├ľ─×RENEN ├ľ─×RETMEN MODEL─░

YAZAR : Aynur TUTKUN aytutkun@gmail.com

Okul y─▒llar─▒m─▒z─▒ hat─▒rlayal─▒m… Bir yaz─▒l─▒da ya da s├Âzl├╝deyken sorularla kar┼č─▒la┼čt─▒k├ža ├Â─čretmenimizin y├╝z├╝nde;

ÔÇťHaydi bil bunu da g├Âreyim seni…ÔÇŁ ifadesini ka├ž─▒m─▒z g├Ârmemi┼čizdir? Bu ifade kendimiz hakk─▒ndaki d├╝┼č├╝ncelerimizi nas─▒l etkilerdi? Bildiysek elbette bir kahraman gibi d├╝┼č├╝n├╝rd├╝k kendimizi! Fakat kahramanl─▒k buysa koskoca s─▒n─▒fta ka├ž tane kahraman olurdu? Geri kalanlar hep i┼če yaramaz, adam olamayacak cinsten ├Â─črencilerdi de─čil mi?!. B├Âyle hissettik/hissettirildik. Hele s├Âzl├╝lerde ├Â─čretmenin kar┼č─▒s─▒nda ve s─▒n─▒f─▒n ortas─▒nda d├╝┼čt├╝─č├╝m├╝z durum… Adam olmak i├žin gayrete geliriz, daha ├žok ├žal─▒┼č─▒r─▒z diye d├╝┼č├╝n├╝ld├╝ belki. Fakat bu metod onurumuzu, ├╝midimizi ve ├Âzg├╝venimizi k─▒rmaktan, dersi not i├žin ├Â─črenmekten ba┼čka bir i┼če yaramad─▒!

Bizim ├╝lkede ├Â─črenci olan ka├ž ├žocuk; g├╝ven veren, s─▒cak, destekleyen, ├╝mit veren, ├žocu─čun da onuru olaca─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nen, ├Â─črenmenin erdemini ├Â─čretmeye ├žal─▒┼čan ├Â─čretmen modeliyle kar┼č─▒la┼čt─▒? Sorgulamak, zor durumda b─▒rakmak de─čil de ├Â─črenmeyi, ara┼čt─▒rmay─▒ ├Â─čretmek ve sevdirmek, yapabilece─či inanc─▒n─▒ diri tutmak ka├ž ├Â─čretmenin i┼či oldu bizim ├╝lkede?

Her meslek elbette fed├ók├órl─▒k ve sorumluluk gerektirir; fakat meslek sahibi olacak ya┼ča getiren, hatt├ó bir mesle─či ├Â─čreten de ├Â─čretmenler olunca, ├Â─čretmenlik daha da bir ├Ânem arz etmekte de─čil midir!

E─čitilecek ve ├Â─čretilecek olanlar kalbur├╝st├╝ olanlar de─čildir sadece. Onlar─▒ e─čitmek daha kolay, kalburalt─▒lar─▒ e─čitmek ise daha zordur. Fakat onlar─▒n hepsi bu ├╝lkenin ├žocuklar─▒d─▒r. Ve hepsinin de her ┼čeyden ├Ânce insan olmalar─▒ gerekmektedir. T├╝m ├Â─čretmenler bu ┼čuurda, en sorumlu ve en fed├ók├ór insanlar olmal─▒d─▒rlar.

├ľ─čretmenli─čin ne kadar mukaddes bir meslek oldu─čundan s├Âz edilir hep 24 Kas─▒mÔÇÖlarda. Bu mukaddesli─či ka├ž ├Â─čretmen hak etmektedir? Maa┼člarda da iyile┼čme sa─čland─▒ktan sonra, yaz tatilinde bol bol yat─▒lacak rahat bir meslek oldu─ču i├žin tercih edilir olmad─▒ m─▒ bu meslek? Sebebi b├Âyle olan─▒n mukaddesli─činden bahsetmek ne kadar do─črudur? Her t├╝rl├╝ bilgiye ula┼čman─▒n ├žok kolay oldu─ču ┼ču teknoloji ├ža─č─▒n─▒n yerli/yersiz ├Âzg├╝venli ├žocuklar─▒ kar┼č─▒s─▒nda ├Â─čretmenler kendilerini geli┼čtirme konusunda en me┼čgul insanlar olmal─▒ de─čiller midir?

├ľ─čreten ├Â─čretmenler kendilerini de ayn─▒ zamanda ├Â─črenenler olarak g├Ârd├╝─č├╝ s├╝rece ba┼čar─▒l─▒ olurlar. Bir m├╝tefekkir; ÔÇťKi┼či ├Â─črenmeyi b─▒rakt─▒─č─▒ an ya┼članm─▒┼čt─▒r.ÔÇŁ der.

Matematik, T├╝rk├že, fen, sosyal kadar, ├Â─čretmenlerin; insan ve toplum psikolojisinden, bilim ve teknolojiden, din ve ahl├óktan, ├╝retim ve t├╝ketimden, bilgisayar ve internetten de haberi olmal─▒d─▒r. Kendini s├╝rekli yenileyen, ├Â─črenmeye ve geli┼čmeye a├ž─▒k olanlar─▒n meslekleri mukaddestir, yan gelip yatanlar─▒n de─čil! Eskiden oldu─ču gibi her s├Âyleneni dinleyen, kabul eden ├Â─črenci modeli de yoktur art─▒k onlar─▒n kar┼č─▒s─▒nda. Kendi psikolojilerinin de g├Âz ├Ân├╝nde bulundurulmas─▒ gerekti─čine inanan, teknolojiden anl─▒yor olman─▒n verdi─či bir ├Âzg├╝venle sorgulayan, itiraz eden, kar┼č─▒ ├ž─▒kan ├Â─črenci modeli; ├Â─čretmenler kendilerini geli┼čtirmedi─či s├╝rece onlar─▒ zor durumda b─▒rakacak gibi g├Âz├╝kmektedir.

Mill├« E─čitim Bakanl─▒─č─▒n─▒n uygulamaya koydu─ču yeni m├╝fredat, ├Â─čretmenler i├žin de─či┼čimi ka├ž─▒n─▒lmaz h├óle getirmi┼čtir. Art─▒k dikte eden ve ezberleten bir yakla┼č─▒mdan ├žok; yenilik├ži, ├╝retici, ortak ├žal─▒┼čmalar yapabilen, tenkitli d├╝┼č├╝nebilen, problem ├ž├Âzme becerisine sahip, bili┼čim okuryazarl─▒─č─▒ olan ├Â─čretmen modeli hedeflenmektedir. ├ľ─črencilerin ├Â─črenme stilleri, zek├ó d├╝zeyleri, ┼čahsiyetleri, duruma ba─čl─▒ psikolojileri hep g├Âz├Ân├╝nde bulundurulmas─▒ gereken konulard─▒r.

├ľ─čretmenlerin ├ža─č─▒n gerektirdi─či bilgi, beceri ve yeterlilikleri noktas─▒nda eksikleri vard─▒r; gelecek nesillerin yeti┼čtirilmesi i├žin ├Â─čretmenlerin bu eksiklerini kapatma sorumlulu─ču ve zorunlulu─ču ├žok ├ó┼čik├órd─▒r. Aksi takdirde gelecekte ├Â─čretmenlerin, ├Â─črenciler ├╝zerinde pek fazla etkisi kalmayacakt─▒r.

Yapt─▒klar─▒ ara┼čt─▒rmada Cumming ve Owen (2001); i┼čbirli─či yapan ├Â─čretmenlerin daha yenilik├ži olduklar─▒n─▒, yenilik├ži ├Â─čretmenlerin de i┼čbirli─čine daha istekli olduklar─▒n─▒ belirtmi┼člerdir. Ba┼čka bir ara┼čt─▒rmada da; ├Â─čretmenlerin teknolojiden yararlanmas─▒n─▒n, meslekta┼člar─▒yla i┼čbirli─či i├žinde olmas─▒ ve teknoloji kullanan meslekta┼člar─▒n─▒ ├Ârnek al─▒p almamas─▒ ile ilgili oldu─ču belirlenmi┼čtir. (Ross vd., 2001)

Ara┼čt─▒rmaya, ├Â─črenmeye, kendini geli┼čtirmeye, i┼čbirli─čine, isti┼č├óreye a├ž─▒k olan ├Â─čretmenler; kaliteli ├Â─črenciler yeti┼čtirmeye muvaffak olacakt─▒r. Art─▒k ├╝lkemiz ve d├╝nyam─▒z kaliteli insanlara eskisinden daha ├žok ihtiya├ž duymaktad─▒r!