Maddede, M├ón├óda, Her ┼×eyde ├ľNCE TEM─░ZL─░K…

M. Ali E┼×MEL─░ seyri@seyri.com seyri@yuzaki.com

─░HL talebeleri olarak 1988ÔÇÖde gitti─čimiz umre ziyaretindeydi.

K├óbeÔÇÖnin Hacer├╝ÔÇÖl-Esved taraf─▒ndaki m├╝ezzinli─čin alt─▒nda oturuyorduk.

Orada tan─▒┼čt─▒─č─▒m─▒z bir doktor, bize AlmanyaÔÇÖda ya┼čayan bir doktor arkada┼č─▒ndan temizlikle ilgili ┼ču ibret ve hikmet dolu h├ót─▒ray─▒ anlatt─▒:

T├╝rk doktorun vesilesiyle 60ÔÇÖl─▒ veya 70ÔÇÖli y─▒llarda bir Alman doktor m├╝sl├╝man olmu┼čtu. Alman doktorun en bariz ├Âzelli─či de temizlikti. Me┼čhur ifadesiyle temizlik hastas─▒yd─▒. Zaten ─░sl├ómÔÇÖ─▒n temizli─če verdi─či ehemmiyet de onun m├╝sl├╝man olmas─▒nda hayli tesirli olmu┼čtu. Hele f─▒k─▒h kitaplar─▒m─▒z─▒n ilk bahsinin temizlik olu┼čuna hayran kalm─▒┼čt─▒. Samim├« bir g├Ân├╝lle ├«man─▒n gerektirdi─či vec├«belere/vazifelere de candan bismill├óh demi┼čti. Kendisinin m├╝sl├╝man olmas─▒na vesile olan T├╝rk doktora dedi ki:

ÔÇťÔÇô─░sl├ómÔÇÖ─▒n be┼č ┼čart─▒ndan biri hac. Bizim de durumumuz iyi oldu─čuna g├Âre hac yapmam─▒z farz. Bu sene beraberce bir hacca ne dersin?ÔÇŁ

T├╝rk doktor;

ÔÇťÔÇôElbette, ├žok iyi olur!ÔÇŁ dedi, amma o zamanlar HicazÔÇÖda temizlik hizmetleri bug├╝nk├╝ gibi ├žok g├╝zel ve ihtiyac─▒ kar┼č─▒lay─▒c─▒ ┼čekilde de─čildi. Bu sebeple i├žinden; ┬źNe yap─▒p edip arkada┼č─▒m─▒ engellemeliyim. E─čer oradaki temizlik noksanl─▒klar─▒n─▒ g├Ârecek olursa, bu g├╝zel dinden kopar, kendisine yaz─▒k olur. ├ç├╝nk├╝ hen├╝z insanlar─▒n eksikliklerinin, d├«nin kusuru olmad─▒─č─▒n─▒ anlayacak k─▒vamda de─čil.┬╗ diye d├╝┼č├╝nerek ┼ču teklifi yapt─▒:

ÔÇťÔÇôHacca beraber gidelim, fakat her ┼čey bana ait. Vize i┼člemleri vesaire ne varsa ben halledece─čim.ÔÇŁ

Alman doktor da:

ÔÇťÔÇôTamam, ├žok te┼čekk├╝r ederim.ÔÇŁ dedi ve o m├╝b├órek topraklara gidebilmenin i┼čtiy├ók─▒ ve merak─▒ i├žerisinde sevindi.

Fakat hac vakti geldi─činde T├╝rk doktordan h├ól├ó ses-sed├ó ├ž─▒km─▒yordu. Sordu:

ÔÇťÔÇôNe oldu?ÔÇŁ

Beriki ka├žamak cevap verdi:

ÔÇťÔÇôVizede bir s─▒k─▒nt─▒ ├ž─▒kt─▒. ─░n┼č├óallah hallolur.ÔÇŁ

ÔÇťÔÇô─░n┼č├óallah.ÔÇŁ

Bu temenn├« ile vakitler gelip ge├žti.

Gitmek isteyen herkes gitti, bir tek onlar gidemedi. T├╝rk doktorun pl├ónlad─▒─č─▒ ├╝zere vizede veya ba┼čka bir resm├« i┼člemde ille de bir s─▒k─▒nt─▒ ├ž─▒km─▒┼čt─▒.

Birinci sene, ikinci sene, ├╝├ž├╝nc├╝ sene hep b├Âyle ge├žti. Her seferinde g├╝ya bir aksakl─▒k oldu.

Alman doktora bir t├╝rl├╝ hac nasip olmad─▒.

Ve d├Ârd├╝nc├╝ sene…

Alman doktor bu defa kendisi b├╝t├╝n her ┼čeyi hallederek T├╝rk doktorun yan─▒na geldi:

ÔÇťÔÇôBen her ┼čeyi hallettim; bu sefer in┼č├óallah m├╝b├órek topraklara u├žuyoruz.ÔÇŁ

T├╝rk doktor heyecanland─▒:

ÔÇťÔÇô├ľyle mi, hay hay!ÔÇŁ dedi.

Fakat g├Ânl├╝n├╝ de derin bir endi┼če kaplad─▒. Dertli dertli; ┬ź─░┼čler tersine d├Ânerse!┬╗ diye ├╝z├╝ld├╝.

Yapacak bir ┼čey yoktu.

Vakit geldi, u├ža─ča bindiler.

Yolda, T├╝rk doktor, oradaki ahv├ólin ├«zah─▒n─▒ yapmay─▒ d├╝┼č├╝nd├╝, yapamad─▒. Mevzu bir t├╝rl├╝ d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝ noktaya gelmedi. Sadece hac vazifesiyle al├ókal─▒ hususlar etraf─▒nda yo─čunla┼čt─▒lar.

Bir m├╝ddet sonra ihraml─▒ bir ┼čekilde MekkeÔÇÖdeydiler.

Alman doktor, o m├╝b├órek mek├ónda birden cidd├«le┼čti. Yolculuk esnas─▒nda b├╝lb├╝l gibi ┼čak─▒yan insan gitmi┼č, sadece susmay─▒ ve d├╝┼č├╝nmeyi tercih eden bir ba┼čka insan gelmi┼čti. Her g├Ârd├╝─č├╝ noktaya dikkatle bak─▒yor, iyiden iyiye s├╝z├╝yor ve derin d├╝┼č├╝nceler i├žerisinde daha bir cidd├«le┼čiyordu.

Onun bu h├ólini g├Âren T├╝rk doktorun da kendi kendine;

ÔÇťEyvah, ┼čimdi M├╝sl├╝manl─▒ktan vazge├žti-vazge├žecek!ÔÇŁ ┼čeklindeki kayg─▒s─▒, gittik├že art─▒yordu.

├ç├╝nk├╝ o y─▒llarda, belki ┼čartlar dolay─▒s─▒yla bu kayg─▒y─▒ besleyecek birtak─▒m temizlik ve hizmet noksanl─▒klar─▒ vard─▒.

Tuvaletler yetersizdi. Mevcutlar da bak─▒ms─▒zd─▒. Ayr─▒ca pek ├žok insan K├óbeÔÇÖnin d─▒┼č ├ževresindeki kenar k├Â┼čede neredeyse ├ž├Âplerle i├ž i├že yat─▒yordu. Temizlik yeterli yap─▒lam─▒yor, sa─čda solda at─▒klar oluyor, ayaklara tak─▒l─▒yordu. Ayr─▒ca K├óbeÔÇÖde Alman doktorun temizlik y├Ân├╝nden itiraz etmesi muhtemel hususlar vard─▒. Mesel├ó aya─č─▒n─▒n nas─▒r─▒ patlam─▒┼č da i├žinden s─▒zan kanlar─▒n s├╝r├╝ld├╝─č├╝ yerlere onlar aln─▒n─▒ koyup secde etmek durumundayd─▒lar. Bu da, temizlik hastas─▒ doktorun, z├óhiren kabullenmeyece─či bir durumdu.

Bir yandan s─▒ca─č─▒n harareti, bir yandan temizlikteki g├Âze batan aksakl─▒klar dolay─▒s─▒yla T├╝rk doktorun y├╝re─či, endi┼čeli bir h├ólde k├╝t k├╝t at─▒yordu. L├ókin Alman doktor, hen├╝z hi├žbir ┼čey demeden sessizce b├╝t├╝n vazifelerini yap─▒yordu. Tavaf, saÔÇÖy, namazlar, ziyaretler, eksiksiz bir ┼čekilde yerine getiriliyordu.

Hepsinde de Alman doktor, d─▒┼ča hi├ž renk vermeyen ciddiyet h├ólini s├╝rd├╝rmekteydi.

ArafatÔÇÖa ├ž─▒kt─▒klar─▒nda T├╝rk doktor, daha bir kayg─▒ya kap─▒ld─▒. ├ç├╝nk├╝ oradaki temizlik hizmetleri daha da aksak bir vaziyetteydi. Tuvalet imk├ón─▒ bile yok gibiydi. Derme-├žatma y├Ântemlerle ve sa─čl─▒k a├ž─▒s─▒ndan bir├žok kusurlarla doluydu. Yine ├Âbek ├Âbek ├ž├Âpler ve aralar─▒nda insanlar…

T├╝rk doktor:

┬źHer ne kadar bu aksakl─▒klar, organize edenlerin kusuru da olsa bunlar─▒ bir temizlik hastas─▒ olan, tertemiz bir barda─č─▒ bile defalarca y─▒kayan bu Alman doktora anlatamam!ÔÇŁ diye d├╝┼č├╝n├╝yor, hi├žbir a├ž─▒klama yapmaya cesaret edemiyordu.

Alman doktor, her yerde oldu─ču gibi orada da etraf─▒ dikkatle s├╝z├╝yor, derin derin d├╝┼č├╝n├╝yordu. Yine d─▒┼ča renk vermeyen bir ciddiyet i├žindeydi.

ArafatÔÇÖtan sonra di─čer vazifeler de tamamland─▒. ┼×eytan ta┼člama, kurban ve nihayet ved├ó tavaf─▒.

Alman doktor h├ól├ó d─▒┼ča renk vermeyen bir ciddiyet i├žinde. H├ól├ó T├╝rk doktor, endi┼čeli. Arkada┼č─▒ hakk─▒nda vazge├žti, vazge├žecek diye h├ól├ó tedirgin.

Bu vaziyette K├óbeÔÇÖnin kar┼č─▒s─▒na oturdular. Ved├ó tavaflar─▒ bitmi┼č, ayr─▒l─▒k vakti gelmi┼čti.

G├╝nlerdir a─čz─▒n─▒ b─▒├žak a├žmayan Alman doktor, konu┼čma pozisyonu ald─▒ ve;

ÔÇťÔÇôBak arkada┼č!ÔÇŁ diye s├Âze ba┼člad─▒.

Ciddiydi.

Durgundu.

D├╝┼č├╝nceliydi.

├çok ├Ânemli bir ┼čey s├Âyleyecek gibiydi.

T├╝rk doktor, ne kadar dikkatli de baksa arkada┼č─▒n─▒n ne diyece─čini kestiremedi. Acaba g├Ârd├╝─č├╝ noksan h├óller kar┼č─▒s─▒nda Alman doktor, neye karar vermi┼čti? Onun hastal─▒k derecesindeki temizlik yakla┼č─▒m─▒yla ┼čahit oldu─ču manzaralar acaba onu hangi noktaya getirmi┼čti? Ya M├╝sl├╝manl─▒ktan vazge├žer miydi? T├╝rk doktorun ba┼č─▒ndan a┼ča─č─▒ kaynar sular indi. Nas─▒l davranaca─č─▒n─▒ bilemedi. Sustu. Sanki herkes susmu┼čtu. ├ç─▒t ├ž─▒km─▒yordu sanki. Biraz cesaretini toplay─▒p kekeledi:

ÔÇťÔÇôBuyur!ÔÇŁ dedi; ÔÇťDinliyorum…ÔÇŁ

Onun bu h├ólinden habersiz Alman doktor, bir-iki derin nefes daha ald─▒. Kar┼č─▒s─▒ndakinin heyecan─▒n─▒ art─▒r─▒c─▒ bir a─č─▒rl─▒k ve yava┼čl─▒kta K├óbeÔÇÖye bakt─▒, sonra tavaf eden insanlara, sonra sem├óya ve en sonra da doktor arkada┼č─▒n─▒n g├Âzlerine bakt─▒. Ard─▒ndan tane tane ┼ču c├╝mleleri s├Âyledi:

ÔÇťÔÇôTekrar ┼čah├ódet ediyorum ki; ─░sl├óm, yeg├óne hak dindir. Buna inanc─▒m, bu m├╝b├órek iklimde kat kat daha artt─▒. Rabbime binlerce ┼č├╝k├╝r. Elhamd├╝lill├óh bu hac, bana neler ├Â─čretti, neler kazand─▒rd─▒, neler hissettirdi, neler…ÔÇŁ

T├╝rk doktor, hi├ž beklemedi─či bu c├╝mleleri duyunca g├╝nlerdir ├žekti─či endi┼čeyi derin bir nefese y├╝kleyip i├žinden d─▒┼čar─▒ b─▒rakt─▒. Bu defa muhatab─▒n─▒n b├╝lb├╝l gibi ┼čak─▒mas─▒n─▒ beklercesine b├╝t├╝n dikkatini art─▒k huzur ve hayranl─▒k i├žinde ona y├Âneltti. Alman doktor devam etti:

ÔÇťÔÇôBiliyorsun, ben hastal─▒k derecesinde temizli─če ├Ânem veriyorum. Normalde benim burada g├Ârd├╝klerim kar┼č─▒s─▒nda farkl─▒ d├╝┼č├╝ncelere sahip olmam gerekirdi. Ancak ben g├Ârd├╝klerime de─čil, perdelerin arkas─▒na bakmaya ├žal─▒┼čt─▒m. A├ž─▒k├ža g├Ârd├╝m ki, insanlara hac ib├ódetini farz k─▒lan y├╝ce kudret, emrinin arkas─▒nda duruyor. ─░nsanlar; o emri yerine getirirken, ger├žekte dinden de─čil, sadece organizecilerden kaynaklanan eksiklikleri bizzat y├╝ce Allah bertaraf ediyor. Hatt├ó bazen derdi bile dermana d├Ân├╝┼čt├╝r├╝yor, zahmeti rahmete d├Ân├╝┼čt├╝r├╝yor, hastal─▒─č─▒ s─▒hhate d├Ân├╝┼čt├╝r├╝yor. G├Ârd├╝m ki, menf├«likler/olumsuzluklar da burada m├╝sbet/olumlu faydalara kalboluyor. G├Ârd├╝m ki, Allah buradaki mikroplara bile ├ódeta; ┬źBenim kullar─▒ma dokunmay─▒n!┬╗ diye emretmi┼č. T─▒pk─▒ ate┼če, Hazret-i ─░brahimÔÇÖi yakmamas─▒n─▒, b─▒├ža─ča da, Hazret-i ─░smailÔÇÖi kesmemesini emretti─či gibi. Yoksa bu organize noksanl─▒─č─▒ bizim oralarda olsa, insanlar─▒n yar─▒s─▒ hastal─▒ktan ├Âl├╝rd├╝. Burada ├Âlm├╝yor. ├ç├╝nk├╝ y├╝ce kudret, emrini yerine getirmeye gelenleri bizzat muhafaza ediyor. Nas─▒rlardan s─▒zan kanlar─▒n de─čdi─či yere secde ediyor, ┼čifa buluyoruz. ├ç├╝nk├╝ insanlar, buraya temizlenmek, g├╝nah kirlerinden ar─▒nmak i├žin geliyorlar. Allah da onlar─▒ tertemiz ediyor. Anadan do─čmu┼č gibi. B├╝t├╝n bunlar─▒ g├Ârd├╝kten sonra insan─▒n ├«man─▒ on kat daha artmaz m─▒?ÔÇŁ

─░ki doktor birlikte ┼č├╝k├╝r secdesine kapan─▒p All├óhÔÇÖa hamd ettiler.

Ger├žekten de ibret, hikmet ve ince s─▒rlar dolu ┼č├╝k├╝r vesilesi bir manzara. Temizli─čin iki y├Ânl├╝ tecell├«lerini anlatan bir ├Ârnek. Ger├žek temizli─če erenlerin nas─▒l bir il├óh├« muhafaza alt─▒nda olduklar─▒n─▒n tez├óh├╝r├╝. Kulun kendi ┼čahs├« imk├ónlar─▒n─▒n yetmedi─či yerde noksanl─▒klar bile olsa, e─čer g├Ân├╝l temizli─čine sahipse o noksanlar─▒ da All├óhÔÇÖ─▒n nas─▒l giderdi─činin bir yans─▒mas─▒. ├ç├╝nk├╝ her ortama, her yere, her ┼čeye g├╝c├╝n├╝z yetmeyebilir, fakat g├Ân├╝l temizli─činiz tamsa gerisi kolay. Zaten kullardaki as─▒l temizlik ve iffet, Cen├ób-─▒ HakkÔÇÖ─▒n muhafazas─▒ndan ibarettir. E─čer Allah korumasa, insanlar en ince ├Âl├ž├╝ler ve hassasiyetlerle de davransalar, kendilerini korumaya tam olarak muvaffak olamazlar. Olamazlar ├ž├╝nk├╝ insan g├Âz├╝, normal bak─▒┼čla hi├žbir mikrobu g├Ârememektedir. Bu durumda g├Âremedi─či ┼čeyden korunmak, sadece kendi hassasiyetiyle m├╝mk├╝n de─čildir.

Bu bak─▒mdan;

─░├ž temizli─či, g├Ân├╝l s├ófiyeti, yani b├ót─▒n─▒ p─▒r─▒l p─▒r─▒l etmek, bilhassa ┼čartt─▒r. Z├óhir de buna paralel olarak mutlaka ayn─▒ temizlik ├Âl├ž├╝lerine g├Âre p─▒r─▒l p─▒r─▒l olmak durumundad─▒r. Nitekim namaz gibi y├╝ce bir ib├ódetin de ilk ┼čartlar─▒ hep temizlik mahiyetindedir. Abdest, hadesten tah├óret, nec├ósetten tah├óret…

Hazret-i Mevl├ón├óÔÇÖn─▒n dedi─či gibi:

ÔÇťZ─▒tlar z─▒tlardan ka├žar. Nas─▒l ki g├╝ne┼č do─čunca gece dayanamaz, ka├žar gider! Ayn─▒ ┼čekilde All├óhÔÇÖ─▒n tertemiz ad─▒, a─čza gelince de, yani zikir ba┼člay─▒nca da, g├Ân├╝lde ne pislik kal─▒r, ne gam ne de keder.

Çünkü;

All├óhÔÇÖ─▒ zikretmek, tertemiz bir h├óldir. O tertemiz h├ól gelince, yani ger├žek temizlik eri┼čince; pis h├ól, pislik y├╝k├╝n├╝ toplar, dengini ba─člar, d─▒┼čar─▒ ├ž─▒kar gider.

├ľyleyse;

A─čz─▒n─▒ g├╝nahtan, k├Ât├╝ s├Âzlerden ar─▒t, temizle; r├╗hunu g├╝nah y├╝k├╝nden kurtar, ├ževik h├óle getir.ÔÇŁ

Bu k─▒vamda insan─▒n temizli─či, ├ódeta ay mis├óli bir temizli─če b├╝r├╝n├╝r. ├ľyle ki hi├žbir pislik ve kir, ona bula┼čamaz. Yine Hazret-i Mevl├ón├óÔÇÖn─▒n ifadesiyle:

ÔÇťAyÔÇÖ─▒n n├╗ru, iyilere de k├Ât├╝lere de vurur. Fakat k├Ât├╝lere de yans─▒mas─▒ onu asla kirletmez. Zira AyÔÇÖ─▒n n├╗ru, nereye vursa, t─▒pk─▒ ak─▒l ve can n├╗runun All├óhÔÇÖa d├Ân├╝p ula┼čmas─▒ gibi, yine tertemiz h├ólde AyÔÇÖa d├Âner.

Onun temiz ─▒┼č─▒─č─▒ ├Âyle tertemizdir ki, yoldaki pisliklerin ├╝zerine d├╝┼čse bile pislenmez; her zaman temiz kal─▒r. ├ç├╝nk├╝ temizlik, onun vasf─▒d─▒r, huyudur. Bu sebeple onun temiz n├╗ru, en i─čren├ž pisliklerden ve kirliliklerden bile pislenip kirlenmez.ÔÇŁ

Hi├ž ┼č├╝phesiz;

Madd├« ve m├ónev├« temizli─če eren insanlar─▒n h├óli de b├Âyledir. Yani temizli─či hi├ž kirlenmeyen bir ay gibi.

Bu itibarla had├«s-i ┼čeriflerde;

ÔÇťTemizlik ├«mandand─▒r.ÔÇŁ

ÔÇťTemizlik, ├«m├ón─▒n yar─▒s─▒d─▒r.ÔÇŁ buyurulmu┼čtur.

├éyet-i ker├«mede de ┼č├Âyle buyurulur:

ÔÇťElbiseni temizle! (Yani z├óhirini ve b├ót─▒n─▒n─▒ temiz tut; g├╝zel ahl├ók ile ahl├óklan!) K├Ât├╝ ┼čeylerden uzak dur!ÔÇŁ (el-M├╝ddessir, 4-5)

Bu elbise, sadece s─▒rt─▒m─▒za giydi─čimiz libaslar de─čil. Bilmeli ki, vicdan da insan i├žin olmazsa olmaz bir elbise, ├«man da, ahl├ók da, ilim ve irfan da, ┼čefkat ve merhamet de, hay─▒r ve hasenat da, olgunluk ve liyakat de birer elbise. ├ťstelik bu elbiseler, mutlak l├óz─▒m elbiseler ve mutlaka temiz olmak mecburiyetindeler. ┼×ayet kimin; ├«man, vicdan, ilim ve ahl├ók elbiseleri varsa ve bunlar da temizse, o kimse, kurtulu┼č ve huzur ikliminde olur. Fakat o elbiseler temiz de─čilse, o zaman hayat da temiz olmaz.

Hayat temiz olmay─▒nca da huzur ve s─▒hhat ile ya┼čamak m├╝mk├╝n olmaz.

┼×imdi feryat dolu d├╝nyan─▒n b├╝t├╝n ─▒st─▒rab─▒ bu. Ya┼čanan her ac─▒ h├ódisede g├Ârd├╝─č├╝m├╝z ger├žek ┼ču:

Merhamet ve ┼čefkat kirliyse vah muhta├žlara!

Dostluklar kirliyse vah tebess├╝mlere!

Duygular kirliyse, vah g├╝zel fikirlere, verimli d├╝┼č├╝ncelere vah!

E─čitim kirliyse, vah e─čitilenlere!

Pek ├žok sat─▒rlar kirliyse, vah sad─▒rlara!

─░yilikler kirliyse, vah mahrumlara!

Yollar kirliyse, vah yolculara!

Koltuklar kirliyse, vah oturanlara!

Adalet kirliyse vah mazlumlara!

Sil├óhlar kirliyse, vah g├╝├žs├╝zlere!

Bar─▒┼člar kirliyse, vah beyaz bayraklara!

─░nsanl─▒k, g├╝├žl├╝ olanlarda kirliyse, vah insanlara!

Tabiî ki;

Temizse, ne mutlu!

Bunun i├žin ill├ó;

├ľnce temizlik…

Madd├« ve m├ónev├« temizlik…

Her ┼čeyde; insanl─▒kta, ┼čeref ve haysiyette, ├«manda, ahl├ókta, e─čitimde, ilimde, dostluk ve karde┼čliklerde, vicdanlarda, merhametlerde, ┼čefkatlerde, g├╝zel hususiyet, haslet ve faz├«letlerde, k├╝lt├╝r ve geleneklerde, yakla┼č─▒m ve al─▒┼čkanl─▒klarda ├Ânce temizlik…

├ľzelli─čini ├«mandan alan bir temizlik…

Edepten alan bir temizlik…

S├Âzde de ├Âzde de…

Unutmamal─▒ ki;

All├óhÔÇÖ─▒n rahmet ve bereket s─▒fatlar─▒, OÔÇÖnun istedi─či temizlik neredeyse ancak oradad─▒r. ├Äman da temizlik neredeyse oradad─▒r, insanl─▒k da.

Yani ger├žek temizli─čin yolu, sem├óv├«dir, g├Âklerdedir. Bunun i├žin su bile yerde kirlenince g├Âklere kanat a├žar, oradaki il├óh├« filtrelerden ge├žip de tertemiz bir ┼čekilde ve art─▒k rahmet olarak yery├╝z├╝ne d├Âner. Yery├╝z├╝nde kirlenen insan─▒n da yapaca─č─▒ yeg├óne temizlik hamlesi, ancak bu de─čil mi?

Ancak bu:

Her g├╝n g├╝ne┼č ile ay, ─▒┼č─▒k tutup diyor ki;
Yerde yok ├ób-─▒ hay├ót, onu g├Âklerde ara,
├ç─▒k ├žamurlu yerlerden, tertemiz sem├ólara;
Su gibi tertemiz ol, i┼čte en aziz mevki! (Seyr├«)