A┼čk Hastas─▒ Olanlar─▒n DOST DERD─░D─░R DERMANLARI

Ayla A─×ABEG├ťM aylaagabegum@hotmail.com

─░stanbulÔÇÖun fethi anlat─▒l─▒rken, Fatih Sultan MehmedÔÇÖin hocas─▒ Ak┼čemseddinÔÇÖden s├Âz etmemek m├╝mk├╝n m├╝? Dinlerken g├Âzya┼člar─▒m─▒z─▒ tutamay─▒z. Bir anda g├Âzlerimizin ├Ân├╝nde bir sahne canlan─▒r. Fatih, hocas─▒ Ak┼čemseddinÔÇÖden du├ó etmesini rica ediyor. Du├ó bittikten sonra Ak┼čemseddin, FatihÔÇÖe d├Ân├╝yor;

ÔÇťDarda kald─▒─č─▒n her an; ┬źY├ó Fakih Ahmed!┬╗ diyerek himmet talep eyle.ÔÇŁ buyuruyor. Ak┼čemseddin ├žad─▒rdad─▒r, ┼čiddetli bir h├╝cum ba┼člar. Fatih heyecanl─▒d─▒r, hocas─▒n─▒n yan─▒nda olmas─▒n─▒ ister ve haber yollar. Gelmeyince kendisi onun ├žad─▒r─▒na gider. ├çad─▒rda Ak┼čemseddin; kuru toprak ├╝zerinde secdeye kapanm─▒┼č, g├Âzya┼člar─▒ i├žinde du├ó etmektedir. Fatih, sessizce kendi ├žad─▒r─▒na d├Âner.

Az sonra, kahraman ordu, surlardan i├žeri girmektedir. G├Âzlerimizi a├ž─▒p r├╝yadan uyan─▒yoruz. Y─▒l 2012, aylardan May─▒s, g├Âzya┼člar─▒ i├žinde ya┼čad─▒klar─▒m─▒z─▒ d├╝┼č├╝n├╝yoruz. Parti ay─▒rmadan, iktidar ve muhalefetteki siyas├«lerimizin yan─▒nda neden onlar─▒ tesir alt─▒nda b─▒rakacak, s├Âz dinletecek ilim ve irfan adamlar─▒m─▒z yok.

─░cab─▒nda; ┬źHay─▒r!┬╗ diyebilecek, menfaatten uzak olacak, yeri geldi─činde, ├ža─čr─▒l─▒nca gitmeyecek yol g├Âstericilere ihtiyac─▒m─▒z var. Nedense tarihi heyecanla anlat─▒rken, ya┼čad─▒─č─▒m─▒z devre gelip mukayeseler yapam─▒yoruz. Yanl─▒┼člar─▒n i├žinde ├╝z├╝l├╝yoruz, g├Âzya┼člar─▒yla du├ó ediyoruz. ┬źBen ne yapabilirim, biz ne yapabiliriz?┬╗ demedik├že do─čru yolu bulmam─▒z m├╝mk├╝n olabilir mi?

Bolu Kent Konseyi Han─▒m Komisyonu gen├ž arkada┼č─▒m─▒z G├╝lenay PINARBA┼×IÔÇÖn─▒n yay─▒mlanan ┬źAnadoluÔÇÖnun Kad─▒n Ermi┼čleri┬╗ kitab─▒ ├╝zerinde konu┼čmak i├žin davet edilmi┼čtik. Arkada┼č─▒m─▒z─▒n kitab─▒; Marmara ├ťniversitesi ─░l├óhiyat Fak├╝ltesinde yapt─▒─č─▒ tezin, yay─▒na sunulmas─▒yd─▒. Gitti─čimiz yerlerde g├Ârd├╝klerimizi anlatmak vazifemiz olmal─▒. Zira okuyanlarla payla┼čt─▒─č─▒m─▒z g├╝zellikler; onlar─▒ d├╝┼č├╝nd├╝recek, yeni projelerine ilham kayna─č─▒ olacakt─▒r. ├ľ─čle yeme─čini; han─▒mlar─▒n a├žt─▒─č─▒, y├Âre yemeklerinin sunuldu─ču ┬źKarde┼čim Mart─▒┬╗ isimli bir lokantada ikram ettiler. Lokantan─▒n dekorundan, masalardaki pe├žetelere kadar her ┼čey el eme─čiydi. Kendinizi bir Bolu evinde misafirmi┼č gibi hissediyordunuz.

Belediyenin yapt─▒─č─▒ faaliyetleri anlatt─▒lar. Dikkatimi ├žeken ┬źHay─▒r ├çar┼č─▒s─▒┬╗yd─▒. Bir markete girdi─činizi san─▒yorsunuz. Alacaklar─▒n─▒z raflara yerle┼čtirilmi┼č. ─░htiyac─▒ olanlar, ellerindeki kartla gelip, karttaki miktar kadar al─▒┼čveri┼či kendi istekleri do─črultusunda yapabiliyorlard─▒. Evlere koli koli giden erzaklar, ihtiya├ž sahibine k├Âyden zaten gelmi┼č olabilir. Bir y─▒l i├žinde t├╝ketecekleri bakliyat miktar─▒ndan fazlas─▒, belki de yaza kal─▒p b├Âceklenecektir. ┬źHay─▒r ├çar┼č─▒s─▒┬╗na giden ise istedi─čini alacakt─▒r. Bu ├žar┼č─▒ya ┬źG─▒da Bankas─▒┬╗ diyorlar. Ayr─▒ca raflardan se├žerek alman─▒n zevkini de tad─▒yorlar.

Ayr─▒l─▒rken verilen ├ži├žek buketinin yan─▒nda minik bir sepet vard─▒. ─░├žine y├Âre yiyeceklerinden minik paketler, torbalar, kutular yerle┼čtirilmi┼čti. Bana ├žocuklu─čumu hat─▒rlatt─▒. Naylonlardan, pl├óstiklerden bunalan r├╗humuz, bez torbalardaki tarhanan─▒n g├Âr├╝nt├╝s├╝nde dinleniyordu. Ayr─▒ca her paketin ├╝st├╝nde, ├╝reticinin isminin, adresinin olmas─▒ ├Ânemliydi. Almak isteyenler i├žin g├╝zel bir rekl├óm da yap─▒lm─▒┼č oluyordu.

Hediyelerin en g├╝zeli de Bolu Belediyesinin haz─▒rlad─▒─č─▒ ┬źBoluÔÇÖdan Yeti┼čen Se├žkin ─░nsanlar┬╗ kitab─▒yd─▒. Cevat ALPASLANÔÇÖ─▒n haz─▒rlad─▒─č─▒ bir ├žal─▒┼čmayd─▒.

Kitapta se├žme il├óhiler de var. Ak┼čemseddin Hazretleri co┼čarak, Y├╗nus tarz─▒nda m─▒sralar s├Âylemi┼čtir:

Ben bu ─▒┼čk─▒ bilmez id├╝m,
Bu bir acep sevda imi┼č.
Bir zerresi ay u g├╝ne┼č,
Bir katresi derya imi┼č.

Hem g├Âsterenmi┼č, hem g├Âren,
Hem s├Âyletenmi┼č, hem diyen,
Hem ├žerh ururmu┼č ├óleme,
Hem neyzen ├╝ hem n├óy imi┼č.

G├óh yel gibi donan─▒rm─▒┼č,
G├óh od olup yanar imi┼č,
G├óh toz olup tozar imi┼č,
G├óh ya─čmur u g├óh kar imi┼č.

A┼čk hastas─▒ olanlar─▒n, dost derdidir dermanlar─▒,
I┼čka esir olanlar─▒n, dosta fed├ód─▒r canlar─▒.

Derdimin derm├ón─▒ derdd├╝r, ben an─▒n m├╝┼čt├ók─▒yam,
Derdi kim buldu ise, ol dimesün dermânı yok.

Hayata, bu m─▒sralar─▒n ─▒┼č─▒─č─▒nda bakabiliyor muyuz? Cevab─▒m─▒z─▒ d├╝r├╝st├že verip kendimize bir yol haritas─▒ ├žizebiliriz. O zaman iktidar h─▒rs─▒n─▒n, ┼č├Âhret h─▒rs─▒n─▒n, e┼čya h─▒rs─▒n─▒n, madde h─▒rs─▒n─▒n esiri olmaktan kendimizi uzakla┼čt─▒rabiliriz.

Belediyelerin ├ž─▒kard─▒─č─▒ baz─▒ kitaplarda ├Ânce belediye ba┼čkan─▒n─▒n bir ├Ân s├Âz├╝ olur. Ba┼čkan Alaaddin YILMAZ, Cevat ALPASLANÔÇÖ─▒n ├Ân s├Âz├╝nden sonra yer al─▒yor. Resminin olmamas─▒ da di─čer ba┼čkanlardan fark─▒n─▒ g├Âsteriyor.

┬źMuhafazak├ór sanat┬╗ konusu; ─░stanbul ┼×ehir Tiyatrolar─▒nda oynanan oyunlar ve belediyenin yeni yapt─▒r─▒mlar uygulamak i├žin buldu─ču ├žareler dolay─▒s─▒yla g├╝ndemde.

K├╝lt├╝r├╝m├╝z├╝n b├╝t├╝n konular─▒nda, d├╝┼č├╝ncelerine kat─▒ld─▒─č─▒m─▒z U─čur DERMANÔÇÖ─▒n bir gazetedeki r├Âportaj─▒ndan bir b├Âl├╝mle bu konu ├╝zerinde dural─▒m:

ÔÇťMuhafazak├ór sanat denilmekle, edep d─▒┼č─▒na ta┼čmayan, m├╝stehcenlik s─▒n─▒rlar─▒n─▒ zorlamayan bir anlay─▒┼č kastediliyor.ÔÇŁ diyor ki ben de ayn─▒ g├Âr├╝┼čteyim.

U─čur DERMANÔÇÖ─▒n edep d─▒┼č─▒na ta┼čmayan d├╝┼č├╝ncesi, beni y─▒llar ├Âncesine g├Ât├╝rd├╝. ┼×ehir Tiyatrolar─▒n─▒n edep d─▒┼č─▒ oyunlar─▒ sahneye koydu─ču bir devirde; T├╝rk Edebiyat─▒ Dergisinde tiyatro tenkitleri yaz─▒yordum. ┼×ehir Tiyatrosu deyince Vasfi R─▒za ZOBU akla gelir. Oyunculu─čuyla, y├Ânetmenli─čiyle, bir devir ┼×ehir Tiyatrolar─▒n─▒n Genel Sanat Y├Ânetmenli─čiyle… h├óf─▒zalar─▒m─▒zda yer alm─▒┼čt─▒r. Yapt─▒─č─▒m bir r├Âportajda;

ÔÇťAyla evl├ód─▒m, tiyatro mekteb-i edeptir. ┼×imdilerde tiyatro ad─▒na edepsizlikler yap─▒l─▒yor. K─▒zd─▒─č─▒n─▒zda k├Ât├╝ bir s├Âz s├Âyleyecekseniz a─čz─▒n─▒z─▒ a├žar ve sonra vazge├žersiniz. Seyirci, k─▒zg─▒nl─▒─č─▒n─▒z─▒ anlam─▒┼čt─▒r.ÔÇŁ demi┼čti.

Muhafazak├ór sanat i├žin bu d├╝┼č├╝ncede olanlar nedense -sadece sevmedi─čim bir ayr─▒m olsa da- dindar kesime m├ólediliyor. H├ólbuki Vasfi R─▒za ZOBUÔÇÖnun; ┬źBen, dindar kesimdenim.┬╗ iddias─▒ yoktur.

Sonu├ž;

Toplumu; kesimlere ay─▒rarak sanat anlay─▒┼č─▒n─▒ ├ž─▒kmaza sokmak, bizi yorar. Bir k─▒sm─▒m─▒z, Necip Faz─▒l ├╝st├ód─▒n dedi─či gibi;

ÔÇťSanat, All├óhÔÇÖ─▒ aramakm─▒┼č.ÔÇŁ anlay─▒┼č─▒n─▒n i├žinde yazar─▒z, okuruz, seyrederiz. Ayn─▒ ├╝lke i├žinde bu ahl├ók anlay─▒┼č─▒n─▒ benimseyen, dindar kesimin i├žinde olmayanlar da olabilir. Mesele; konu┼čmalar─▒m─▒zda, tart─▒┼čmalar─▒m─▒zda, hayat─▒m─▒z─▒n her devrinde bu edep anlay─▒┼č─▒n─▒ devam ettirmektir. Yazar olarak, okuyucu olarak, seyirci olarak d├╝┼č├╝nmek ├Ânemlidir. Yoksa tarafl─▒ oluruz.

Mesel├ó; roman da bir sanatt─▒r. Elif ┼×AFAKÔÇÖ─▒n Ermeni meselesini konu alan roman─▒n─▒n ismini ve muhtevas─▒ndaki baz─▒ b├Âl├╝mleri nas─▒l izah edece─čiz ve roman─▒ metheden okuyucular─▒, edep a├ž─▒s─▒ndan bakt─▒─č─▒m─▒zda nereye koyaca─č─▒z?

A┼čk roman─▒nda yer alan ┼×ems ile ilgili b├Âl├╝mleri ve roman─▒n sonundaki tasavvufa uygun olmayan sahneyi yad─▒rgamay─▒p metheden muhafazak├ór yazarlara ve seyircilere ne diyece─čiz?

Veya Kutlu Do─čum Haftas─▒ i├žinde d├╝zenlenen toplant─▒larda yap─▒lan baz─▒ siyas├« konu┼čmalar─▒ ve il├óhileri alk─▒┼člamam─▒z m├╝mk├╝n m├╝?

Bir ba┼čka g├╝n, d├╝─č├╝nlerde veya konserlerde, muhafazak├ór televizyonlarda s├Âylenen a├ž─▒k sa├ž─▒k ┼čark─▒lara, t├╝rk├╝lere ve bunlar─▒ dinleyen muhafazak├ór seyirciye ne diyece─čiz?

Mustafa Necati BURSALIÔÇÖn─▒n ┬ź├éd├ób-─▒ Mu├ó┼čeret Edeb Y├ó H├╗┬╗ kitab─▒ndan baz─▒ b├Âl├╝mler okuyal─▒m. Hepimizin, d├«nimizin ve tasavvuf k├╝lt├╝r├╝n├╝n i├žinde ┬źedeb┬╗in yerini yeniden d├╝┼č├╝nmemiz; bu konuda yazmam─▒z ve konu┼čmam─▒z gerekir.

ÔÇťB├╝y├╝k salonlarda, ├óyet-i ker├«meleri ├žalg─▒ e┼čli─činde okumak ho┼č g├Âr├╝lemez. Hi├ž fark─▒nda olmadan insan─▒n aya─č─▒ kayar. ┼×anl─▒ ecdad─▒m─▒z, abdestsiz olduklar─▒nda Neb├«ler Neb├«siÔÇÖnin ismini anmaktan ├žekinirlermi┼č.ÔÇŁ

ÔÇťG─▒pta edilecek ┼čeyi, Neb├«ler Sultan─▒ haber vermektedir:

┬źÔÇôCennette ├Âyle k├Â┼čkler vard─▒r ki; i├ži d─▒┼č─▒ndan, d─▒┼č─▒ i├žinden daha g├╝zeldir. ─░├ži d─▒┼č─▒ndan, d─▒┼č─▒ i├žinden g├Âr├╝n├╝r.┬╗

Bir bedevî sorar:

┬źÔÇôOnlar, kimlerindir ey All├óhÔÇÖ─▒n Ras├╗l├╝?┬╗

Rasûl-i Ekrem -sallâllâhu aleyhi ve sellem- buyurur:

┬źÔÇôG├╝zel konu┼čan, yemek yediren ve insanlar uykudayken namaz k─▒lanlar i├žindir.┬╗

G├╝zel s├Âz; inci taneleri, elmas par├žalar─▒ gibi g├Ân├╝l ayd─▒nlat─▒r. M├╝sl├╝man; g├╝zel huylu, ├╝lfet ehli, g├╝zel s├Âzl├╝ olacakt─▒r.ÔÇŁ

Ba─č─▒rarak; l├╝ks k─▒yafetler giyerek; evlerimizde de─čil, d─▒┼čar─▒larda misafir a─č─▒rlayarak; k─▒zarak; daha sayaca─č─▒m─▒z y├╝zlerce yanl─▒┼čla muhafazak├ór olmam─▒z m├╝mk├╝n m├╝?