├Ât├╝y├╝ ay─▒rt edecek bir anlay─▒┼č verir. G├╝nahlar─▒n─▒z─▒ ├Ârter ve sizi ba─č─▒┼člar. ├ç├╝nk├╝ Allah, b├╝y├╝k l├╝tuf sahibidir.ÔÇŁ2 buyuruyor. Bu ayet-i cel├«le de bize g├Âsteriyor ki; inan├ž, ib├ódet ve be┼čer├« m├╝nasebetlerle ilgili her s├Âz ve davran─▒┼č─▒m─▒zda dikkatli olmak, haram ve ┼č├╝pheli ┼čeylerden sak─▒nmak ve hayat─▒m─▒z─▒ me┼čr├╗ ve hel├ól dairesinde s├╝rd├╝rmek l├óz─▒md─▒r.

Hel├ól ve me┼čr├╗ bir ya┼čant─▒, hayat─▒m─▒za huzur verirken; haramlarla devam eden bir ya┼čant─▒, hayat─▒m─▒za i├ž ve d─▒┼č huzursuzlu─ču ve kasvet verir.

Ebû Hüreyre -radıyallâhu anh- anlatıyor:

Peygamberimiz bir g├╝n;

ÔÇťÔÇô┼×u g├╝zel ├Â─č├╝tleri kim ├Â─črenir, hayat─▒nda tatbik eder veya hayat─▒nda ya┼čayacak birine ├Â─čretir?ÔÇŁ buyurdu:

ÔÇťÔÇôBen y├ó Ras├╗l├óllah.ÔÇŁ dedim.

Peygamber Efendimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem- elimi tuttu ve bana ┼ču hususlar─▒ ├Â─čretti:

ÔÇť1. All├óhÔÇÖ─▒n en iyi, en ├žok sevdi─či kulu olmak istiyorsan; haramlardan sak─▒n.

2. ─░nsanlar─▒n g├Ânl├╝ en zengini, en kanaatk├ór─▒ olmak istiyorsan; All├óhÔÇÖ─▒n verdi─čine r├óz─▒ ol.

3. K├ómil bir m├╝ÔÇÖmin olmak istiyorsan; kendin i├žin istedi─čini, insanlar i├žin de iste.

4. G├╝lmede ├Âl├ž├╝l├╝ ol, zira ├žok g├╝lmek kalbi ├Âld├╝r├╝r.ÔÇŁ3

Esas hayat ├óhiret hayat─▒d─▒r. O da d├╝nyada ya┼čarken kazan─▒l─▒r. Hel├ól ve me┼čr├╗ dairede ya┼čay─▒p haramlardan uzak durmal─▒y─▒z ve b├Âylece AllahÔÇÖ─▒n r─▒z├ós─▒na ermeliyiz.

─░nsano─člunun d├╝nyada madd├« olarak v├╝cudunu beslemesi ve onu ayakta tutmas─▒ l├óz─▒md─▒r. Ancak v├╝cut sadece et ve kemikten meydan gelmi┼č gibi g├Âz├╝kse de, esasta o et ve kemikten meydana gelen madd├« yap─▒m─▒za anlam verecek olan bir de m├ónev├« yap─▒ yani ruh l├óz─▒md─▒r.

Her ikisinin de beslenmeye ihtiyac─▒ vard─▒r. V├╝cudu besleyen madd├« g─▒dalar me┼čr├╗ ve hel├ól olursa hem v├╝cut beslenmi┼č olur, hem de meydana gelen r├╗h├óniyet ve feyizden m├óneviyat beslenmi┼č olur. Dolay─▒s─▒yla hel├ól g─▒dayla beslenen v├╝cutta meydana gelen m├ónev├« sinerji ile de hayattaki di─čer alanlar─▒ olumlu etkilenmi┼č olur. ─░nsan, temiz yarat─▒lm─▒┼č. Temiz kalmal─▒, temiz ya┼čamal─▒ ve ├Âmr├╝n sonuna tertemiz ula┼čmal─▒d─▒r. Bu da ancak me┼čr├╗ ve hel├ól dairede ya┼čamakla m├╝mk├╝nd├╝r. Haramlar bu safl─▒─č─▒ ve temizli─či bozarlar. Hak dostlar─▒ndan ─░brahim Des├╗k├« -kuddise sirruh-;

ÔÇťEy karde┼člerim! Haramla i┼čtigal etti─činiz s├╝rece hikmet ve m├órifet hakk─▒nda bir ┼čey elde edemezsiniz.ÔÇŁ buyurmaktad─▒r.

Mevl├ón├ó Hazretleri de haram ve ┼č├╝pheli ┼čeyler hakk─▒nda ┼č├Âyle buyurmaktad─▒r:

ÔÇťHaramlar ve ┼č├╝pheliler, gelecek olan ilham ve feyzin yolunu t─▒karlar.ÔÇŁ

H─▒z─▒r -aleyhissel├óm- da ┼č├╝pheli g─▒dalar bir tarafa, hiddet ve gafletle pi┼čen yeme─či bile yememi┼čtir.

Hul├ósa KurÔÇÖ├ón-─▒ Kerim, Peygamber Efendimiz -sall├óll├óhu aleyhi ve sellem-, sah├óbe-i kiram ve Hak dostlar─▒; me┼čr├╗ ve hel├ól nokta ├╝zerine s─▒k├ža dikkatleri ├žekmektedir. M├╝sl├╝man olarak bizler, dikkatlerimizin ├žekildi─či bu noktaya azam├« hassasiyet g├Âstermeliyiz ki hem bu d├╝nyada hem de ├óhirette huzura kavu┼čal─▒m.

Allah Rasûlü -sallâllâhu aleyhi ve sellem-;

ÔÇťMuh├ócir, All├óhÔÇÖ─▒n yasaklad─▒─č─▒ ┼čeylerden uzak duran kimsedir.ÔÇŁ (Buh├ór├«, ├Äm├ón, 4-5; M├╝slim, ├Äm├ón 64-65) buyuruyor.

Hayat─▒m─▒z─▒n me┼čr├╗ ve hel├ól ├žer├ževede olmas─▒n─▒, b├Âylece Allah ve Ras├╗l├╝ÔÇÖne hicret sev├ób─▒na n├óil olmay─▒, c├╝mlemiz i├žin Cen├ób-─▒ AllahÔÇÖtan niyaz ediyorum…

________________

1 Buhârî, Îman, 37.
2 el-Enfâl, 29.
3 Tirmizî, Zühd, 2.