GERÇEK İYİLİK

YAZAR : Sami G├ľKS├ťN

ÔÇťGer├žek iyilik, y├╝zlerinizi do─ču ve bat─▒ taraf─▒na ├ževirmeniz de─čildir.

Ô×óAs─▒l iyilik;

ÔÇóAll├óhÔÇÖa, ├óhiret g├╝n├╝ne, meleklere, kitaplara ve peygamberlere inanmakt─▒r.

Bu kimseler,

ÔÇóAllah r─▒z├ós─▒ i├žin;

-yak─▒nlar─▒na,

-yetimlere,

-yoksullara,

-yolda kalm─▒┼člara,

-isteyenlere ve

-h├╝rriyeti elinden al─▒nm─▒┼člara

sevdi─či maldan harcar,

ÔÇóNamaz k─▒lar,

ÔÇóZek├ót verirler.

ÔÇóAnla┼čma yapt─▒─č─▒nda s├Âz├╝n├╝ yerine getirirler;

ÔÇóS─▒k─▒nt─▒ hastal─▒k ve sava┼č zamanlar─▒nda sabrederler.

Ô×ó─░┼čte do─čru olanlar bunlard─▒r.

Ô×óM├╝ttak├«ler ancak onlard─▒r.ÔÇŁ (el-Bakara, 177)

├éyet-i ker├«mede a├ž─▒klanan iyilik, esas itibar─▒yla be┼č ana ba┼čl─▒k alt─▒nda toplanabilir. Bunlar; ├«man, muhta├ž olanlara yard─▒m ve zek├ót, namaz k─▒lmak, verilen s├Âz├╝ yerine getirmek, s─▒k─▒nt─▒, hastal─▒k ve sava┼č gibi zor durumlarda sabrederek azim ve ├╝midi kaybetmemektir.

Bu ├óyet-i ker├«me, m├╝ÔÇÖminin hayat─▒nda ─░sl├óm d├«ninin kaidelerini ya┼čama a├ž─▒s─▒ndan onun esas─▒n─▒ ve r├╗hunu kapsamaktad─▒r. Zira m├╝ÔÇÖmin i├žin ├«mandan sonra yap─▒lmas─▒ gereken d├«n├« vazifeler bir araya getirilmi┼č, ideal bir m├╝ÔÇÖmin profili ├žizilmi┼čtir. Dolay─▒s─▒yla ├óyet-i ker├«me, ├«man, ib├ódet ve g├╝zel ahl├ók ├╝├žgeninin mevzu ba┼čl─▒klar─▒n─▒ bir araya getirmektedir.

All├óhÔÇÖa ├«man; insan─▒n ├že┼čitli e┼čya ve tabiat kuvvetlerine, muhtelif de─čerlere kul-k├Âle olmaktan kurtulup h├╝rriyete ula┼čt─▒─č─▒, bir tek M├ób├╗dÔÇÖun huz├╗runda tek saf h├ólinde di─čer kimselerle e┼čitlik makam─▒na y├╝celdi─či ve nihayet her de─čerin ve her e┼čyan─▒n ├╝st├╝ne y├╝kseldi─či d├Ân├╝m noktas─▒d─▒r. Buhrandan nizama, karanl─▒ktan n├╗ra, batakl─▒ktan sel├ómete, ayr─▒l─▒ktan birli─če ge├ži┼čin ad─▒d─▒r.

─░nsan─▒n madde ve m├ón├ós─▒yla, i├ž ve d─▒┼č─▒yla, cismi, r├╗hu, kalbi, akl─▒ ve g├Ânl├╝ ile All├óhÔÇÖa y├Âneldi─či, ├«m├ón─▒ s├Âz ve davran─▒┼č olarak ifade etti─či en ├Ânemli ib├ódet hi├ž ┼č├╝phesiz namazd─▒r. Namaz; m├╝ÔÇÖminin hayat─▒nda vazge├žilmezdir, olmazsa olmazd─▒r. Zira m├╝ÔÇÖminin d├«ninin dire─či, m├«r├óc─▒ ve iki g├Âz├╝n├╝n n├╗ru olan namaz, ayn─▒ zamanda onu her t├╝rl├╝ k├Ât├╝l├╝kten koruyup ahl├ók├« m├ón├óda inan├ž ve fiil b├╝t├╝nl├╝─č├╝ne ula┼čt─▒ran en temel ib├ódettir.

─░nfak; yani her t├╝rl├╝ yard─▒mla┼čma ve dayan─▒┼čma ile farz bir ib├ódet olarak yerine getirilen zek├ót da, m├╝ÔÇÖminin en bariz vas─▒flar─▒ndand─▒r.

Ve yine verilen s├Âz├╝ tutmak veya yap─▒lan anla┼čmay─▒ ihl├ól etmemek ┼čeklinde tan─▒mlanan vef├ó, m├╝ÔÇÖminin bir di─čer vasf─▒n─▒ olu┼čturur ki, iyi davran─▒┼člar─▒n ahl├ókla, mu├ómel├ótla al├ókal─▒ sosyal y├Ân├╝n├╝ te┼čkil eder. Nitekim Cen├ób-─▒ Hak;

ÔÇťEy ├«m├ón edenler! Yapt─▒─č─▒n─▒z s├Âzle┼čmelerin gereklerini yerine getirin.ÔÇŁ (el-M├óide, 1) buyurmaktad─▒r.

Ancak insanlar aras─▒ndaki s├Âzle┼čmelerin ve bunlara ba─čl─▒ kalman─▒n ┼čart─▒, bunlar─▒n hi├žbir s├╗rette d├«ne ayk─▒r─▒ olmamas─▒d─▒r. Hi├ž kimse, d├«nin yasaklad─▒─č─▒ bir ┼čeyi yapmak hususunda bir ba┼čkas─▒yla s├Âzle┼čemez. Kumar oynamak, zin├ó, f├óiz gibi, d├«nin, akl─▒n ve vicdan─▒n mahk├╗m etti─či davran─▒┼člarda s├Âzle┼čme yap─▒lamayaca─č─▒ gibi vef├ó da aranmaz.

Aile ortam─▒ndan ticaret hayat─▒na kadar sosyal hayat─▒n hemen her kesiminde ya┼čanan menf├«liklerin temelinde ahde vef├ós─▒zl─▒─č─▒n izini g├Ârmek m├╝mk├╝nd├╝r. Bo┼čanmalar─▒n, ├Âdenmemi┼č senetlerin, kar┼č─▒l─▒ks─▒z ├žeklerin, zaman─▒nda teslim edilmeyen mallar─▒n, israf─▒n, bencilli─čin, ├ž─▒karc─▒l─▒─č─▒n, merhametsizli─čin ve haks─▒zl─▒─č─▒n toplum b├╝nyesinde olu┼čturdu─ču y─▒k─▒m─▒ tamir etmek i├žin, insan─▒n sorumluk duygusuna sahip olarak All├óhÔÇÖa ve OÔÇÖnun kullar─▒na kar┼č─▒ verdi─či s├Âzlerin ├«caplar─▒n─▒ yerine getirmesi bir mecburiyettir.

├éyet-i ker├«me; insanlar─▒n maruz kalabilecekleri ├╝├ž b├╝y├╝k fel├ókete de dikkat ├žekmi┼čtir: Bunlar; fakirlik, hastal─▒k ve sava┼č gibi fel├óketlerdir. Bunlara kar┼č─▒, sab─▒rla mukabele etmek m├╝ÔÇÖminin vasf─▒d─▒r. ─░nsan bu gibi mus├«betlerle kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒ zaman sabretmek zorundad─▒r ki, bu sab─▒r All├óhÔÇÖa olan ├«man ve tevekk├╝l├╝n├╝n bir ├«c├ób─▒d─▒r. Ancak, fakirli─če, hastal─▒─ča, ├Âl├╝me veya d├╝┼čmanla sava┼ča sab─▒r; tembelli─či se├žip oturmak de─čil, bu fel├óketlerden me┼čr├╗ yollar vesilesiyle kurtulu┼č ├žarelerini aramak, gayretli olmak fakat bu ├žabay─▒ g├Âsterirken sab─▒rs─▒zl─▒─ča d├╝┼č├╝p me┼čr├╗ olmayan yollara sapmamakt─▒r.

Y├╝ce Rabbimiz; insan i├žin, d├╝nya hayat─▒n─▒ bir imtihan sahas─▒ yapm─▒┼čt─▒r;

ÔÇťHi├ž ┼č├╝phesiz sizi biraz korku, biraz a├žl─▒k ve mallardan, canlardan, ├╝r├╝nlerden biraz eksiltmekle deneriz, sabredenleri m├╝jdele.ÔÇŁ (el-Bakara, 155) me├ólindeki ├óyet-i ker├«me, insan─▒n kar┼č─▒ kar┼č─▒ya bulundu─ču imtihan─▒n alan─▒n─▒ belirlemektedir.

Sab─▒r; nefsi arzu etti─či ┼čeylerden men etmek, d├«nin ho┼č kar┼č─▒lamad─▒─č─▒ ┼čeyleri i┼člememe hususunda tahamm├╝l g├Âstermektir. Mesel├ó; oru├žlu iken nefsi, orucu bozacak her t├╝rl├╝ nefs├ón├« istekleri harekete ge├žirecek duygulardan uzak tutmakt─▒r.

Hul├ósa; yukar─▒da anlat─▒lan m├╝ÔÇÖminin vas─▒flar─▒n─▒, gere─či gibi yerine getirenler i├žin y├╝ce Rabbimiz, onlar─▒n d├╝nya ve ├óhirette huzura ve mutlulu─ča ereceklerini belirtmektedir.

Rabbim c├╝mlemizi hay─▒rl─▒ m├╝ÔÇÖmin vas─▒flar─▒ i├žinde ya┼čamaya muvaffak eylesin. ├ém├«n…