Misafire ─░kram ve Bu Erdemin ├ébidele┼čtirdi─či Bir Vel├«: ┼×eyh ─░mran

Prof. Dr. Ali AKY├ťZ

1.┼×eyh ─░mran ve Kimli─či
2.┼×eyh ─░mranÔÇÖ─▒ Ebed├«le┼čtiren ve ─░nsanlara Sevdiren Misafirperverlik
3.Peygamberlerin ├ľrnek ve Ortak Davran─▒┼č─▒ Misafire ─░kram
4.Temel ─░htiya├žlar─▒n Kar┼č─▒lanmas─▒ ve G├╝venlik

1. ┼×EYH ─░MRAN VE K─░ML─░─×─░

Kimli─či ve ya┼čad─▒─č─▒ zaman hakk─▒nda kesin bilgi bulunmamaktad─▒r. Ad─▒ bile Umran S├╝l├╝st, ┼×eyh├╝ÔÇÖl-Umran, ┼×eyh ├ťmran, ┼×eyh ─░mran ve ┼×eyhuÔÇÖl-─░mran diye farkl─▒ tespit edilecek kadar sakl─▒ ve gizli kalm─▒┼čt─▒r.1 T├╝rbesi BoluÔÇÖnun Mudurnu ─░l├žesiÔÇÖnde bulunmaktad─▒r.

Rivayetlere g├Âre kar┼č─▒s─▒nda bir misafir olmadan yemek yemezdi. E─čer misafirsiz kal─▒rsa daima g├╝nlerini oru├žlu ge├žirirdi.

Bir g├╝n b├Âylece nafile oruca niyet etti. L├ókin ak┼čama do─čru bir misafir ├ž─▒kageldi. O da iftar vaktine az kald─▒─č─▒ndan, orucunu da bozmamak i├žin misafiri a├ž-b├«il├ó├ž l├ófa tuttu.

┼×eyh ─░mran o gece bir r├╝ya g├Ârd├╝.

Allah ona r├╝yas─▒nda ┼č├Âyle hitap etmi┼č: ÔÇť─░mran… Senin bize g├╝zel bir ibadetin vard─▒. Bizim de sana kar┼č─▒ bir ├ódetimiz… Sen ├ódetini de─či┼čtirdin, biz de kendimizinkini de─či┼čtirdik…ÔÇŁ

─░mran, ├╝z├╝nt├╝ler i├žinde uyand─▒.

Bir zaman sonra S├╝l├╝s isimli k├Âydeki mal─▒ ve m├╝lk├╝ ├╝zerinde, h├╝k├╗met memurlar─▒ onu s├«gaya ├žektiler. S─▒k─▒ld─▒ ve k├Ây├╝nden ├ž─▒k─▒p gitti.

Bir s├╝re sonra bir ba┼čka b├╝y├╝k z├óta misafir oldu. Kendisinin, misafiri ne kadar ├žok sevdi─čini bildikleri i├žin ikram─▒n her t├╝rl├╝s├╝n├╝ g├Âsterdiler. Fakat ┼×eyh ─░mran durmad─▒, bir g├╝n sonra yola ├ž─▒kmaya karar verdi. Sordular: ÔÇťNi├žin birka├ž g├╝n daha kalm─▒yorsunuz? Sizi rahat ettirmek i├žin hizmet ederdik.ÔÇŁ dediler. Cevap verdi: ÔÇťBen su├žland─▒r─▒lm─▒┼č bir kimseyim. Beni nimet ve rahat i├žinde g├Âr├╝p, r─▒z├ós─▒n─▒ kabul etmezse ne yapar─▒m? B─▒rak─▒n, ba┼č─▒m─▒ al─▒p mihnetime do─čru y├Âneleyim… T├ó ki, OÔÇÖnun r─▒z├ós─▒ ne ise tecell├« etsin.ÔÇŁ Ve ─░mran gitti.

Onu bu cevaptan bir m├╝ddet sonra ┼čehrin tepelik bir viranesinde ├Âl├╝ olarak buldularÔÇŽ

G├Ânl├╝ insan sevgisiyle dolu olan, di─čerg├óm olmay─▒ kendi i├žine sindiren ve herkese kar┼č─▒ iyilik ve g├╝zellik d├╝┼čleri g├Âren hay─▒rhah insanlar, i├žinde ya┼čad─▒klar─▒ toplumda oldu─ču kadar daha sonraki nesillere de uzanan bir iz, sayg─▒ ve sevgi b─▒rak─▒rlar.

─░tibar y├╝kselten bu g├╝zel huy, yani; c├Âmertlik ve misafirperverlik, b├╝t├╝n insanl─▒k i├žin umut veren bir me┼čÔÇÖale gibidir. Pervaneler misali herkesin i├žini ─▒s─▒tan, g├Âz├╝n├╝ kama┼čt─▒ran bu sevgi p─▒nar─▒ herkesi kendine do─čru ├žeker.

Hay─▒rhah olmak, herkesi kendi gibi bilip g├Ârmek, kendi ad─▒na isteyip bekledi─čini, ba┼čkalar─▒ i├žin de isteyip beklemekÔÇŽ Herkes i├žin g├Ân├╝l evini temizlemekÔÇŽ Anadolu insan─▒n─▒n misafir odalar─▒ gibi her an gelip-g├Âren olur beklentisiyle g├Ân├╝l evini temiz, berrak, ar─▒-duru saklamak…

Y├╝ce All├óhÔÇÖ─▒n ├Â─čretti─či ┼čekliyle;ÔÇťRabbimiz! Bizi ve bizden ├Ânce gelip ge├žmi┼č ├«manl─▒ karde┼člerimizi ba─č─▒┼čla; kalplerimizde, ├«man edenlere kar┼č─▒ hi├žbir kin b─▒rakma! Rabbimiz! ┼×├╝phesiz ki Sen ├žok ┼čefkatli, ├žok merhametlisin!ÔÇŁ (Ha┼čr, 10) diye niyazda bulunmakÔÇŽ

├ľrnek insan Hazret-i PeygamberÔÇÖin; ÔÇťHi├ž biriniz kendi ad─▒na isteyip ├Âzledi─či ┼čeyleri di─čer karde┼čleri/insanlar ad─▒na istemedik├že ├«man etmi┼č olamaz.ÔÇŁ tespitinde ifadesini buldu─ču ├╝zere, ba┼čkalar─▒yla var olmak, onlar─▒n iyili─činde yo─črulmak, onlarla var olup onlarla yok olmakÔÇŽ

B├╝t├╝n payla┼č─▒mlar─▒n mihenk ta┼č─▒ ve onlar─▒n b├╝y├╝y├╝p geli┼čti─či verimli toprak, g├Ân├╝l temizli─či, hay─▒rhahl─▒kÔÇŽ C├Âmertlik ise bu payla┼č─▒m─▒n, g├Ân├╝l payla┼č─▒m─▒n─▒n sonucu ve meyvesiÔÇŽ Sahip oldu─ču nimetleri dara d├╝┼čen ihtiya├ž sahipleriyle b├Âl├╝┼čmekÔÇŽ Ekme─čini, suyunu, var─▒n─▒, yo─čunu, hul├ósa beraber yolculuk yapt─▒klar─▒ ge├žici d├╝nya hayat─▒nda yolda┼č ve arkada┼člar─▒yla her ┼čeyini payla┼čabilmek, c├ÂmertlikÔÇŽ Belki de kullu─ča en l├óy─▒k ve en yak─▒┼čan vas─▒fÔÇŽ Hi├žbir ┼čeyi sahiplenmeyen, kendisinin bir ┼čeylerin sahibi ve Rabbi oldu─čunu d├╝┼č├╝nmeyen, ge├žici hazlar d├╝nyas─▒nda kulca davran─▒┼čÔÇŽ Her ┼čeyin bir Rabbi ve sahibi oldu─čunu ├Âz├╝mseyen m├╝tevaz─▒, ak─▒lc─▒ davran─▒┼čÔÇŽ2

─░┼čte ┼×eyh ─░mran b├Âyle bir z├ót-─▒ muhteremdi.

Bir medeniyetin ├Ârf ve ├ódetini, c├Âmertlik, misafirperverlik ve hay─▒rhahl─▒─č─▒n─▒, di─čerg├óml─▒─č─▒n─▒, insanl─▒k anlay─▒┼č─▒n─▒ hul├ósa vazge├žilmez de─čerlerini gelecek nesillere ta┼č─▒yan, anlatan, ├Â─čreten unutulmaz ├óbideler gibiÔÇŽ ├ľl├╝ms├╝z ve sonsuza dek ya┼čayarakÔÇŽ

Mezarl─▒klar, iyi insanlar a├ž─▒s─▒ndan bak─▒ld─▒─č─▒nda ├Âl├╝ms├╝zl├╝k ├óbideleri; k├Ât├╝ insanlar a├ž─▒s─▒ndan bak─▒ld─▒─č─▒nda insan ├ž├Âpl├╝kleridir.

Ak┼čemseddin T├╝rbesi, Geyikli Dede T├╝rbesi, Ko├ž Baba T├╝rbesi, Samur Dede, Dedeler (┼×─▒hlar) T├╝rbesi, G├╝neyce T├╝rbesi, Kozyaka T├╝rbesi, Ero─člu T├╝rbesi, Gaziler (┼×─▒hlar) ┼×─▒h T├╝rbesi, Bekirzat T├╝rbesi, Aksak Dede T├╝rbesi gibi pek ├žok kahraman, ├ólim ve Allah dostu vel├« z├ót─▒n medfun bulundu─ču bu g├╝zel yurt k├Â┼česi, t├╝rbe ve kabristanlar─▒yla ecdat topra─č─▒d─▒r, sayg─▒da ku┬Čsur edilmemelidir. Ve onlar bu memleketin bizim oldu─čuna dair tapu tescil belgeleri ve kay─▒tlar─▒d─▒r. Sayg─▒s─▒zl─▒k edilmesini ├Â─č├╝tleyenler e─čer cahil de─čil┬Člerse gafildirler, e─čer gafil de─čillerse haindirlerÔÇŽ

Onlara vefa borcumuzu sonuna kadar sab─▒rla demiyorum, zevkle s├╝rd├╝rmeliyiz.

Zira evl├ód─▒n babaya reva g├Ârd├╝─č├╝ muamele torunlara miras kalacakt─▒rÔÇŽ

2. ┼×EYH ─░MRANÔÇÖI EBED├ÄLE┼×T─░REN VE ─░NSANLARA SEVD─░REN M─░SAF─░RPERVERL─░K

ÔÇťKim All├óhÔÇÖa ve ├óhirete inan─▒yorsa kom┼čusuna eziyet etmesin,

Kim All├óhÔÇÖa ve ├óhirete inan─▒yorsa misafirine ikramda bulunsun,

Kim All├óhÔÇÖa ve ├óhirete inan─▒yorsa ya iyi/g├╝zel s├Âylesin ya da sussun!ÔÇŁ3

Dinimizin besleyip b├╝y├╝tt├╝─č├╝, ├Ârf ve anÔÇÖanelerimizin de destekledi─či, M├╝sl├╝man-T├╝rk toplumunun ayr─▒cal─▒kl─▒ vasf─▒ ve k├╝lt├╝rel kimli─či h├óline gelen bu g├╝zel haslet; misafirperverlik bizim sembol├╝m├╝z olmu┼čtur.

Bu sembol davran─▒┼č o kadar de─čerlidir ki, onu icra eden merhum ┼×eyh ─░mran Vel├« kimbilir daha ne g├╝zelliklerin, erdem ve faziletlerin sahibiydi. Halk aras─▒nda anlat─▒lan efsanelerin d─▒┼č─▒nda bunlar─▒n hepsi unutuldu. Hatt├ó o kadar ki neredeyse ad─▒-san─▒ kimli─či bile tan─▒nmamakla beraber sadece bu g├╝zel hasletle an─▒lmakta ve insanlar─▒n en temel ihtiya├žlar─▒n─▒ gidermek hususundaki ├Âzelli─či ve misafirperverli─či ile hat─▒rlanmaktad─▒r. Her ┼čeyi unutuldu, bak─▒n binler, on binler onu hi├žbir y├Ân├╝yle bilmiyor ama bir tek ┼čeyi biliyor o da; c├Âmert ve misafirperver oldu─čuÔÇŽ

ÔÇťAllah bir kulunu sevdi─činde, Cebr├óilÔÇÖe seslenir: ┬źBen bu kulu seviyorum sen de sev!┬╗ Cebrail o kulu sever ve ehl-i semaya seslenir: ┬źAllah ┼ču kulu seviyor siz de sevin!┬╗ g├Âkte bulunanlar da onu sever, daha sonra da dalga dalga bu sevgi yery├╝z├╝ne da─č─▒l─▒r, d├╝nyada da kabul g├Âr├╝r, herkes onu severÔÇŽÔÇŁ 4

Hadiste ifade edildi─či ├╝zere All├óhÔÇÖ─▒n sevdi─či i┼čleri i┼čleyenleri Allah sever, g├Âktekiler sever, yerdekiler sever, ebediyen ya┼čaman─▒n, ebed├«le┼čmenin yolu iyi i┼čleri i┼člemekten ge├žer… Sevilmenin yolu da kal─▒c─▒ olman─▒n yolu da, hat─▒rlanman─▒n yolu da bu sihirli form├╝lde sakl─▒d─▒rÔÇŽ

3. PEYGAMBERLER─░N ├ľRNEK VE ORTAK DAVRANI┼×I M─░SAF─░RE ─░KRAM

Hazret-i ─░brahim gibi Allah dostu bir peygamberin an─▒ld─▒─č─▒ ├Ârnek davran─▒┼č ve ayn─▒ davran─▒┼č─▒n ebed├«le┼čtirdi─či nice c├Âmert insandan biri de ┼×eyh ─░mran HazretleriÔÇÖdir.

Hazret-i ─░brahim de hep c├Âmertli─či ve misafirperverli─čiyle hat─▒rlanmaktad─▒r. Dualar─▒m─▒zda bile; ┬ź─░brahim Hal├«lullah┬╗, ┬źAllah Halil ─░brahim bereketi ihsan etsinÔÇŽ┬╗ diye onu anar ve y├ód ederiz. Allah da y├╝ce kitab─▒ KurÔÇÖ├ónÔÇÖda onu bu g├╝zellikleriyle anmakta ve insanlara g├╝zel ├Ârnek olmas─▒ i├žin zikretmektedirÔÇŽ ┼×├Âyle ki;

ÔÇť─░brahimÔÇÖin a─č─▒rlanan misafirlerinin haberi sana geldi mi? (Bunlar meleklerdi.)

Onlar ─░brahimÔÇÖin yan─▒na girmi┼čler, sel├óm vermi┼člerdi. ─░brahim de sel├óm─▒ alm─▒┼č, i├žinden; ┬źbunlar, yabanc─▒lar┬╗ demi┼čti.

Hemen ailesinin yan─▒na giderek semiz bir dana (kebab─▒) getirmi┼č,

Onlar─▒n ├Ân├╝ne koyup; ┬źyemez misiniz?┬╗ demi┼čti.

Derken onlardan korkmaya ba┼člad─▒. ┬źKorkma!┬╗ dediler ve ona bilgin bir o─član ├žocu─ču m├╝jdelediler.
Kar─▒s─▒ ├ž─▒─čl─▒k atarak geldi. Elini y├╝z├╝ne ├žarparak: ┬źBen k─▒s─▒r bir kocakar─▒y─▒m!┬╗ dedi.

Onlar: ┬źBu b├Âyledir. Rabbin s├Âylemi┼čtir. O, hikmet sahibidir, bilendir.┬╗ dediler.

(─░brahim:) ┬źO halde i┼činiz nedir, ey el├žiler?┬╗ dedi.

┬źBiz┬╗ dediler, ┬źsu├žlu bir kavme g├Ânderildik.

├ťzerlerine ├žamurdan ta┼č ya─čd─▒rmaya (geldik).

(Bu ta┼člar,) a┼č─▒r─▒ gidenler i├žin Rabbinin kat─▒nda i┼čaretlenmi┼č (ta┼člard─▒r).┬╗

Bunun ├╝zerine orada bulunan m├╝ÔÇÖminleri ├ž─▒kard─▒k.

Zaten orada M├╝sl├╝manlardan, bir ev halk─▒ndan ba┼čka kimse bulmad─▒k.

Ac─▒ azaptan korkanlar i├žin orada bir i┼čaret b─▒rakt─▒k. (Z├óriyat, 24-37)

3. TEMEL ─░HT─░YA├çLARIN KAR┼×ILANMASI VE G├ťVENL─░K

─░nsanlar─▒n mutlu olabilmesi i├žin vazge├žilmez iki prensip┬Č vard─▒r:

A. ─░nsanlar─▒n temel ihtiyac─▒ olan beslenmelerini sa─č┬Člamak

B. ─░nsanlar─▒n g├╝vende olmalar─▒n─▒ sa─člamakt─▒r.

Bu iki prensip hem y├╝ce All├óhÔÇÖ─▒n kel├óm─▒ KurÔÇÖ├ónÔÇÖda bir s├╗rede hem de Hazret-i PeygamberÔÇÖin g├╝zel dilinden bir had├«s-i ┼čerifte veciz bir anlat─▒mla insanl─▒─č─▒n asla unutmamas─▒ gereken ve y├╝ce All├óhÔÇÖa ┼č├╝k├╝r gerek├žesi olan ├žok ├Ânemli iki b├╝y├╝k nimet ve ├óhirette de kurtulu┼č vesilesi olan iki ├Ânemli, de─čerli amel olarak takdim edilmi┼čtir. ┼×├Âyle ki; Allah -celle cel├ól├╝h├╗-:

ÔÇťKurey┼čÔÇÖe (rahat/huzur ve emniyeti i├žin) kolayla┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒, evet, k─▒┼č ve yaz seyahatleri onlara kolayla┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒ i├žin onlar, kendilerini a├žl─▒ktan doyuran ve her ├že┼čit korkudan emin k─▒lan ┼ču evin Rabbine kulluk etsinler.ÔÇŁ (Kurey┼č, 1-4) buyuruyor. Ayr─▒ca;

ÔÇťDini yalanlayan─▒ g├Ârd├╝n m├╝? ─░┼čte o, yetimi itip kakar; Yoksulu doyurmaya te┼čvik etmez; Yaz─▒klar olsun o namaz k─▒lanlara ki, onlar namazlar─▒n─▒ cidd├«ye almazlar. Onlar g├Âsteri┼č yapanlard─▒r; hayra da m├ón├« olurlar.ÔÇŁ (M├óun, 1-7)

ÔÇť(Yapaca─č─▒n─▒z hay─▒rlar,) kendilerini Allah yoluna adam─▒┼č, bu sebeple yery├╝z├╝nde kazan├ž i├žin dola┼čamayan fakirler i├žin olsun. Bilmeyen kimseler, iffetlerinden dolay─▒ onlar─▒ zengin zanneder. Sen onlar─▒ sim├ólar─▒ndan tan─▒rs─▒n. ├ç├╝nk├╝ onlar y├╝zs├╝zl├╝k ederek istemezler. Yapt─▒─č─▒n─▒z her hayr─▒ muhakkak Allah bilir.ÔÇŁ (Bakara, 273) me├ólindeki ├óyet-i kerimeler de insanlar─▒n temel ihtiya├žlar─▒n─▒n giderilmesi hususuna i┼čaret etmektedir.

Devr-i saadette fakir muhacir M├╝sl├╝manlar─▒n ihtiya├žlar─▒ varl─▒kl─▒ sah├ób├«lerin deste─čiyle kar┼č─▒lan─▒rd─▒. Yard─▒m esnas─▒nda, kalitesiz, k─▒ymetsiz, de─čersiz mal┬Člar─▒ tasadduk etmek, sadece ve m├╝nhas─▒ran ihtiya├ž sahibi M├╝sl├╝manlara yard─▒m edip ihtiya├ž sahibi gayr-i m├╝slim akrabalar─▒ yard─▒ms─▒z b─▒rakmak gibi baz─▒ olumsuzluklar KurÔÇÖ├ónÔÇÖ─▒n buyru─čuna ve sebeb-i n├╝z├╗le konu te┼čkil etmi┼čtir.5 Allah -celle cel├ól├╝h├╗- ┼č├Âyle buyurmu┼čtur:

ÔÇťEy ├«man edenler! Kazand─▒klar─▒n─▒z─▒n iyilerinden ve r─▒z─▒k olarak yerden size ├ž─▒kard─▒klar─▒m─▒zdan hayra harcay─▒n. Size verilse, g├Âz├╝n├╝z├╝ yummadan alamayaca─č─▒n─▒z k├Ât├╝ mal─▒, hay─▒r diye vermeye kalk─▒┼čmay─▒n. Biliniz ki Allah zengindir, ├Âvg├╝ye l├óy─▒kt─▒r.ÔÇŁ (Bakara, 267)

ÔÇť(Y├ó Muhammed!) Onlar─▒ do─čru yola iletmek Sana ait de─čildir. L├ókin Allah diledi─čini do─čru yola iletir. Hay─▒r olarak harcad─▒klar─▒n─▒z kendi iyili─činiz i├žindir. Yapaca─č─▒n─▒z hay─▒rlar─▒ ancak All├óhÔÇÖ─▒n r─▒z├ós─▒n─▒ kazanmak i├žin yapmal─▒s─▒n─▒z. Hay─▒r olarak verdi─činiz ne varsa; kar┼č─▒l─▒─č─▒ size tam olarak verilir ve asla haks─▒zl─▒─ča u─črat─▒lmazs─▒n─▒z.ÔÇŁ (Bakara, 272) buyurulmak s├╗retiyle her ┼čart ve durumda kaliteden taviz vermemek gere─čine vurgu yap─▒lmaktad─▒r.

ÔÇť─░brahim de demi┼čti ki: ┬źEy Rabbim! Buray─▒ emin bir ┼čehir yap, halk─▒ndan All├óhÔÇÖa ve ├óhiret g├╝n├╝ne inananlar─▒ ├že┼čitli meyvelerle besle.┬╗ Allah buyurdu ki: ┬ź─░nk├ór edenleri deÔÇŽ Ancak ben onlar─▒ az bir s├╝re faydaland─▒r─▒r, sonra cehennem azab─▒na s├╝r├╝klerim. Ne k├Ât├╝ var─▒lacak yerdir oras─▒!┬╗ÔÇŁ (Bakara, 126)

Bu ├óyetlerin muhtevas─▒ bize insanlar─▒n temel ihtiya├žlar─▒n─▒ kar┼č─▒lamak, yard─▒m almak ve yard─▒m etmek i├žin inanc─▒ ne olursa olsun, muhta├ž olman─▒n yeterli oldu─čunu kesin bir dille ifade etmektedir.

Hazret-i Peygamber de kurtulu┼č vesilesi mahiyetindeki iki ├Ânemli ve g├╝zel ameli ┼č├Âyle tespit ve tavsif etmektedir:

Bir adam Hazret-i PeygamberÔÇÖe sordu: ┬źY├ó Ras├╗l├óllah, ─░sl├ómÔÇÖda hangi i┼č daha hay─▒rl─▒d─▒r?┬╗ Hazret-i Peygamber: ┬źYemek yedirmen/insanlar─▒n temel ihtiyac─▒n─▒ kar┼č─▒laman ve tan─▒d─▒k tan─▒mad─▒k herkese sel├óm vermendir/onlara elinden ve dilinden g├╝vende olduklar─▒n─▒ telkin eden sembol ifadeyi s├Âylemendir.┬╗ buyurmu┼čtur.6 Hazret-i Peygamber bu ifadeleriyle ├žok ├Ânemli iki temel ilkeyi tespit etmektedir;

A. Temel ihtiya├žlar─▒n kar┼č─▒lanmas─▒ ve

B. G├╝venlik

Mutlulu┬Č─čun iki vazge├žilmez prensibiÔÇŽ

Zira M├╝sl├╝man elinden ve dilinden ba┼čkalar─▒n─▒n g├╝vende oldu─ču insand─▒r.

─░nsanlar al─▒n teri, el eme─či ve ├žektikleri s─▒k─▒nt─▒lar─▒n kar┼č─▒l─▒─č─▒n─▒ Allah kat─▒nda bulacaklard─▒rÔÇŽ Piyango beklentisi i├žinde olanlar bilmelidir ki, ┬źRastgele!┬╗, ┬ź┼×ans─▒n─▒z a├ž─▒kt─▒r!┬╗ d├╝┼č├╝nceleri ve h├╝lyalar─▒ size cenneti sunmazÔÇŽ K├╝lfetiniz kadar nimetiniz vard─▒r, ├žekti─činiz s─▒k─▒nt─▒lar kadar m├╝k├ófat─▒n─▒z olacakt─▒rÔÇŽ

Y├╝ce Allah kendileri muhta├ž olsa da ikram sahibi, insanlar─▒n temel ihtiya├žlar─▒n─▒ kar┼č─▒layan iyi ve c├Âmert kullar─▒n kavu┼čaca─č─▒ nimetleri ┼č├Âyle saymaktad─▒r:

ÔÇť─░yiler ise, k├ófur kat─▒lm─▒┼č bir kadehten (cennet ┼čarab─▒) i├žerler.

(Bu,) All├óhÔÇÖ─▒n has kullar─▒n─▒n i├žtikleri ve ak─▒tt─▒k├ža ak─▒tt─▒klar─▒ bir p─▒nard─▒r.

O kullar, ┼čiddeti her yere yay─▒lm─▒┼č olan bir g├╝nden korkarak verdikleri s├Âz├╝ yerine getirirler.

Onlar, kendi canlar─▒ ├žekmesine ra─čmen yeme─či yoksula, yetime ve esire yedirirler.

┬źBiz sizi Allah r─▒z├ós─▒ i├žin doyuruyoruz; sizden ne bir kar┼č─▒l─▒k ne de bir te┼čekk├╝r bekliyoruz.

Biz, ├žetin ve bel├ól─▒ bir g├╝nde Rabbimizden (OÔÇÖnun azab─▒na u─čramaktan) korkar─▒z.┬╗ (derler)

─░┼čte bu y├╝zden Allah onlar─▒ o g├╝n├╝n fenal─▒─č─▒ndan esirger; (y├╝zlerine) parlakl─▒k, (g├Ân├╝llerine) sevin├ž verir.

Sabretmelerine kar┼č─▒l─▒k onlara cenneti ve (cennetteki) ipekleri l├╝tfeder.

Orada koltuklara kurulmu┼č olarak bulunurlar; ne yak─▒c─▒ s─▒cak g├Âr├╝l├╝r orada, ne de dondurucu so─čuk.

(Cennet a─ča├žlar─▒n─▒n) g├Âlgeleri, ├╝zerlerine sarkar; kolayca kopar─▒labilen meyveleri istifadelerine sunulur.

Yanlar─▒nda, g├╝m├╝┼č kaplar ve bill├╗r k├óselerle, g├╝m├╝┼č beyazl─▒─č─▒nda (bill├╗r gibi) ┼čeffaf kupalarla dola┼č─▒l─▒r ki, s├ók├«ler bunu (cennet ┼čarab─▒n─▒) ├Âl├ž├╝s├╝nce tayin ve takdir ederler.

Onlara orada bir k├óseden i├žirilir ki (bu ┼čarab─▒n) kar─▒┼č─▒m─▒nda zencefil vard─▒r.

(Bu ┼čarap) orada bir p─▒nardand─▒r ki ad─▒na Selseb├«l denir.

O insanlar─▒n etraf─▒nda ├Âyle ├Âl├╝ms├╝z gen├ž nedimler dola┼č─▒r ki, onlar─▒ g├Ârd├╝─č├╝nde, etrafa sa├ž─▒l─▒p da─č─▒lm─▒┼č inciler san─▒rs─▒n.

Ne yana bakarsan bak, (y─▒─č─▒nla) nimet ve ulu bir saltanat g├Âr├╝rs├╝n.

├ťzerlerinde ye┼čil ipekten ince ve kal─▒n elbiseler vard─▒r; g├╝m├╝┼č bilezikler tak─▒nm─▒┼člard─▒r.

Rableri onlara tertemiz bir i├žki i├žirir. (Onlara ┼č├Âyle denir): Bu, sizin i├žin bir m├╝k├ófatt─▒r.

Sizin gayretiniz kar┼č─▒l─▒─č─▒n─▒ bulmu┼čtur.ÔÇŁ (─░nsan, 5-22)

Hazret-i ─░brahim -aleyhissel├óm- gibi enbiyan─▒n, ┼×eyh ─░mran gibi evliyan─▒n misafirperverlik ve insanl─▒─ča hizmet gibi g├╝zel hasletleriyle bezenmek, d├╝nya ve ├óhireti m├ómur k─▒lmak sorumlulu─čundaki insano─člunun, hem mutlulu─ču hem de mesÔÇÖ├╗liyetidir.

1 www.mudurnu.com/mudurnuevliyalari
2 Prof. Dr. Ali AKY├ťZ, Ya┼čayan KurÔÇÖ├ón Hazret-i Peygamber, s. 210
3 Buhârî, Edeb, 31, 85; Müslim, Îmân, 74, 75
4 Buhârî, Edeb,41 Müslim, Birr, 48
5 Geni┼č bilgi i├žin bkz. ÔÇťBir yeti┼čkin e─čitim kurumu olarak SUFFAÔÇŁ, s. 23-35. Yeti┼čkinlik D├Ânemi E─čitimi ve Problemleri, ─░SAV taraf─▒ndan d├╝zenlenen sempozyum, Ensar ne┼čriyat, ─░stanbul, 2006.

6 Buhârî, Îman, 6-20